Üretimden sağlığa, eğitimden şehir yönetimine kadar uzanan bu dönüşüm, Türkiye için sadece teknolojik bir adım değil; hız, verimlilik ve küresel rekabet gücünü yeniden tanımlayan stratejik bir kırılma noktası anlamına geliyor. Dünya, artık hızın tanımını yeniden yazıyor. Veri akışının saniyelerle değil anlarla ölçüldüğü, mesafelerin anlamını yitirdiği bir çağdayız. Türkiye ise bu dönüşümün gerisinde kalmayı değil, merkezinde yer almayı seçerek 5G ile birlikte yeni bir döneme güçlü bir adım attı. Artık yalnızca konuşan, mesajlaşan bir dünyada değiliz. Artık hızın sadece bir avantaj değil, bir gereklilik olduğu bir çağdayız. Ve Türkiye, bu çağın gerisinde kalmayı değil, tam merkezinde yer almayı seçti.

5G sadece daha hızlı internet demek değil. Bu, şehirlerin akıllandığı, üretimin hızlandığı, sağlık hizmetlerinin mesafeleri ortadan kaldırdığı, eğitimin sınır tanımadığı bir dünyanın kapısını aralamak demek. Gecikmenin neredeyse sıfırlandığı, verinin ışık hızına yaklaştığı bir sistemde artık zaman kavramı bile yeniden tanımlanıyor.

Düşünün…

Bir doktor, kilometrelerce uzaktaki bir hastaya anında müdahale edebiliyor.

Bir öğrenci, dünyanın en iyi üniversitelerinin sınıflarına kendi odasından bağlanabiliyor.

Ve tüm bunlar, artık bir hayal değil. Türkiye’nin 5G ile attığı bu adım, yalnızca teknolojik bir gelişme değil; aynı zamanda ekonomik, sosyal ve kültürel bir sıçramanın da habercisi.

Çünkü teknoloji sadece cihazları değil, zihniyetleri de dönüştürür. Hızlanan dünya, hızlı düşünen, hızlı üreten ve hızlı adapte olan toplumları öne çıkarır. Ancak burada asıl mesele sadece teknolojiye sahip olmak değil… Onu nasıl kullandığımızdır.

5G bize bir imkân sunuyor. Daha üretken olma, daha yaratıcı olma, daha bağlı ama aynı zamanda daha bilinçli olma imkânı… Bu yeni çağda mesele, hızın peşinden koşmak değil; hızın yönünü doğru tayin edebilmek. Çünkü hız, doğru kullanıldığında kalkınma getirir; yanlış kullanıldığında ise savrulma. Türkiye artık bu eşiği geçmiş durumda.

Ve şimdi asıl soru şu: “Bu gücü ne için kullanacağız?” Eğer cevabımız; üretim, bilim, eğitim ve insan odaklı bir gelecek ise… İşte o zaman 5G, sadece bir teknoloji değil, bir medeniyet adımı olur. Gelecek artık beklediğimiz bir şey değil. Gelecek, çoktan geldi. Ve biz… O geleceğin tam ortasındayız.

Geleceği doğru okumak ve ona yön verebilmek dileğiyle,

kalın sağlıcakla...

O an anladım ki Kudüs’e gelmek bir yolculuktan ibaret değil; insanlığın en eski duasına dâhil olmaktır. Çünkü bu şehirde göğe yükselen her ses—ezan, çan, dua—aynı hakikatin farklı yankılarıdır. Aynı gökyüzüne bakan üç inanç, aynı toprağın üzerinde birbirine değmeden ama birbirini inkâr etmeden var olmaya çalışır.

Kudüs, tarih boyunca nice medeniyetin izini taşıyan bir hafıza şehridir. Surları bir kitap gibi açılır; her taşında bir hikâye, her sokağında yarım kalmış bir cümle vardır. Beyaz taş evler, dar sokakların gölgesinde sadece serinlik değil, geçmişin sesini de saklar. Bugün ise bu kadim şehir, bir yandan bin yılların yükünü taşırken diğer yandan güncel bir gerilimin, kesintisiz bir mücadelenin içindedir. Adalet, özgürlük ve barış hâlâ ertelenmiş bir cümle gibi beklemektedir.

Mescid-i Aksa, yalnızca bir mabed değil, bir yöneliştir. Orada kılınan her namaz, sadece bir ibadet değil, aynı zamanda var olma iradesinin sessiz bir ilanıdır. Secdeler, göğe olduğu kadar yeryüzündeki adaletsizliğe karşı da yükselir. Bu yüzden Aksa, taşlardan çok inançla, sabırla ve direnişle ayakta durur.

Altın kubbesiyle Kubbetü’s-Sahra, gökle yer arasında asılı kalmış bir hatıra gibidir. Ancak o hatıraya yaklaşmanın bile bazen yasak olduğunu görmek, insanın içini derinden sarsar. Bir mekânın değil, bir hatıranın bile sınırlandırıldığı bir gerçeklikle karşılaşırsınız. Yine de bütün yasaklara rağmen, bu şehirde dua susmaz; çünkü Kudüs’ün ruhu, sınırları aşan bir hafızaya sahiptir.

Zeytin Dağı’ndan Kudüs’e bakmak, sadece bir manzaraya değil, zamana bakmaktır. Peygamberlerin izleriyle yürüyen bu coğrafyada, geçmiş ile bugün iç içe geçer. Dün fetihlerle, bugün direnişlerle anılan bu şehirde mücadele biçim değiştirir ama özü değişmez. Yine de en güçlü umut, zeytin ağaçlarının gölgesinde oynayan çocukların ellerindedir. Onların defterleri, bu şehrin geleceğine yazılan en sessiz ama en güçlü cümlelerdir.

Ağlama Duvarı’nda toplanan insanlar, farklı inançların ortak bir kırılganlıkta buluşabildiğini gösterir. Her elin değdiği taş, aslında aynı arayışın izini taşır: Anlaşılmak, affedilmek, huzur bulmak. Kudüs bu yönüyle, ayrılığın değil, derinde bir yerde hâlâ mümkün olan ortaklığın şehridir.

Bugün dünya, savaşların, ayrışmaların ve sert sınırların içinde savrulurken Kudüs, bütün bu karmaşanın ortasında insanlığa sessiz bir hatırlatma yapar. Burada yürürken sadece tarihi değil, insan olmanın yükünü ve sorumluluğunu hissedersiniz. Peygamberlerin mirası, bir inançtan öte bir ahlâk çağrısı olarak yankılanır.

Kudüs bana şunu öğretti: Bir şehir bazen bir coğrafyadan ibaret değildir. Bazen bir vicdandır, bazen bir soru, bazen de hiç bitmeyen bir duadır.

Bu yüzden Kudüs, bir varış değil; bir hatırlayıştır.

Hicretin ikinci yılında Mekke müşrikleri Ebu Süfyan’ın başkanlığında Bir ticaret kervanını Şam’a gönderdi. Resulullah (s.a.v) kervanın dönüşünü haber aldı. Kendilerini yurtları Mekke’den çıkarmış olan Kureyş’in kervanını vurmak istedi. Üç yüzden fazla arkadaşı ile yola çıktı. Fakat durumdan haberdar olan Ebu Süfyan Kervanı kurtarmak için Kureyş’e ‘yetişin’ haberini gönderdi. Diğer taraftanda yolunu değiştirerek kervanı kurtardı. Müşrikler bin kişilik bir ordu ile yola çıktılar. Müslümanlar artık kervanla değil Küreyişlerle karşılaşacaklardı. Ashaptan bir kısmı ‘Biz kervanı yakalamak için çıktık, Böyle bir savaşa hazırlıklı değiliz’ diyerek çekingenlik gösteriyorlardı. Sonuçta savaşmak üzere ittifak ettiler. Gerçekten de zafer Müslümanların oldu.

Bedir’e sebep olan Kervanın Şam’a gidişi

Bedir muharebesi, Önceden düşünülüp taşınılmış bir muharebe değildi. Rastgele büyük bir hadise oldu. Hicretin ikinci yılında Şam’a giden kervana Küreyiş kabilelerinden kadın erkek herkes sermaye ve mal koyarak katılmıştı. Herkes hisselerine göre ortak idiler. Üstelik kervandaki mallar; Muhacirlerin Mekke’de bırakmak zorunda kaldıkları ve Müşriklerin el koyduğu mal ve mülkler idi. Ticaret açısından kıymetli gördüklerini de Satmak üzere Şam’a götürmek istiyorlardı. Kısaca Müslümanların mallarıyla yine Müslümanları vurma planları yapılıyordu.

Savaş malzemeleri alacaklardı

Kervan 1000 deveden oluşuyordu. Bunda 50.000 dinarlık mal vardı. Kervanın tümü onların kontrolündeydi. Mekke’den Şam’a giden ve Bedir savaşına sebep olacak ticaret Kervanın daki malın çoğu Mekke’nin zenginlerinindi. Küreyiş kabilelerinden herkesin Sermaye ve mal koyarak katıldığı 50.000 dinar kadar sermayeli, 1000 develik mal yüklü büyük ticaret kervanı Şam’ın Gazze pazarına gönderilmişti. Bu servet, savaş için yığınak yapan Mekke için karşı konulmaz bir güç demekti. Ve bu güç, doğrudan Medine’ye karşı kullanılacaktı. İşin garip tarafı, gelen bu tehlike, Medine yakınlarından geçerek Mekke’ye ulaşacaktı. Müs lümanların, daha erken bir hamle ile önceden Bu tehlikeyi engelleme imkânları vardı. Büyük ticaret kervanının satılan malları karşılığında Harbe hazırlık için silah alınacaktı. Kervanın yola çıkarılmasındaki asıl maksat bu idi.

Kervan Ebu Süfyan tarafından yönetiliyordu

Kervanı müşriklerinden oluşan 70 kişi koruyordu. Ebu Süfyan’ın sorumluluğundaki Bu kervan mutlaka engellenmeliydi. Şam’a giden Küreyiş kervanına yetişmek üzere Resuli Ekrem Uşeyre denilen yere kadar gitmiş, Ancak Küreyiş kervanı kaçmıştı. Medine’ye geri dönmüştü. Fakat Ebu Süfyan, Suriye’den dönecekti. Allah dilerse, onları bu defa kaçırma yacaklardı.

Kervanın Şam’dan dönüşü                     

Mahreme b.Nevfel’in bildirdiğine göre; Şam’dan korku içinde yola çıktılar. Şam’dan epeyce mal alarak geri döndüler.  Dönüşleri duyuldu. Resulullah (s.a.v) Şam’dan döndüğünü işitti. Cebrail Peygamberimize ‘Zafer sizindir! Çıkın’ dedi.

Ganimet için ashabı heveslendirdi

Hz.Resul de bu haberi ashabına bildirdi. ‘Hazırlık yapınız! Ve hem sizlere müjde. Hak Teâlâ size Nusret vaat eyledi!’ dedi. Resûli Ekrem, o malları ganimet olarak Ele geçirme leri için, ashabı heveslendirdi.

Müşrikler de endişeliydi

Onların da Şam ticaret yollarını kesmek isteyeceklerini biliyorlardı. Ebucehil, zamanında Sa’d b.Muaz’ın Kâbe’yi tavafını engellemek istediğine Muaz’ın ‘engellersen bende sizin ticaret yolunuzu keserim’ dediğini unutmamıştı. Mekkeli müşrikler ticaret kervanları hakkın da Uyanık ve tedbirli olmaya çalışıyorlardı.

Öncü gönderdi

On gün önce; Talha b.Ubeydullah ile Said b.Zeyd’e, Küreyiş kervanını gözetleme görevi verildi. Talha ve Said Havran’da, yüksekçe bir yerden Kervanı gözetlemeye başladılar. İşte bu kervan Mekke’ye ulaşmamalıydı. Müslüman varlığının ağırlığını Hicaz’da hissettirme liydi. Resulullah düşmana karşı çıkılmak üzere Gönüllülerden oluşan 312 mevcutlu ordusuyla Şehrin dışına doğru yürüyüşe geçti. Kervan Bedir mevkkinde karşılanacaktı. Burası Mekke, Medine ve Şam’a giden Yolların birleştiği stratejik bir noktaydı.

Bedir civarına gözcü gönderdi

Peygamber (s.a.v) Medine’den hareketle Suriye’den Mekke’ye giden sahil yolu üzerindeki

Bedir’e yönelmişti. Kervanı Bedir’de yakalamak istiyordu. Henüz kervanın geçmediği haberi alındı. Peygamber de (s.a.v) kervanı gözetlemeye başladı. Safra yakınında Müttefik lerinden Cuheynelilerden Oraları iyi tanıyan iki adamı gözcü olarak gönderdi. Gözcüler Bedirde bir tepede konakladılar.

Kervanın gelişini öğrendiler

Gözcüler Bedir’e gelip develerini bir tepeciğe ıhtırdılar, Suyun başına vardılar. Araplar bir kervanın geleceği vakitte, Yol üzerinde yemek ve otlar hazır ederler, Onları kervan yolcu larına satarlardı. Gözcüler subaşına geldiklerinde, Orada bulunan iki kişi alacak verecek yüzünden Birlerini sıkıştırıyorlardı. Borçlu olan: ‘Yarın, ya da daha sonra kervan buraya gelir, O zaman bana iş çıkar, elimdekini satar, Sana olan borcumu öderim!’ dediğini işittiler. Subaşında bulunan Mecid de‘Doğru söylüyorsunuz’ demişti.  Su doldurup geriye döndüler. Dönüp bilgilendirdiler. İki gözcü Peygamber’e (s.a.v) kervanın ertesi gün Veya iki gün sonra geleceği haberini ulaştırdılar. Gözcüler bunları duyunca acele ettiler. Bir müddet daha kalmış olsalardı, Öncü olarak kontrola gelen Ebu Süfyan’ı göreceklerdi.

Ebu Süfyan haberi erken öğrendi 

Karşı tarafta Allah Resulünün hareketini haber aldı. ‘Müslümanlar kervanı ele geçirmek için yola çıkmışlar’. Ebu Süfyan, Şam’dan dönen kervandan önce suyun başına geldi. Öncü olarak gelen Ebu Süfyan suyun başındakilere: Bir yabancı görüp görmediğini’ sordu. Onlar da: iki yabancı develerini şu tepeciğe hayvanlarını Ihtırdıktan sonra su alıp gittiler’ dedi.

Hurma çekirdeği

Ebu Süfyan tepeciğe vardı, develerin kığılarını (kıhağını) aldı ezdi. Bir de baktı ki, onda hurma çekirdeği var! ‘Bu vallahi Medine yemleridir!’ dedi. Ebu Süfyan ve Amr İbn As yolda deve dışkılarını gördüler. Baktılar dışkının içinden hurma çekirdeği buldular. ‘Medine devesi hurma çekirdeği yer! Muhammed, yolumuzun üstündedir’ dediler. Kafileyi geri döndürdüler.

Kervanı kaçırırken Mekke’ye haberci gönderdi yetişin!

Mekke’ye haberci gönderdi:  ‘Yetişin’ mallarınızı koruyun. Kervanın yolunu değiştirdi. Hiç konaklamadan Kızıl Deniz sahilinden Bedir’e uğramadan Mekke’ye doğru yol aldı. Gönder diği haberci Mekke’ye varıp Küreyişi telaşa düşürmüştü. Mekke çalkalandı. Haliyle bu haber Kureyş’in infialine sebep oldu. Zira kervanda hemen hemen her ailenin malı vardı. Kureyşliler derhal toplandılar. Süratle hazırlığa başladılar. Savaşmak için elinde imkân olmayanlara zenginler imkân sağlıyorlardı. Hemen bin kişilik bir ordu toplandı. Mekke halkı da Ebu Cehil’le yola çıktılar.  

Müşrik ordusunun harekâtını öğrendi

Resuli Ekrem, Kureyş’in savaşmak için yola çıktığını haber almış ve işin rengi bir anda değişivermişti. Savaş niyetiyle yola çıkmamışlardı. Kervanın arkasından gidilse bu ordu ile karşılaşılma riski vardı. Geri dönülmek ise, utanılacak bir şeydi.

Ashabıyla istişare etti

Peygamber (s.a.v), devam etme veya geriye dönmek için bir karar verme gereğini hissetti.  Böylesine kritik bir noktada ashabının görüşüne başvurdu.

Efendimiz vaziyeti ashabına haber verdi,

‘Uğrunda can vermek kadar nimet mi var!’ demişlerdi.

Ya kervan ya Küreyiş ordusu

Allah Resulü sahabelerine: Küreyiş ordusu Mekke’den çıkmış, size doğru geliyor! Ne dersi niz? Allah iki nimetten birinin bizim olduğunu haber verdi, Ya kervan, ya Küreyiş ordusu.

Kervana meylettiler

Onlar da: ‘Biz kervan niyetiyle çıktık. Aksini bilseydik daha hazırlıklı çıkardık’ diyerek ker van tarafına meyil gösterdiler.

‘Hani, Allah, size iki taifeden (kervan veya Küreyiş ordusundan) birinin muhakkak sizin olacağını va’d etmişti. Siz ise, kuvveti ve silahı bulunmayanın (ticaret kervanının) size nasip olmasını arzu ediyordunuz. Hâlbuki Allah, emirleriyle, hakkı açığa vurmayı, kâfirlerin kökünü kesmeyi, hakkı yerleştirmeyi, batılı ortadan kaldırmayı istiyordu. Mücrimler hoşlanmasa da!’ (Enfal:7-8)

Kervan kaçtı Küreyiş ordusu geliyor

Peygamberimiz Aleyhisselamın yüzünün rengi değişti ve ‘Küreyiş ordusu Mekke’den çık mış size doğru geliyor! Kervan deniz sahiline doğru geçti gitti. Şu Ebu Cehil ise, üzerinize geliyor!’ buyurdu. Ya Resulullah! Sen kervana bak! Düşmanı bırak!’ dediler. Peygamberi miz (s.a.v) kızdı ayağa kalktı.

Muhacirler

Müşriklerin üzerine yürüyelim. Allah’ın emri ne ise biz ona uyarız ve seninle beraberiz. Dünyanın neresine gitsen, seninle beraber gideriz’. Biz, sana, İsrail oğullarının Yahudilerin Musa Aleyhisselama dediği gibi: ‘Sen ve Rabbin gidin savaşın! Biz muhakkak burada oturucuyuz!’ (Maide:24) demeyiz.

Mikdad da: ‘Ya Resulallah! Etrafında, demişti, biz

Düşmanlarla çarpışmağa, boğuşmağa amadeyiz! (A.Köksal, Peygamberimiz:138)

Medineliler Akabe’de, onu, kendi sınırları içinde korumak üzere söz vermişlerdi. Ancak kendi ülkelerinde koruyacaklardı. Acaba Medine dışındaki bir düşmana karşı da O’nu koru maya hazırmıydılar? 

Ensarın cevabı  

Ensar namına Sa’d bin Muaz ‘Ey Allah’ın Resulü!  Bizim başımız, canımız, malımız senin yoluna feda olsun. ‘Al bizi ne yana dilersen sür’ dedi. Kur’an’ın ifadesiyle ‘Ölümün ağzına girmeyi’ (Enfal:5-6) seve seve göze alıyorlardı. Neticede savaşmak konusunda ittifak ettiler ve gerçekten de Bedir de zafer Müslümanların oldu.

O sırada Muaz oğlu Sa’d kalktı silkinerek

Demişti: ‘Ya Resulallah! Bize, ne can, ne ten gerek!

Allah’a and içerim ki emredersen şimdi bize

Bir an bile düşünmeden atılırız hep denize! (A.Köksal, Peygamberimiz:138)

Öyleyse haydi yürüyünüz ileri

Sa’d b.Muaz’ın sözleri üzerine Peygamberimiz Aleyhisselam: ‘Haydi, yürüyünüz ileri. Şimdiden düşmanı yenilmiş bir halde görüyorum’ buyurdu. Bedir’e doğru ilerliyorlardı. İşte Küreyişin tek tek düşüp uzanacağı yerleri şimdiden görür gibiyim.

Ebu Süfyan kervan kurtuldu geri dönün 

Ebu Süfyan, ticaret kervanını kurtardığı zaman, Küreyişe Ordunun geri dönmesi için haber gönderdi. Ben selametle Mekke’ye geldim, geri dönünüz!’ dedi. Geri dönmediler. Allah Müslümanlara büyük bir zafer nasip etti. 1400 yılın örsü idi, bu zafer.

İran konusu Humeyni ve ekibi Şahı devirmesinden sonra dünyada gündem oldu ve ön plana çıktı. Şahsen benim o zamanda da bu zamanda da İran için kafam ve düşüncem fulü idi. Tarihi geçmişi, ağır mezhepçilikleri, Ehlibeyt konusundaki aşırılıkları ve anlayış farklılığımız, Dört Halifeler arasında başta Hz. Ömer olmak üzere ayrımcılık yapmaları, Yavuz Sultan Selim - Şah İsmail çekişmeleri, Ehli Sünnet dışı sayılmaları ila ahir…

Genel Perspektif

Genel Perspektife, büyük resme baktığımızda; her ne sebeple olursa olsun ümmet birliğini, Halkı Müslüman olan devletlerin işbirliğini dayanışmalarını savunduğumuzu da belirtmek isterim.

İran konusunda bakış açımızda da küçük ayrıntılardan ziyade genel bakışımızın İran lehine artı tolerans olarak değişme göstermektedir. ‘İran şöyle böyle, ABD ve İsrail ile danışıklı dövüş yapıyorlar’ diye süre gelen bir görüşün de kıymeti harbiyesinin kalmadığı anlaşılmaktadır. Yahu bu nasıl bir danışıklı dövüş ki; adamların Başbakan ve bakanlarının uçağı düşürülüyor. Dini liderleri Ali Hamaney, Genelkurmay başkanı, savunma Bakanı, devrim Muhafızları komutanı, Eski Cumhurbaşkanı ve kırk sekiz üst düzey general ve yöneticileri katlediliyor. Ayrıca Hamaneyin aile fertlerinin yarıdan çoğu öldürülüyor. Böyle danışıklı dövüş mü olur. Buna gizli anlaşma mı denilir. El insaf yahu. Bu tamamen anlaş masız bir savaştır.

Uyutuldular

Yalnız ABD ve İsrail müzakere yapıyoruz diye İran’ı kandırdı ve oyaladı. Meğer o zamanlar hazırlıklarının eksiğini tamamlıyorlarmış. Zaman kazanma taktiği oynuyorlarmış. İran da, savaş olmaz ihtimali ile daha ağırdan alıyormuş.

Siyaseten baktığımızda rahmetli HOCA ve REİS’İN İran konusunda paralel düşünce ve görüş içerisinde olduklarını da aşikâr etmek lazım. Ne yapılması lazım geldiğine dair geçmiş düşünceleri takdire şayandır.

Bu günlerde özellikle sosyal Medyada Hoca’nın ve Reis’in ne yapılması gerektiğine dair anlatım videolarını izlemekteyiz. İsrail’e ve dünyaya karşı ümmeti Muhammed’in ortaklaşa hareket etmeleri ve birleşmelerini söylediklerini gerekliliklerini görmekteyiz. Bu genel tavsiyelerin ve olması lazım gelenlerin kuvveden fiile çıkarılması asıl eksikliğimiz olsa gerek.

Şu anda dünyada ve özellikle mazlum coğrafya da, mazlum milletlerin hakkını savunmada Reis maşallah kuvve den fiile çıkarma konusunda eşi benzeri az görülen bir mücadele içerisindedir. Öyleyse bu olguya arka çıkmamız lazım. Aksi lafta kalır ve havanda su döv müş olunur.

Zamanında Milli Harp Sanayimizi kurmamız lazım. Ağır sanayii de öyle. Elektro Mekanik sanayie geçmemiz gerekli dediğimiz günler oldu ve geride kaldı. CHP nin başbakanının Uçak fabrikasını yaktırdığı halk arasında söylenegelmektedir. Yetmişli yıllarda CHP li vekillerin Hoca’nın attığı temelleri söküp arabalarının bagajına koyup Ankara’ya getirdik lerini hatırlayacak yaştayız.

Şimdi Savunma sanayimiz özlediğimiz noktaya doğru yol almaktadır. Daha da güçlü olacağımızın müjdesini herkes birbirine söylemektedir. Gazze, İran, bu savaşlar gözlerimizi daha da büyük açmamızın gerekliliğine işaret etmektedir. Bir biz değil dünya devletleri de bu kanaate varmışlardır. Amma ABD korkusundan film icabı içinden söylemekteler.

Trump ağa, yani Modern ağa daha da yani demokrasi ağası, hürriyet, özgürlük, adalet, görevi ehline verme ağası ila ahir. Hep tekil konuşuyor. ‘Yaptım ettim’ gibi. Venezüella faydalı bir hükümet kurduklarını, İran da lider seçiminindi kendilerinin dışında olamaya cağını ifade etmektedir.

İçerinin arındırılması çok önemliydi

Terörsüz Türkiye sloganı ile yapılan hareketin çok doğru olduğu şimdi daha iyi anlaşılıyor. Yöneticilerimizin öngörüleri isabetli oldu. İçeriyi arkamızı dönebileceğimiz şekilde arındır mamız desteklenecek bir hareket oldu. Bu konuda yan çizenler veya ağırdan alanlar veyahut gönülsüzlük gösterenler yanıldılar. Hangi ad altında olursa olsun, ayrıcalıklı hare ketler milli menfaatlerimize zarar veriyor. Terörsüz Türkiye’nin dışındaki gelişmeleri irdele yecek olursak: ‘Birlik olamıyoruz diye Arap ve İslam devletlerini suçluyoruz. Doğru: Uyum suzluk yapanları tekli Trump kararnamesiyle görevden alırlar. Bunu bildikleri için ABD ve İsrail korkusu Arap toplumunu kalleş, sözüne güvenilmeyen topluluklar durumuna düşürdü.

Biz ne yapıyoruz

Biz hala siyaset yapıyoruz. CHP nin eteğini toplamada, döküntülerini yerine koyma ve eksiğini tamamlamakla meşgulüz. Demiştik, dediydik demek üzereydik diye eskilerin sözler ini ön plana çıkararak bir gruba puan toplama peşindeyiz. Rahmetli Hoca’nın söyledikleri önerdikleri, öngörüleri çok güzeldi hep beraber yaşadık. Ama geride kaldı. Şimdi uygulama zamanı bunları savunma sanayinde Reis yapıyor. Terörsüz Türkiye öngörüsünden dolayı Reis alkışlanıyor. Ancak muhalefetin öngörüsüzlüğünü Reis önleyemiyor. Oysa Hoca’nın tavsiyelerini bir bir yerine getiriyor Reis. O zaman Reis’in etrafında kenetleneceğiz. Demez ler mi; Arap devletlerini haklı olarak suçluyorsunuz. Ancak devletin ali menfaattarı için Reise destek niye vermiyorsunuz. Ele talkın vereceğinize ya içeride CHP den üç beş mebus amorti alabilir miyiz diye ümmetin menfaatlerini göz ardı edemezsiniz. Siz daha kendi içinizde birlik olamıyorsunuz.

Vur abalıya (Araplara)

Bizim gençlik yıllarımızda, istiklal harbinden sonra, ümmetin kandırıldığı, aldatıldığı, oyuna getirildiği kanaatiyle; ‘harbi biz yaptık, biz şehit olduk, biz kazandık. Sonucunda devrim duvarı üstümüze yıkıldı, devrimlerin altında biz kaldık ezildik’ tezini savunurken; Atatürk’e bir şey diyemeyenler İsmet İnönü’ye vururlardı. İsmet İnönü’yü ‘Vur abalıya’ cinsinden günah keçisi haline getirilirdi. Devrimi tenkit ederken bile adil davranılamıyordu. Neden. Korku belasından. Onlar nasıl o zaman İngilizlerin baskısı ve korkusuyla hareket ettikleri için masum sayılamazlar ise. Bu günde Araplar ve İslam dünyası Amerika korkusundan kispete vuruyorlar ise bunlar da o kadar masum değiller elbette. Arapları suçlamada da sanki adil davranmıyoruz galiba.

Biz içimizde adilmiyiz

Arapları suçlamak en kolay iş. Biz içimizde birlik miyiz? Kendi kendimize bir öz eleştiri yapalım: Ecevit’in Clinton’un karşısında duruş resmini hatırlayanlarınız vardır elbette. İşte Reis’e kadar bizim yöneticilerimiz önce İngilizlere karşı, sonra ABD ye karşı aynı durumdaydı. Yani Arapların Trump’ın karşısında durdukları gibiydi. Reis ile bu değişti. En azından eşit davranış biçimi oluşturuldu. Şu anda gönlünüzden geçen CHP yi işbaşına getirmek için çalışan ortaklara sözüm. O zaman Araplara dönersiniz, Ecevit’in duruşuna geri dönersiniz. Bunları bildiğiniz halde bu gayretiniz niye. Adil olmak gerekirse Dik duran bir yöneticiye kavuşmuşken, eski tarzlara geri dönmek gayreti adil mi sizce. Nasrettin Hoca’ya sormuşlar ayı ne yapıyorsunuz? Diye. Kesip kesip yıldız yapıyoruz demiş. Otuz aydan kırk bayram çıkardığımız gibi. Sırtınız kaşınsa parti kuruyorsunuz ve konuşurken ‘Küçük dağları ben yarattım, büyüklere de tesirim oldu’ diyerek böbürleniyorsunuz. Önce kendinize adil olun. Hakikaten öylemizsiniz. Estek misiniz köstek misiniz? Cüceyi dev yapmanın âlemi var mı? Önce kendimizi tarif ederken adil olalım. Nejat Uygur’un ‘Donumu çaldılar’ tiyatrosundaki gibi olursunuz. ‘Yamalığı da İngiliz kumaşı idi’ diyor. Vazgeçin bu CHP ye İngiliz kumaşı yamalığı olmak için parti kurmalarından. Hatta kurulanları da kapatın. Dünya masrafı var 81 il 980 küsur ilçe bir o kadar belde. Değer mi bu kadar parayı harcamaya yamalık olmak için.

Bir sözüm de özgürlükçü gençlere

İttihat ve Terakkinin üç unsuru vardı;

Adalet, Müsavat (eşitlik), Hürriyet.

Genç liseyi bitirip Üniversiteye geçince aynen İttihat ve Terakkici gibi oluyor:

‘Adalet, Eşitlik, Hürriyet’ diye.

Asi oluyorlar. Karşıt oluyorlar, isyankâr oluyorlar. Ne kadar olumsuzluk varsa onu benim siyor ve savunuyorlar. Bunları temel hakları sayıyorlar. Yürüyüş yapıyorlar, toplantılar, protestolar yapıyorlar. Ayrıcalıklarını gösteriyorlar. Adeta kendilerine hak sayıyorlar.

Maoculuk bitti

Lenincilik bitti

Kominizim bitti

Kapitalizm çöktü

Savunacağınız sistem kaldı mı?

Sadece uçkur sistemi kaldı.

O da zaten serbest.

Neyin savunuculuğunu yapacaksınız artık.

Sizlerde adil değilsiniz. Hem de hiç adil değilsiniz.

Eskiden solcular ABD ye karşı idiler. Büyüyünce de kapitalist olurlardı. Sizde bu adalet sizliği adalet saymanızı, bizim dindar muhafazakârların gençliğinden ve akillerinden öğrendiniz. Sizleri de fazla suçlamamak gerek. Bakın İBB de trilyona yakın yolsuzluk oluyor; bizim dindar kesimin gençliğinden Akillerinden bir soluk çıkıyor mu: âdete Lal kesiliyorlar. Pısıyorlar. Kafalarını kuma gömüyorlar üç beş amorti mebus için uşak olmaya dünden razılar da onun için. Sizler iyi kötü bazen ‘bu kadar da olur mu canım demeye getiriyorsunuz’ ama bizimkilere bakınca elinizin kolunuzun zihniniziniz dermanı kalmıyor. Yoksa özgürlükçü gençlik İBB yolsuzluğuna bigâne kalırlar mıydı? Onlarca yürüyüş, toplantı, nümayiş, gösteri yaparlardı yoksa. Bizim pısırıkları, İngiliz yamalıkları örnek almasalardı veya bizim yamalıklılar onlara örnek olmasalardı.

Bugün yaşanan gelişmeler, yıllardır biriken stratejik gerilimlerin patlama noktasıdır. İran’ın nükleer programı, İsrail’in güvenlik doktrini, ABD’nin Ortadoğu politikası ve bölgedeki vekalet savaşları, bu büyük çatışmanın temel zeminini oluşturmuştur.

Uzun Yılların Birikimi

İran ile Batı dünyası arasındaki gerilimin kökleri 1979 İran İslam Devrimi’ne kadar uzanır. Devrimin ardından İran’ın Batı karşıtı ideolojik çizgisi, özellikle ABD ve İsrail ile ilişkileri tamamen kopma noktasına getirmiştir. İran yönetimi, İsrail’i Ortadoğu’da meşru bir devlet olarak tanımamış; İsrail ise İran’ı varoluşsal bir tehdit olarak değerlendirmiştir.

Bu karşılıklı güvensizlik zamanla askeri ve stratejik bir rekabete dönüşmüştür. İran’ın balistik füze kapasitesini artırması, nükleer programını geliştirmesi ve bölgedeki silahlı gruplarla kurduğu ilişkiler, İsrail ve ABD açısından ciddi bir güvenlik sorunu olarak görülmektedir.

İran ise kendisini kuşatma altında hisseden bir devlet olarak savunma kapasitesini artırdığını savunmakta ve özellikle İsrail’in askeri üstünlüğüne karşı caydırıcılık oluşturmaya çalışmaktadır.

Vekalet Savaşlarından Doğrudan Çatışmaya

Ortadoğu’da uzun yıllar boyunca İran ile İsrail arasındaki mücadele doğrudan savaş şeklinde değil, vekalet savaşları üzerinden yürütülmüştür. Lübnan’da Hizbullah, Irak’ta İran’a yakın milis gruplar, Suriye’de rejim güçleri ve Yemen’de Husiler, İran’ın bölgesel etki alanını genişleten unsurlar olarak görülmüştür.

İsrail ise özellikle Suriye’de İran’a ait askeri hedeflere yönelik operasyonlarla bu etkiyi sınırlamaya çalışmıştır. Ancak son gelişmeler, artık vekalet savaşlarının yerini doğrudan askeri çatışma riskinin aldığını göstermektedir.

Bu durum, Ortadoğu’daki güvenlik mimarisinin köklü biçimde değişebileceğine işaret etmektedir.

İsrail’in Güvenlik Doktrini

İsrail’in güvenlik stratejisinin temelinde “önleyici saldırı” doktrini bulunmaktadır. Bu doktrine göre İsrail, varlığına yönelik potansiyel bir tehdidin ortaya çıkmasını beklemek yerine tehdidi daha oluşma aşamasında ortadan kaldırmayı hedefler.

Geçmişte Irak ve Suriye’deki nükleer tesislere yönelik saldırılar bu stratejinin somut örnekleri olarak gösterilmektedir. İran’ın nükleer kapasiteye ulaşması ise İsrail açısından kabul edilemez bir güvenlik riski olarak görülmektedir.

Bu nedenle İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonları, yalnızca taktiksel bir saldırı değil; aynı zamanda uzun vadeli güvenlik stratejisinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir.

ABD’nin Rolü

ABD açısından İran meselesi yalnızca bölgesel bir güvenlik sorunu değildir. İran aynı zamanda Washington’un Ortadoğu’daki müttefikleri olan İsrail ve Körfez ülkeleri için de önemli bir tehdit olarak görülmektedir.

ABD’nin bölgedeki askeri varlığı, enerji yollarının güvenliği ve müttefiklerinin korunması gibi stratejik hedefler, İran ile yaşanan gerilimde Washington’un aktif rol oynamasına neden olmaktadır.

Ancak ABD kamuoyunda uzun süredir devam eden savaş yorgunluğu, Washington yönetimini doğrudan büyük bir savaşın içine girmekten de alıkoyan önemli bir faktördür.

Küresel Etkiler

Ortadoğu’da yaşanan her büyük kriz, küresel ekonomi üzerinde doğrudan etkiler yaratmaktadır. İran’ın bulunduğu coğrafya, dünya enerji ticaretinin en kritik noktalarından biridir. Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı, küresel petrol taşımacılığının önemli bir bölümünün geçtiği stratejik geçiş noktalarıdır.

Bu nedenle İran ile yaşanacak geniş çaplı bir savaşın enerji fiyatlarını yükseltmesi, küresel enflasyonu artırması ve dünya ekonomisinde yeni bir belirsizlik dalgası yaratması muhtemeldir.

Enerji piyasalarındaki dalgalanma, özellikle Avrupa ve Asya ekonomileri açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.

İran İç Siyaseti

Böylesi bir çatışmanın İran iç siyaseti üzerinde de önemli etkileri olacaktır. İran siyasi sistemi, dini liderlik, cumhurbaşkanlığı ve Devrim Muhafızları gibi farklı güç merkezlerinden oluşmaktadır.

Savaş ortamı genellikle devlet otoritesini güçlendiren bir etki yaratırken, uzun süren çatışmalar ekonomik ve sosyal baskıları da artırabilir. İran toplumunda yaşanabilecek ekonomik zorluklar ve siyasi gerilimler, ülke içinde yeni tartışmaları beraberinde getirebilir.

Bölgesel Güç Dengesi

Ortadoğu’da yaşanan her büyük kriz, bölgesel güç dengelerini yeniden şekillendirme potansiyeline sahiptir. Türkiye, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Mısır gibi bölgesel aktörler, İran ile İsrail arasındaki gerilimi dikkatle izlemektedir.

Bu ülkelerin atacağı diplomatik ve askeri adımlar, çatışmanın kapsamını doğrudan etkileyebilir. Özellikle bölgesel ittifakların yeniden şekillenmesi, Ortadoğu’nun geleceğini belirleyen önemli faktörlerden biri olacaktır.

Yeni Bir Ortadoğu mu?

ABD–İsrail ile İran arasındaki gerilim, yalnızca bir askeri kriz değil; aynı zamanda Ortadoğu’nun geleceğini şekillendirecek büyük bir dönüm noktasıdır.

Bölge uzun yıllardır istikrarsızlık ve çatışmalarla anılsa da bugün yaşanan gelişmeler, yeni bir jeopolitik düzenin habercisi olabilir. Bu düzenin nasıl şekilleneceği ise yalnızca askeri gelişmelere değil, diplomasiye, ekonomik dengelere ve uluslararası güçlerin stratejik tercihlerine bağlı olacaktır.

Ortadoğu’nun kaderi, çoğu zaman olduğu gibi yine büyük güçlerin hesaplaşmaları ile yerel dinamiklerin kesiştiği noktada belirlenmektedir.

Milletlerin karakterini yoğuran, kolektif ruhu mayalayan metinler vardır; duyulduğunda insanın içini titreten, ezberlenmese bile ruhuna sinen, bir inanç gibi taşınan sözler… İstiklâl Marşı da işte bu metinlerin en güçlüsüdür. Bir asır boyunca hiçbir başka eser onun kadar sevilmemiş, onun kadar sahiplenilmemiştir. Bunun sebebi yalnızca büyük bir şiir oluşu değil, milletçe üzerinde birleştiğimiz bir varoluş beyannamesi, bir ahit hâline gelmesidir.

İstiklâl Marşı için düzenlenen yarışmaya katılan yüzlerce şiir içinden beklenen o gür ses bir türlü gelmedi. Çünkü o sesin sahibi olan kalemin sahibi, Mehmet Âkif, yarışmaya hiç uzanmamıştı. O, "Milli bir destan parayla yazılamaz," diyerek, millî bir işe para ödülü karışmasını doğru bulmadığı için şiir göndermemişti. Ancak Meclis'teki vatanseverler ve o dönemin Maarif Vekili (Milli Eğitim Bakanı) Hamdullah Suphi Tanrıöver, biliyorlardı ki bu marşı ondan başkası yazamazdı. Yoğun ısrarlar ve para ödülünün kaldırılması (veya kendisine verilmeyeceğine dair güvence) üzerine görev onun omuzlarına yüklendi. Sorumluluğun ağırlığını derinden hissederek, tarihin kendisine verdiği bu görevi iki gün gibi kısa bir sürede yerine getirdi ve bu büyük destanı milletine hediye etti. Milletin o günkü yoksulluğuna rağmen, kazandığı büyük para ödülünü dahi hayır kurumlarına bağışlaması, onun karakterinin ve davasına olan bağlılığının en büyük mührüdür.

Şiir, 12 Mart 1921’de, dönemin en kritik günlerinde Meclis kürsüsünde Hamdullah Suphi Bey tarafından okundu. Metin salonu dalga dalga bir coşkuyla kapladı. Meclis üyeleri dizelere katılarak coşkun bir ruh birliği sergiledi. O günlerde millet ya var ya yok olma mücadelesi veriyordu ve bu şiir, cephedeki askerin, gerideki ananın, tüm milletin inancını ve direniş ruhunu en berrak hâliyle taşıyordu. Meclis büyük bir çoğunlukla, Âkif’in mısralarında kurtuluş meşalesini yaktı.

İstiklâl Marşı, yazıldığı andan itibaren herkesin ortak sesi, ortak nefesi oldu. Bayrakla birlikte en güçlü kutsal bağımız hâline geldi. Marşın dili, kolay ve sade değildir; uzun mısraları, derin anlam katmanları ve aruzu vardır. Fakat belki de tam bu yüzden, milletin yüzyıllık çilesini, umudunu, imanını ve direnişini bu kadar güçlü taşıyabilmiştir. En karanlık zamanlarda bile marşın coşkun mısralarının içinde zaferin o kaçınılmaz ışığı sezilir: “Hakkıdır, Hakk’a tapan, milletimin istiklâl!” Bu mısra teslimiyetin değil, hak edilmiş bir zaferin müjdecisidir.

Yüz yılı aşkın bir süre geçti. Anayasalar değişti, hükümetler, kurumlar, kanunlar değişti, hatta ülkenin adı bile değişme tartışmaları yaşadı. Ama İstiklâl Marşı değişmedi. Çünkü o, sadece bir milli marş değil; o, bu milletin kendi varlığıyla, inancıyla, şehitleriyle ve geleceğiyle yaptığı manevi bir sözleşmedir. O, bizi "Asım'ın Nesli" olma idealine çağıran Mehmet Âkif'in, tüm zorluklara rağmen imanı ve umudu asla kaybetmeme vasiyetidir.

Mehmet Âkif’in vefat yıl dönümünde, kendi hayatını da tıpkı şiirleri gibi onurlu bir şekilde, ancak büyük bir yoksulluk içinde tamamlamış olan o büyük şairi rahmetle anarken; İstiklâl Marşı'nın bize hâlâ aynı sarsılmaz gücü verdiğini bir kez daha idrak ediyoruz. Eğer bu marş olmasaydı, eğer Mehmet Âkif gibi bir dâhi şairimiz bulunmasaydı, kim bilir hangi ses bize bugün hâlâ bu kadar kuvvet verebilirdi? Şükran ve minnetle...

Bizim köyde ağzı yabana misafir odamız vardı. Babam rahmetli, Fevzi Çakmak ve Kazım Karabekir’in resimlerini odanın duvarına asardı. Onları çok severdi. Hz.Ömer’in adaletini getireceğim dediği için Osman Bölükbaşı’nın Millet Partisine oy verirdi.

Son devir tarihine yani Osmanlının Tanzimat ve Abdülhamid döneminden Cumhuriyetin ilanı ve devamı sürece ait benimde meraklarım vardı. Hatta ufak bir denemem oldu. Son devir tarihi ile ilgili. Cumhuriyeti kuran Osmanlının son komutanları hakkında az çok bir bilgimiz vardı. İki konu hakkında yeterli bilgi edinememiştim.

Birincisi dedemin devlette neden görev almadığı

Dedem rahmetli Hacı Molla (Kurnaz) Medrese mezunu 20 yıl kayseri de medrese tahsili görmüş. Ve devlette görev almamış mütevazı olarak köyünde yaşamış. Arkadaşlarından Belediye Başkanı, Kaymakam, Müftü ve Nüfus Müdürü olanları babam söylemişti. Birkaç kere götürmüşler görev vermişler ama geri gelmiş. Yerköy Tren yolunun yapımında görev vermişler iş bitince geri köyüne dönmüş. 1944 de vefat etmiş. Devlette neden görev kabul etmediği?

İkincisi Fevzi Çakmak konusunda babama itirazım

Babama itiraz ederdim. Fevzi Paşa hakkında. ‘Yok, oğlum O dindar adam’ derdi. Atatürk ve İsmet Paşa dönemlerinde kesintisiz yaklaşık 21 yıl Genelkurmay Başkanlığı yapmıştı. Maraşal hakkında zihnimde çekinceler vardı. Çekincelerim nedir bu makaleyi onun üzerine yazdım. Ancak bu günlere nasip oldu.

Fevzi Çakmak hem Türk Yunan harbinin kazanılmasında hem cumhuriyetin inkılaplarının yerleşmesinde. Atatürk'ün ve İnönü’nün iktidara gelişinde tarihi roller oynamış bir şahsi yettir. Hem muhafazakâr hem inkılapçı bir görüntü verir. Bu bir tezat mıdır yoksa aslında her şey bir oyundan mı ibarettir? Türkiye Cumhuriyeti ilk Genelkurmay başkanıdır. Arnavut asıllı olduğu söylenir. Cesur ama itaatkâr bir asker. Böyle tanınmıştır. Mütareke zamanın da önce Genel Kurmay Başkanı ve Harbiye nazırı olmuştur.

Padişah bu devirde Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşlarına padişaha itaat etmeleri için nasihat vermek dinlemezler ise tevkif etmek üzere Fevzi Çakmak Paşayı Anadolu’ya gönderdi. Fevzi Çakmak Sivas’a geldi. Burada Kazım Karabekir ile görüştü. İbrenin ne tarafa olduğunu iyi anladı ve geri döndü. Sonra 1920 senesinde İstanbul’un işgali üzerine yine sultan vahdettin arzusuyla Anadolu’ya geçti ve Anadolu ve Ankara hareketi nin içinde yer aldı. Mustafa Kemal Paşa önce Fevzi Paşa’nın geldiği gibi İade edilmesini istedi ama daha sonra İstanbul Hükümeti’nin Harbiye nazırı. Kendisine katılmasının bir itibar getire ceğini, bir saygınlık getireceğini düşünerek emrini geri aldı. Atatürk Mecliste konuşma yaparken, Fevzi Paşa’nın Ankara’ya gelmekte olduğunun haberini vermiş ve Tren Garında karşılanmasını istemiştir.

İstanbul’da padişahla yaptığı son görüşmeyi ve padişahın Ankara hareketi hakkındaki görüşlerini mecliste anlattı. Çünkü o zamana kadar. Ankara hareketine sempati duyanlar bir taraftan da padişaha karşı mı geliyoruz acaba? Padişahın bu hareket hakkındaki fikri nedir diye merak ediyorlardı. Fevzi paşa burada padişahı Ankara hareketinin yanında göstererek bunların da kalbini celp etmeye muvaffak olmuştur. Aynı zamanda siyaseti de iyi bildiği anlaşılıyor. Fevzi paşa Kozan milletvekili olarak meclise girdi.

‘İstiklal harbinin büyük komutanlarından biridir. Osmanlının son döneminde de, ordu içerisinde saygın biridir. Askeri başarılarından dolayı Meclis tarafından iki kişiye Mareşallik verilmiştir. Mustafa Kemal Paşa Sakarya muharebesinden sonra, Fevzi Çakmak Paşa Büyük Taarruzdan sonra, Mareşal olmuşlardır. Yunan ordusu Ankara’ya yaklaştı. Bunun ardından verdiği bir kanun teklifiyle kendisinden daha düşük. Kıdemli olan Mustafa Kemal Paşa’nın hem gazi olmasını hem de Mareşal unvanı almasını temin etti. Fevzi Çakmak. Sonraki Dumlupınar muharebesi vesilesiyle Mareşal olabilmiştir.

Öteki Fevzi Çakmak

Fevzi Çakmak, zaferden sonraki bütün hareketlerinde Mustafa Kemal Paşa’yı kayıtsız şartsız desteklemektedir, desteklemiştir. Onun planladığı inkılapların icrasını nasıl Başba kan sıfatıyla ismet İnönü yürüttü ise. Fevzi Çakmak da elinde tuttuğu orduyu, bu inkılaplara bir destek gücü olarak kullanmıştır. Yani ordu gücüyle inkılaplara destek vermiştir. İşte bu ikisi yani ismet İnönü ve Fevzi Çakmak, Atatürk inkılaplarının yerleşmesinde iki şahsiyettir. Toplantılarda Atatürk yalnızca Fevzi çakmağın fikrini sorardı, onun görüşünü alırdı. Emsal siz sadakati sebebiyle kuzu paşa diye tanınmıştır. Atatürk vefat ederken yerine Fevzi Çak mak’ın geçmesini arzu ediyordu. 

Aralarında zımni bir ittifak mı vardı?

Birbirlerinin pozisyonlarını garanti etmek suretiyle

Zımnen ikili bir ittifak oluşturmuşlardı.

Mustafa Kemal Paşa Devletin başı,

Fevzi Paşa Ordunun başı.

Mustafa Kemal Paşa ölünceye kadar

Onu Genelkurmay Başkanlığında tutmuştur.

Sonrasında İsmet Paşanın Reisi Cumhur seçilmesine

Katkı veren Fevzi Paşa Onunla da birlikteliği sürdürmüştür.

1944 de İsmet Paşa Fevzi Paşayı İngilizlerin baskısı ile yaş haddinden emekli etmiştir.

Kuzu Paşa

Ordu içerisinde ‘Kuzu Paşa’ diye anılan bu kişiliği son dönemde, Cumhuriyet döneminde özellikle tek parti döneminde Türk tarihi üzerinde, son derece belirleyici ve stratejik hayati etki meydana getirmiştir. Dindar bir kişiliğe sahip olduğu bilinen Fevzi Paşa, zamanında yapılan İslam ve din düşmanlığına zerre kadar itiraz etmemek suretiyle. Fevzi Çakmağın tavrı basit bir sessizlikten ibaret kalmamıştır.

Dindarlığı ile de göz doldurmuştur. Dini terbiyesini annesinin babası olan Varnalı Müftü Hacı Bekir Efendi’den almıştır. Fevzi Çakmak dayısının kızı Fitnat hanımla evlendi ve bundan 2 tane kızı oldu. Mareşal’in dindar birisi olduğunu dindar bir görüntü verdiğini söyle miştik. Nakşibendi şeyhi küçük Hüseyin Efendiye bağlı olduğu söylenir. Hatta kabri de ona çok yakındır Eyüp’te. Onun zamanında orduda askerlere benim dinim adıyla manzum dini kitaplar, bastırılıp dağıtılmıştır. Fevzi Çakmak, Cumhuriyet devrinde her zaman çekinilen birisi olmuştur. Herkes Mareşal ne der? Korkusunu taşımıştır. Atatürk bile bir iş yaparken şimdi sınav mareşali iknaya geldi.

Gericilikle suçlanmasının aksine

Murat Sertoğlu Mareşal Çakmak'ın hatıralarını anlatan kendi ağzından anılarından Adnan Çakmak yakını Hürriyet gazetesi 2 Mayıs 1975 tarihli nüshası sayfa 3'ten naklettiğine göre: 

Fevzi Paşa: ‘Beni gericilikle suçlayanların bir şeyden daha haberleri yoktu. O da M.Kemal Paşa’nın yaptığı bütün inkılapları gerçekleştirmeye kalkışmadan önce benimle uzun boylu konuşup tartıştığı idi. Bu inkılaplardan çoğunu herkesten önce öğrenen ilk defa ben oluyor ve destekliyordum. Kemalpaşa beni ne kadar yakından tanırsa tanısın telkin altında kalma sı normaldi. Nitekim şapka inkılabında bunu hiçbir şekilde kabul etmeyeceğim yolunda kendisine o kadar ısrarla telkinde bulunmuşlar ki üçüncü kişiler, bir ara buna İnanır gibi olmuş. Şapka inkılabını kabul etmeyeceğime dair, etrafın telkin etmeleri, ilanına benim başımda şapka ile geldiğimi başyaveri Rusihi bey haber vermesi üzerine M.Kemal Paşa ‘Şapka inkılabı muvaffak olmuştur efendiler’ demiştir. Çünkü şapka Osmanlı'dan beri devam edegelen toplumun kültür kültürel bilinçaltında küfür alameti. Bu bakımdan Şapka İnkılabı yapıldığı dönemdeki bu algı itibariyle son derece ciddi bir inkılaptır

Dindarlığı kendini, sessizliği insanları ilgilendirir

Fevzi Çakmağın kişisel günlük hayatına baktığınız vakit dindar bir Müslüman görünümü vardır. Namazını kılar orucunu tutar zina etmez içki içmez kumar oynamaz şeriatın açıkça haramdır dediği kişisel fiilleri işlemez. Bu yaşayışından ziyade Fevzi Çakmağın mesela yaşadığı dönemde yapılan din düşmanlığı karşısındaki bu sessizliği insanları ilgilendiriyor. Fevzi Paşa’nın da makam sendromu yaşadığı sanılmaktadır. Koltukta rahat oturabilmek.

Bir konuda iki farklı görüş

Fevzi Paşa, M.Kemali evine davet ettiği zaman, kâmil manada bir içki sofrası kurardı. Fevzi Paşa’nın da katıldığı sohbetlerde Atatürk sofrada müskirat bulundurmazdı. Bu iki farklı görüşü zihnimde tam ayrıştıramadım henüz.

Gaziantep ziyareti

Fevzi Çakmak’ın. İnkılap hareketine verdiği destek nazara alınırsa. Dindarlığındaki sami miyeti zaman zaman şüpheyle karşılanmıştır, sorgulanmıştır. Fevzi Çakmak Antep’e gelmişti o zaman bütün hoca efendiler, onun etrafında toplandılar. O günlerde dindarların yaşadığı sıkıntıları Ona şikâyet ettiler. Bu not aldı. Sonradan o hocalar birer birer zamanın hükümeti tarafından cezalandırıldı. Fevzi Çakmak Paşa’nın Antep ziyaretine özellikle o çevrenin dindarları çok sevinmişler. İleri gelen ulema kesiminin talebi ile de bir toplantı yapıyorlar. Paşayı da dindar bildikleri için, O’na sorunlarını anlatmışlar. Paşa bir kâğıt kalem alarak sorunları ve söyleyen kişiler not almış. Sorunlarıyla ilgileneceği imajı vermiş onlara. Dönünce listeyi hükümete vermiş, hükümette onları cezalandırarak gereğini yapmıştır. Bu ben de sizdenim sözü Fevzi Çakmak’ın adeta mottosu olmuştur.

Abdül Hâkim Arvasi ile görüşmesi

1939 da kızı Muazzez veremden vefat etti. Eyüp Sultan’da defnettirdi. Dönüşte Kaşgari tekkesine uğradı. Damadı Burhan Toprak’ın şeyhi olan Seyyid Abdül Hâkim Arvâsi ile görüştü. Abdülhakim Arvâsi kendisine çay ikram etti ve bu sırada büyük bir cesaretle İnönü hiçbir şey iken hiçbir şey değilken. Siz onun Cumhurreisi yaptınız. Korkarım ki bunun mesuliyeti size aittir demiştir. Bu söz Fevzi çakmakta İnönü’ye karşı bir soğukluk hazır etmiştir. Bu temelden soğukluk daha evvelden de vardır ama bu bazı şeyleri daha iyi görmesini temin etmiştir. Yaş haddine girince. Vazife müddetini uzatmak elindeyken ismet İnönü bunu yapmadı. 1944 te kendisini emekliye sevk etti. Fevzi çakmağa bu çok ağır geldi. O ölene kadar bu makamda durmayı, kendisinde bu haysiyeti görüyordu, umuyordu.

Emekli edilince

Makam arabası alındı. Genelkurmay Başkanı'na yapılan kömür tahsisi kaldırıldı. Hatta Atatürk’ün kendisine hediye ettiği tapulu evini bile boşaltması istendi. Gizli komünist olduğunu bile yaydılar. Hastayken ismet İnönü kendisini ziyaret etmek istedi ama kabul etmedi. 1945 senesinde Demokrasiye geçiş üzerine Fevzi Çakmak muhalifler arasında yer aldı ve politikaya girdi. 1946 seçimlerinde Demokrat Parti listesinden müstakil İstanbul milletvekili seçilerek tekrar meclise girdi. Celal Bayar 1945te, demokrasiye geçiş için bir söz verdi, bir taviz verdi. ‘Devri sabık yapmayacağız. Yani eskilerden hesap sormaya cağız’ dedi. Bu söz üzerine İnönü demokrasiye geçişi kabul etti. Ve parti kurulmasına izin verdi. Fevzi Çakmak bunu haber alınca. Kendisini danışıklı bir dövüş içinde gördüğünde partiden istifa etti. Millet partisini kurdu. Millet partisi bugün Milliyetçi Hareket Partisi nüvesini teşkil ettiği söyleniyor. 10 Nisan 1950 tarihinde vefat etti. Yani demokrat Parti’nin iktidara gelişini göremedi. Buna da ‘kaderin bir sillesi’ denilebilir.

Necip Fazıl’ın ziyareti

Fevzi Paşa emekli edilince Necip Fazıl, bir grup arkadaşı ile kendisini evinde ziyaret etmiş ler. Necip Fazıl ‘Elinde bunca yetki varken, dine ve dindarlara yapılan bu zulme neden razı oldunuz’ mealinde bir soru soruyor. Fevzi Paşa ‘Ben Yeniçeri değilim’ diye cevap verdiği görülüyor.

Vasiyeti üzerine

Eyüp sultana, kızının ve dedesinin yanına gömüldü. Ailesi naaşının sonradan devlet mezar lığına nakledilmesine karşı çıkmıştır. Muhaliflerince öldürüldüğü rivayeti de vardır. Çakmak vefat ettiğinde radyo matem yapmadı. O gün oyun havaları çaldı. Bu milleti galeyana getirdi. Cenazesi 10 binlerce gencin katıldığı siyasi bir gösteriye siyasi bir mitinge dönüştü. Böylece Fevzi Çakmak kalabalıkların sırtında Eyüp’e götürüldü. Bu da iktidarın gözünü çok korkuttu. Demokrat Parti iktidarının da bir habercisi oldu.

Selam ve dua ile…

Not: Prof.Dr. Ekrem Buğra Ekinci ve Said Alpsoy’un çalışmalarından faydalanılmıştır.

Yaptığı sorulacak

Büyük gün yaklaşıyor

Hak nizam kurulacak’

Derdik, zamanın behrinde

İmanın şartı altı

Allaha iman

Meleklere iman

Kitaplara iman

Peygamberlere iman

Ahirete iman

Kader ve kazaya iman

İslam’ın şartı beş

Kelimei şehadet

Salat-Namaz

Zekât

Savum-Oruç

Hac

‘Her yapanın yaptığı sorulacak’ cümlesini kullanış biçimine bakarsak dünyada yaptıkları mız veya yapılanlar sorulacak manası çıkıyor. Bu slogan sanırım ‘Selamet’ zamanındaydı. Her ne ise. Yani demek isteniyordu ki ‘şayet iktidar olursak’.

Birde ferdi olarak şahısların insanların bu dünyada yaptıklarından dolayı ahirette sorgula nacağına da vurgu yapılıyordu. Müslümanlara sorgulanacakları hatırlatılıyordu. Buna göre ibadetimize ve teatimize riayet edelim. Müslüman dindar muhafazakâr insanlara dünyada yaptıklarından dolayı ahirette sorgulanacakları hatırlatılıyor ve ikaz ediliyordu.

Bu gün Müslümanlara sorarsak yukarıya aldığımız şartlardan sorgulanacağız anlayışı

Hâkim. Elbette öyle doğru olan da budur. Biz bunları yaparsak;

Allaha iman edersek

Meleklere iman edersek

Kitaplara iman edersek

Peygamberlere iman edersek

Ahirete iman edersek

Kader ve kazaya iman edersek

Kelimei şehadet getirirsek

Namazımızı kılarsak

Orucumuzu tutarsak

Zekâtımızı verirsek

Hacca gidersek

Ahirette sorgulanacağımız sorgudan başarıyla çıkarız. Cenneti ve ebedi hayatı kâmil mana da hak etmiş ve umduklarımıza da nail olmuş oluruz.

Kabirde ilk sorulacak sorular

İnsan öldüğü zaman, dünyada işlemiş olduğu, iyilik veya kötülük, büyük veya küçük her amelinden sorguya çekilecektir. İyilik işlemişse karşısında mükâfat (armağan) görecektir. Kötülük işlemişse, karşılığında azap (ceza) görecektir. Hesap gününün ilk merhalesi, kabirdir. ‘Fe men ya’mel miskale zerretin hayren yereh. Ve men ya’mel miskale zerretin şeran yereh’ (Zilzal:7-8) ‘Kim zerre kadar iyilik yaparsa mükâfatını, Kim zerre kadar kötülük işlerse cezasını görür.’

Rabbin kimdir? Rabbim Allah’tır

Dinin nedir? Dinim İslam’dır

Peygamberiniz kimdir? Hz. Muhammed (s.a.v)

Kitabın: Kur’an

Ahirette ilk sorulacak sorular

Namaz

Farzlardan varsa eksiği

Nafilelerle tamamlanır.

Ömrünü nerede tükettiği

İlmini nerede kullandığı

Malını nereden kazandığı

Malını nereye harcadığı

Gençliğini nerede yıprattığı

Sonra kul, diğer amellerden de bu minval üzere sorguya çekilir

O gün, mazlumun zalimden alınmadık hiçbir hakkı kalmayacaktır.

Daha nelerden sorgulanırız

Siyasi, sosyal, ekonomik ve benzeri sorgulandığımız insanoğlunun yaşadığı alanlarda vardır elbette. Eski zamanlarda ‘O gün, mazlumun zalimden alınmadık hiçbir hakkı kalma yacaktır’ demiştik ya. Şunu da derdik; ‘Hakkını bilenin hakkı muhakkak alınacak. Bu da ne ki: Hakkının var olduğunu bilmeyenlerin bile hakkı alınıp verilecek.’

Nerde bir kötülük görülürse

Önce elimizle

Sonra dilimizle

Daha sonra kalben buğuz ederek

Bu da müdahalenin en zayıfı

Kendimizin yaptığı kötülüğü görürsek, ona bu üç unsurdan hangisi ile müdahale edeceğiz. Yoksa örtecek miyiz? İşte kıyamet burada kopuyor. Hoca Nasrettin rahmetullaha kıyameti sormuş hanımı: ‘Hanım sen ölürsen küçük kıyamet. Ben ölürsem büyük kıyamet’ demiş. Diğer konularda olduğu gibi kıyametin küçüğünü de, büyüğünü de kendimizden uzak tutuyoruz. Dışarıda değerlendiriyoruz. Burada kendimizi sorgulamamız lazımdır derim. ‘Ölmeden önce ölünüz’ deniliyor ya. ‘Hesaba çekilmeden kendinizi hesaba çekiniz’. Bu taraklarda hiç bezimiz yok. Ancak durmadan dışımızdakileri eleştiriyoruz. Kendi kusuru muzu hezenimizi görmüyor, elin gözündeki saman çöpünü büyütüyoruz. Bu durum ferdi planda da, kurumsal planda da böyledir.

Ölünceye kadar

Ömrümüzü nerede tükettiğimiz, malımızı nereden kazandığımız, malımızı nereye harca dığımız, gençliğimizi nerede yıprattığımız, İlmimizi nerede kullandığımız, Sonra kul, diğer amellerden de bu minval üzere sorguya çekilir.

Bilindiği üzere CHP nin sicili bozuk

Eskilerin anlattığına göre;

İslam elifbasini kaldırıp

Latin alfabesine çevirmesi

Kuranı yasaklaması

Ezanı Türkçe okutması

Camileri kapatması

Hatta satması

Ahıra çevirdiği de olmuştur

Anayasadan ‘Dini islamdır’

İbaresini kaldırması

Birçok âlimi astırması

Ulucanlara kıyması

Şimdi kıymeti kalmayan

Şapka devrimini yapması

İla ahir… Saymakla bitmez.

Bu ve benzer konulardan dolayı halk CHP yi 1950 den sonra tek başına iktidara getirme miştir. Peki, bu CHP yi iktidara getirmek için çalışmaktan sorgulanmayacak mıyız? Bunu bize dünyada ve ahirette sormayacaklar mı?

Birçok parti kuruldu, kuruluyor

Şöyle bir bakalım, hemen hemen hepsi aynı. Bir ombudsmanlık kuruluna havale edilse, ‘bunlara gerek yok, fazlalık, israf var gereksiz’ diyebilir. Halk zaten oy verirken Ombuds manlık görevini yapıyor. Kuruluş gayelerine göre de hareket etmiyorlar zaten. Ana varlık sebepleri, dışlanmışlık, yeteri kadar imkânlardan istifade edememek. Makam ve mevkileri elinden alınanlar veya verilmeyenler bu yola başvuruyorlar. Benzer sebeplerle ayrışan ve kurumsallaşan hiçbir partinin büyüdüğü geliştiği serpildiği görülmemiştir. Bir tane de örneği yoktur. Ne İsa’ya ne Musa’ya yaranamadıkları gibi, kendilerinin de, tarftarlarınında sorgu lanmalarına sebep oluyorlar. Daha da hırslanıyorlar; şer ittifakları yaparak hem kendilerini hem taraftarlarını inkâr ediyor ve incitiyorlar. Kişilikleri ve şahsiyetlerini utanır bücür hale düşürüyorlar. Ederlerinden daha az pahaya davalarını satıyorlar. Birer birer baktığımızda temiz çocuklar. Hırs peştamalının altına girince hoşnutsuzlaşıyorlar. Kendilerini de davala rını da küçültüyorlar marjinalleştiriyorlar ve etraflarında kemikleşmiş klikler kalıyor. Onları da ona buna kin ve nefretle bakar hale getiriyorlar.

Öyle hırslanıyorlar ki, Ülkenin geleceğini tehlikeye düşürecek iç ve dış mihraklarla çuvala giriyorlar ve onların menfaatlerine alet oluyorlar. Freni boşalmış araba gibi, raydan çıkmış tren gibi, delirmiş derecesinde hata ve günah işliyorlar. Kendilerine tabi olanları da aynı suça ortak ediyorlar. Geçen Cumhurbaşkanlığı seçimlerde Cumhuriyet tarihinde olmamış bir iş becerebileceklerdi maazallah. Allah bu milleti korudu.

İşte bu nokta Yunusun:

‘Sırat sırat dedikleri kıldan ince,

Kılıçtan keskin’ dedikleri noktadır.

Bunun hesabı sorulmayacak mı?

Bu şerlerden sorgulanmayacak mıyız?

Dünyada ve ahirette hesaba çekilmeyecek miyiz?

Kabirdeki ilk sorulacak sorulara eklenmese bile

Ahirette ilk sorulacak sorular sınıfına girecek elbette

Ben bunları niye yazıyorum?

Ümmeti dostları dindarları

Muhafazakârları ve diğer kişileri

Böyle bir suçtan arınmaları için söylüyorum.

Sözümü yabana atmayın

Olaya particilik gözüyle bakmayın

Reisi devirmeye çalışanlarla birlikte olmayın

Reis bizim yüz yıllık hasretimizdi

Öyle değimliydi

Demez miydik?

‘Başımıza Mukri musalli

Bir yönetici gelsin

Cumayı kıldırsın’

İki elim yakanızda

Söylediklerim

Altın değerinde

Sözler ve doğrular

İyiliği emretme

Kötülükten arındırmadır

Bunu bilen bilir…

Selam ve dua ile…

Çoğu kişi yapay zekâyı soyut bir yazılım gibi düşünür. Oysa yapay zekâ modelleri, binlerce güçlü işlemcinin aynı anda çalıştığı veri merkezlerinde hayat bulur. Bu sistemler yoğun şekilde ısınır ve aşırı ısınmayı önlemek için gelişmiş soğutma altyapılarına ihtiyaç duyar. İşte bu noktada su devreye girer.

Yapay zekâ doğrudan su kullanmaz; ancak onu çalıştıran sunucuların soğutulması için büyük miktarda suya ihtiyaç duyulur. Ayrıca tüketilen elektriğin üretim süreçlerinde de su kullanımı söz konusudur. Yani ortada dolaylı ama gerçek bir su ayak izi vardır.

Bilimsel ve sektörel tahminlere göre ortalama bir yapay zekâ sorgusu, veri merkezi soğutması ve enerji üretimi dahil edildiğinde mililitre seviyesinde bir su tüketimine karşılık geliyor. Tek başına bakıldığında bu miktar önemsiz görünebilir. Ancak kullanım ölçeği büyüdüğünde tablo dramatik biçimde değişiyor.

Dünya genelinde büyük yapay zekâ sistemlerine her gün milyarlarca sorgu gönderiliyor. Bu yoğun kullanımın toplam su karşılığı ise artık 'damla' ile değil, milyonlarca litreyle ifade ediliyor.

Ortalama tahminler üzerinden yapılan hesaplamalara göre:
Günlük su tüketimi: yaklaşık 10–30 milyon litre
Aylık su tüketimi: yaklaşık 300–900 milyon litre
Yıllık su tüketimi: yaklaşık 3,5–11 milyar litre

Bu veriler; veri merkezlerinin soğutulması ve enerji üretimi için gereken dolaylı su kullanımını kapsayan küresel tahminlerdir. Gerçek miktarlar kullanılan teknolojiye, veri merkezlerinin bulunduğu ülkelere ve enerji kaynaklarına göre değişebilir. Ancak hangi hesaplama yöntemi kullanılırsa kullanılsın, ortaya çıkan sonuç nettir: yapay zekâ ciddi bir su tüketim ekosisteminin parçasıdır.

Dünya, iklim değişikliği nedeniyle giderek daha sıcak ve daha kurak bir döneme giriyor. Birçok ülkede baraj seviyeleri düşüyor, tarımsal üretim zorlaşıyor, içme suyu kaynakları baskı altına giriyor. Su artık yalnızca bir doğal kaynak değil, aynı zamanda stratejik bir güvenlik meselesi haline geliyor.

Tam da böyle bir dönemde, hızla büyüyen yapay zekâ teknolojilerinin su tüketimi yeni bir tartışma başlatıyor: Dijital konforumuz için ne kadar doğal kaynak harcıyoruz?

Elbette yapay zekânın sağladığı faydalar büyük. Ancak bu teknolojilerin altyapısı, su ve enerji gibi sınırlı kaynaklara dayanıyor. Özellikle kuraklık riski taşıyan bölgelerde kurulan veri merkezleri, yerel su kaynakları üzerinde ek baskı oluşturabiliyor.

Asıl mesele yapay zekâdan vazgeçmek değil; onu daha verimli ve sürdürülebilir hale getirmek. Geleceğin rekabeti sadece daha akıllı yapay zekâ değil, aynı zamanda daha az kaynak tüketen yapay zekâ olacak.

Yapay zekâ gözle görülmez bir teknoloji gibi algılansa da arkasında son derece fiziksel bir gerçeklik var: enerji tüketen, ısınan ve soğutulmak için suya ihtiyaç duyan dev sistemler.

Bugün küresel ölçekte yapay zekâ için harcanan su, tek başına dünya su krizini yaratacak seviyede olmasa da, hızla büyüyen dijital ekosistem düşünüldüğünde iklim değişikliği ve kuraklık çağında göz ardı edilemeyecek bir çevresel etki oluşturuyor.

Dijital geleceği inşa ederken artık yalnızca teknolojik ilerlemeyi değil, bu ilerlemenin doğaya olan maliyetini de hesaba katmak zorundayız. Çünkü ekranın arkasındaki her akıllı cevap, görünmeyen bir doğal kaynak tüketiminin sonucu.

Hat, tezhip, minyatür ve ebru alanında önemli isimlerle ortak çalışmalara imza atan dostumuzla arada bir görüşerek çalışmasıyla ilgili teferruatlı bilgiler yanı sıra yeni projeleri üzerine de fikir teatisinde bulunuruz. Biraz eskilerden söz ederek devam edelim. Türkiye Büyük Millet Meclisi Basın-Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanı görevine atandığımda İhlas Suresi yazılı hattı Alim Korkmaz makam odama astığında duygulanmıştım. Dostlarımdan bazıları bu güzel hattı evime götürmemi ifade etmelerine kulak asmamış çalışma odamızın duvarında görünür bir yerde asılı bırakmıştım. 15 Temmuz 2016 hain darbe girişimi gecesinde TBMM’ye ilk bombanın tesiriyle çalışma odamız savaş alanı haline gelmiş, her taraf delik deşik olduğu halde hat yazılı levhamızın sadece çerçevesi zarar görmüştü. Birkaç gün sonra TBMM Genel Sekreter Yardımcısı görevine başladığımda yeni odamızın başköşesine o gece gazi olan hat levhamızı asmıştık.

Sanat, inancın estetik hüviyet kazanmasıdır diyen Alim Korkmaz ‘Ahmet Yesevî kitabını almaya gelebilirsin’ diye aradığında vakit geçirmeksizin soluğu Akademik Sanat Yapım Merkezi’nde aldım. Hattat Avni Nakkaşoğlu ile tanıştırdığında iş yerinde odamın duvarındaki hattın sanatçısı ile birlikte olduğumu anlamıştım. Bana ayrılan kitabın iç kapağına adımı ve soyadımı değişmez harflerle yazınca şükranlarımı arz etmiş, bu sanatçı ile yolumuz hiç kesişmediği için de üzülmüştüm. Ankara’da açtığı kişisel sergisine davetli olduğum halde iş yoğunluğu bahanesiyle gitmemiştim. Onunla ilgili olarak bilgi topladığımda büyük bir sanatçı ile farklı görüşme imkânını kaçırdığımdan üzüntüm bir kat daha arttı.

1961 Kerkük’te gözlerini dünyaya açan Avni Nakkaşoğlu güzel sanatlara istidadı sebebiyle bu alanda yüksek tahsil görerek 1984 yılında Bağdat Güzel Sanatlar Akademisi’nden mezun olmuş. Kamış kaleme olan sevdası onu Kerkük-İstanbul, İstanbul-Kerkük arasında yolculuk yaptırmış. Hat sanatına başlarken çok acılar çeken sanatçı yıllar geçtikçe iltifat görüp Uluslararası Hat Yarışmalarında ödüller kazanmış.  Sülüs-nesih kıtalar, celi sülüs levhalar ve hilye-i şerifler yazmış bulunan hattatımızın hilyelere karşı özel bir alakası var. Onlarca, belki yüzlerce hilye yazmış, yeni tasarımlar geliştirmiş. Hilye yarışmalarında muhtelif kategorilerde ödüller kazanmış, müzelerin envanterine girmiş.

Irak, Türkiye, Azerbaycan, Kırgızistan, Özbekistan ve Rusya Federasyonu’nda inşa edilmiş bulunan pek çok camiinin mihrap, kubbe ve kuşak yazılarını hazırlayan Nakkaşoğlu’nun hatları, Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan başta olmak üzere pek çok devlet büyüğümüzün koleksiyonunda da yer bulmuş.

Ankara’ya kamış kaleminden neş’et eden avaz ile bir iz bırakmanın gayretinde olan sanatkâr, bu toprakların insanlarının asırlar boyunca hat sanatına ve sanatkârlarına sahip çıktığını ifade ederek, hattın mücerred bir sanat olarak algılanmamasını; Hz. Ali’nin hattatlar nezdinde malum olan meşhur sözünde belirttiği gibi “Hat sanatının devamının İslâm dinini yaşamakla mümkün olduğunun” altını çizmektedir.

Miraç Kandili: Resulullah’ın urucu günü olan Recep ayında kutlanan ‘Miraç Gecesi-Leyletul-Miraç-Miraç Kandili.’ (M.Hamidullah:2/1084-1085) En büyük mucize (Mirac) ile Allah onu göğe çekip almış ve kendisini huzuruna kabul ederek şereflendirmiştir.”(M.Hami dullah:1/119-120)

Leylei Mirâc: ’Mirac gecesi, Hz. Muhammed’in göğe çıktığı gece ki, Recep ayının 27 sine rastlayan kandil gecesi.’(F.Develioğlu: Lügat) ‘İsra ve Mirac, Nübüvvetin 12.yılı 27 Recep ayı ve Miladi 622.’ (M.Emin Yıldırım, atlas:118-140-424)

‘Yirmi yedi Receb altı yüz yirmi,

Efendim göklere çıktı o gece,

Hiç vahyi görenle görmeyen bir mi?

Ötelerde öte baktı o gece.’  (Hüseyin Gümüş)

Leylei İsra: ‘Hz. Peygamberin miraç gecesi’(F.Develioğlu: Lügat):78)

‘Kulunu (Muhammed Aleyhisselam) ayetlerimizden bir bölümünü kendisine gösterelim diye bir gece Mescid-i Haram’dan çevresini kutsal kıldığımız Mescid-i Aksa’ya götüren (Allah) her türlü eksiklikten uzaktır. Şüphesiz O, her şeyi işiten, her şeyi bilendir.’ (İsra:1)(M.Hamdi Yazır-meal)-(A.Köksal:1-2/541)-(S.Suruç:266) 

‘İsra, Allah’ın kesin olarak gerçekleşen emirlerinden biridir. Allah Teâlâ dilediği ayetleri gös termek için, onu dilediği gibi, dilediği şekilde geceleyin yürüttü. Öyle ki bu gece Resulullah (s.a.v), Allah’ın kudretinden açıkça gösterdiği şeyleri bizzat müşahede etti. Sonra da bunları ümmetine anlattı.’(İbn İshak:393) ‘İbn Hişam: Resulullah (s.a.v), geceleyin Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya götürüldü. Bu Kudüs’teki Beytül Makdis’dir.’(İbn İshak, İbn Hişam:2/48)

‘İsrâ…‘Gece giden’…Kur’ânda ismi;

                        Bir yolcu… İsrâ…

Zamandan, mekândan azattır cismi;

                        İlâhi ibrâ…”’(N. Fazıl:72)

‘Bu gece

Göğe çıkma mucizesi

Miraç gecesi’ (Sezai Karakoç:91-92)

Arif Nihat Asya’ya göre mirac, hem Allah’ın katına çıkma hem de oradan geri dönme bakı mından aslında iki mucizedir.

‘Hem Tanrı’yadır muhabbetin hem bizedir…

Zaten bizi sen gözetmezsen kim gözetir?

Ey en büyük insan, göğe çıkman ayrı;

Oradan yere dönmen, ayrı bir mucizedir.’ (A.Nihat Asya)

Mirac: İslam’a göre Peygamberin göğe yükselerek, Allah’ın huzuruna kabul edilmesidir.

 ‘Yükseğe çıkış aracı demektir.’(A.Köksal:1-2/539) ‘Mirac kelimesi ise bu yolculuğun ardından Resulullah’ın, yüksek gök tabakalarına çıkarılması; sonra insan, cin, melek ve diğer mahlûkatın bilgilerinin tükendiği sınıra ulaştırılması anlamındadır. Bunların tümü bir gece içinde olmuştur.’(R.el-Buti:136) ‘Allah yeryüzünde görevlendirdiği sevgili Peygamberini şereflen dirmek istemiş ve onu kendisine çağırmış, Semavat’a yükseltmiş, Huzur’a kabul ve ilahi bir söyleşiden sonra Resulullah Muhammed (s.a.v) tekrar yeryüzüne döndürmüştür.’ (M.Hamidullah:1/129) ‘Mirac, Resulullah’a (s.a.v) verildiğinden mübarek ismine ‘Sahibül Mirac’ denilmiştir.’ (K.Davut:357)

‘Ah Efendi’m, Sahibü’l-Mirac olan Cevher nebi’ (M.Ali Eşmeli)

‘Seven, sevilenle buluşmak diler;

                    En mahrem meclis…

‘Geceleyin beni alıp gittiler…’

                    Ne güzel hâdis!’ (N.Fazıl:72)

‘Allah Resulünün yükseklikler âlemine urûç etmesi… Derece derece ötelerin sırlarına ermesi… Nihayet (son) un son haddini de (sınırını da) geçmesi ve hadsizlik (sınırsızlık) ufkuna varması… Bütün nispet ve kıyasların, içinde kaynayıp yok olduğu ve ulvi bir nur ahenginden ibaret kaldığı vahdet çağlayanına girmesi… Allah’ı görmesi, Allah’la konuş ması, Allah’tan emir alması… Miraç, kelam aynasında budur ve bunda Allah’a mekân ve istikamet tayini yoktur.’(N.Fazıl:239)

Miracı haber veren sahabeler

‘Başlarında, Hz. Ali ve Ömer bulunan, en şanlı ve eminlerden yüzlerce Sahabînin imza larını taşıyıcı ‘İsra’ hâdisi katidir; ‘nassa bitişiktir.’ (N.Fazıl:241) “Çünkü kesin delillerle, kati haberlerle (yani nassı kati’) ile ve Kur’an ile sabit olmuştur.”(K.Davud:357) İsra ve miraç, Kur’an ve sahih sünnetle sabit mütevatir bir mucizedir. Asım Köksal Hoca, İslam tarihinde (cilt:1-2/541-542); İsrâ ve Mirac mucizesini rivayet eden erkek ve kadın otuz iki sahabe ismine yer vermiştir. (Araştırmacı S.Kurnaz) ‘ez-Zurkani’ye göre, birbirinden az veya çok teferruatlı bilgi veren en az 45 sahabe, Mirac konusunda bize bilgi vermektedir.’(M.Hamidullah:1/134) “Mirac hadisesi muharrircin imamlarından Kütübi sitte içinde çeşitli yollarla, yirmi yedi kadar ashabı kiram hazretlerinden tahriç ve rivayet edilmiştir.”(K.Davut:263)

‘İbn İshak: Peygamber’in (s.a.v) gece, Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya götürülmesi Abdullah b.Mesud, Ebu Said el-Hudri, Hz.Aişe, Muaviye b.Ebi Süfyan, Hasan b.Ebi’l Hasan el-Basri, İbn Şihab ez-Zühri, Katade ve ehli ilimden olan başkaları ve Ebu Talib’in kızı Ümmi Hani’den rivayetler vardır. Onlardan her biri Resulullah’ın (s.a.v) gece götürül düğünde durumuna dair anlatılan şeylerden bir kısmını ondan haber veriyorlardı. Subhanehu ve Teâlâ ayetlerinden Murad ettiği şeyleri ona göstermek için dilediği şekilde onu gece götürttü. Murad ettiği şeyleri ayan beyan bir şekilde ona gösterdi.’(İbn İshak, İbn Hişam:2/48-49)

İsra ve miracı inkâr

“Miracın; Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya kadar olan kısmı, ayetle sabittir ki, münkiri (inkâr eden) kâfir olur. Mescidi Aksa’dan Sidretül Münteha’ya kadar olan kısmı, haberi meşhurla sabittir ki, münkiri dâl ve mudil (Hak yoldan sapan ve saptıran) olur. Sidretül Münteha’dan ila maşallah (Allahü Teâlâ’nın dilediği yerlere) haberi âhâd ile sabittir ki, münkiri mübtedi (Bidat ehli) olur.”(Fazilet Neşriyat:82) “İsra ve Mirac mucizesi, güzide Sahibiler tarafından Peygamberi mizden nakledilmiştir.” (S.Suruç:1/267)

Mescidi Aksaya varış

‘Aldı gitti Mustafa’yı Cebrail

Önüne düştü ona oldu delil    

 Yolda çok türlü acayip gördü hem

Geldi Kudüs’e erdi ve vurdu kadem.’ (S.Çelebi:108)

‘Mekke’den Kudüs’e binilen Burak,

Çevresi mübarek Kudüs ilk uğrak.’ (Yaşar Alpaslan)

‘Mescidi Aksa Süleyman (a.s) tarafından inşa edilmiştir.’ (L.Şentürk, ilmihal, diyanet:247) ‘Mescidi Aksa: Filistin toprakları içerisinde, en önemli İslam mescitlerinden biri, iki kıbleden ilki. Günümüzdeki hali, Abdülmelik b. Mervan, Hicri 72/Miladi 691 yılında yaptırmış olup, kutsal Kudüs bölgesinin içinde yer almaktadır. Mescidin iç avlusunda İsra ve Mirac gecesi Resulullah’ın (s.a.v) üzerinden semaya yükseldiği mübarek Kubbetus-Sahra da bulunmak tadır.’(M.Emin Yıldırım, atlas:142) ‘Mescidi Aksa: Kudüs mescididir. Diğer adı: Beyti Maktis’tir. Yeryüzün de ilk defa Kâbe, ondan sonra Mescidi Aksa bina edilmiştir.’(S.Suruç:1/472)

Şairlerimizden Sezai Karakoç Hızır’la kırk saat isimli manzum esrinin Miırac bölümünde: ‘Mekke sokaklarının sessizliğe gömüldüğü, cinlerin Kur’an dinlediği, istiridyelerin açıldığı, genç kadınların sütlerinin arttığı gecenin bir saatinde, Hz. Peygamber, Mekke’den Kudüs’e gelir. Kaya, O’nun bineğine rahat binmesi için hazırlanmıştır. Öte yandan Hz.İsa, Hz.Musa, Hz.İbrahim, Hz.Yusuf, Hz.Bünyamin, Hz.Süleyman, Hz.Davud, Hz.Eyyub, Hz.Lut, Hz.Zülküf kendi kimlikleriyle Mescidi Aksa’ ya gelmiş ve O’nu beklemektedirler. Hz. Muhammed’in imamlığında peygamberler ve melekler namaz kılarlar.

Hakikat şudur ki, Büyük Oluş bir keredir, uyanıklık halindedir ve bir arada hem ruhanidir, hem de cismani… Bunu bin kere tekrarlayınız… (N.Fazıl:240)

Hakk’a çok şükr û Habîb’ine selâm

Kasredip mîrâc’ı uş kıldık tamâm  (S.Çelebi:114)

Didiler ey kıble-i İslâm ü dîn

Kutlu olsun sana mi’râc-ı Güzîn (S.Çelebi:100)

Aracısız emir namaz: “Kur’ân-ı Kerîm’de bildirilen farzlar, Cebrail (a.s) vasıtasıyla vaki olmuştur. Namaz ise, Mirac’da doğrudan doğruya, bizzat Cenab-ı Hak tarafından emredilmiştir.  (M.Hamidullah: 2/728-729)

‘Sıdk ile beş vakt olundukça eda

Elli vaktin ecrin eyler Hak atâ

Her kaçan kim bu namazı kılalar

Cümle gök ehli sevabın bulalar” (S.Çelebi:100)

Selam ve dua ile…

İnsanın bir ferdi yani bireysel sorumluluğu,

Birde toplumsal ve temsil Dava) sorumluğu vardır.

Matematikte, cebirde buna mutlak değer ve bağıl değer denir.

Ataların bir sözü vardır

‘Herkes;

Güzelliğin

Şöhretin

Zenginliğin

Önünde oturamaz’ diye.

Güzellik tabiri kadın için,

Zenginlik tabiri de erkek için söylenir.

Şöhret hem erkek hem de kadın için söylenir.

Köyün güzel kızı onu beğenmez bunu beğenmez

Emsalleri evlenir, yaşıtı, akranı kalmayınca

Dengi olmayan biriyle evlenerek

Kendini heba eder.

Hatta köyde dengi yaşıtı akranı kalamayan

Kız babasına sorar:

‘Baba ben ne olacağım?’

Babası: ‘Bekle kızım bahtın açılsın,

Ya askerden gelen olur

Ya da karısı ölen ölen olur’ der.

Baykal aynı dertten

Fadime aynı dertten

Müslüm aynı dertten gittiler.

Ali Kalkancı ha keza

Sade bir vatandaş isen;

Yunus’un deyimiyle

‘Bir garip ölmüş diyeler

Üç günden sonra duyalar

Soğuk su ile yuyalar

Şöyle garip bencileyin’

Fazla da önemli değil, kabahatin kusurun fazla dillendirilmez, kitleleri üzmez, etrafındaki birkaç kişi bilir ve duyar üzülür. Çoğu insanın haberi bile olmaz. Gündem olmaz. Sevabıyla günahıyla baş başa kalır. Fakirin günahı da fakir olur derler ve geçerler.

Bizim devrin gençliği

Bizim devrenin gençliği öyle bir gençlikti ki; ferdi sorumluluğunun yanında, dava sorumlu luğunu gözetlerdi hep. Kendisinin bir kusurunun davasını incitmek için kullanılmasından çok korkardı. Davasının örselenmesine hiç razı olmazdı.

Üstü başı temiz olurdu

Olgun giyinirdi

Çakal çukal hareketlerden kaçınırdı

Hafiflik yapmazdı

Saygın olmaya özen gösterirdi

Haram yemezdi

Yalan söylemezdi

Herkesin iyiliğini isterdi

Elinden geldiği kadar yardımseverdi

Orucunu tutar

Namazını kılar

Haramdan kaçındığı gibi

Haram belli

Helal belli

Sen şüpheli olandan kaçın derdi.

Hatta kot pantolon giymez

Kısa kollu gömlek bile giymemeye çalışırdı.

Gerçi modern giyim jargonunda uzun kollu gömlek vardır.

İmaj Mey kırda uzun kollu geçerlidir.

Suyu ayakta içmezdi

Çömelerek üç yudumda içerdi

Yemeği sağ eliyle yer

Lavaboya sol ayağıyla girer

Sağ ayağıyla çıkardı

Evlenmede halisti

Görücü usulü benimsenir

Flört yapmazdı

Usulü dairesinde tanıdığı ile evlenirdi.

Büyüğünü sayardı

Küçüğünü severdi

Ufacık harçlığını ihtiyaç sahibi ile paylaşırdı

Döneklik yapmazdı

Sözünün eriydi.

Bilgi sahibiydi

Görgülüydü

Güvenilirdi

Emin insandı

Ülke sorunları ile

Dünya sorunlarıyla alakadardı

Kültürlüydü

Küfre rıza küfür

Zulme rıza zulümdür derdi

Toplumsal olaylara ilgi duyardı

Olayları ince eler sık dokurdu

Meselelere ayrıntılı bakardı

Büyük resme bakardı

Zahire aldanmazdı

Davasına toz kondurmazdı

Örselettirmezdi örselemezdi

Adaleti gözetirdi

Bir kavme kininden dolayı adaletsizlik yapmazdı

Mazlumun yanında

Zalimin karşısında olurdu

Bir kötülüğü

Eliyle

Diliyle

Kalben buğuzla karşılardı.

Bir yerde bir Müslümanın ayağına tiken batsa kalbi sızlardı

Kaypaklık ve kancıklık yapmazdı.

Ziyadesiyle üzüldük

Mehmet Akif’in başına gelenler bizleri ziyadesiyle üzdü. Adını taşıyamadı, adını kaldırama dı. Demek ki üzerine oynadılar. Dertleri sanırım bir şahsı değil bir zümreyi hedef almaktı. Bir dala basarak bin dalı ıratmaktı. Dindar, muhafazakâr insanları, aileleri ve zümreleri toplum gözünde hacıl düşürmekti gayeleri. Solcuların ağzının suyu akıyor. Bakar mısınız? Mal bulmuş Mağribi gibi sarıldılar bu olaya. Gerektiğinde şahısları, zümreleri, partileri veya partiyi kapsam alanına alarak bir nevi ferahlamaya çalıştılar. İstanbul soygununun ezikliği altında inlerken yüklerini kısmet hafiflettiler.

Yine sosyal medyaya baktığımızda dindar kılıklı yazarlar çizerler sözcüler tiktokçular video paylaşanlar yorumcular; sağcı dindar muhafazakâr görüntüyle solcu ağzıyla konuşmaya başladılar. Onların kağnısının okuna bindiler, değirmenlerine su taşıdılar. Bunların hepsini de dindar kılığı altına saklanarak yaptılar. Kısaca zelveyi kırdılar.

Eşeğine gücü yetmeyenler semerini döverlermiş

Müskiratı tarif edenler derler ki ‘Üreten, alan, taşıyan, satan, içen hükümlüdür’. Henüz büyük uyuşturucu baronlara ulaşılamadı. Ulaşmakta zor gibi gözüküyor. Nasıl ki, İsrail’e el kaldıranlar ABD kokusundan vuramıyorlarsa, Bu ticareti yapanlara henüz el kaldırılamadığı düşünülebilir. Tabi ki sebebi de ABD gibi veya onun yerine kaim olan faktör veya faktörler olabilir. Bakalım gözlemleyelim baronlar derdest edilebilecek mi? Edilme ihtimalini umuyoruz. Bu müskiratı kara para aklamada kullanıyorlar. Bir de şöhretler eliyle alıp satıp dağıtıp içittiriyorlar. Nasıl olsa dokunamazlar, gürültüsü çok oluyor diye.

Birde şöyle düşünülür mü?

Ülkemizi yasakçı bir ülke

Özgürlükleri kısıtlayan bir ülke

Yöneticileri de asıl hedeflerinde olabilir mi?

Şöyle de düşünebiliriz

Reisi zorlamak için

Dünya mazlumlarının yanından çekmek için

İsrail’i dünya nezdinde çok zorladığı için

Gazze’ye ve Hamasa arka çıktığı için

Suriye ve çevre olgularındaki dikkatimizi dağıtmak için. Gündem değiştirmek için. İstanbul soygununun zararını bir nebze olsun hafifletmek için. İla ahir, Türkiye’yi ve yöneticilerinin gücünün önüne geçmek için başımıza bu gaileler açılmış olabilir mi?

Selam ve dua ile…

Dost, sustuklarımızı da duyabilendir. Hz. Ebu Bekir (r.a.) gibi bir dost hepimize lazımdır. Hz. Peygamber (s.a.v.) için Hz. Ebu Bekir sadece bir dost değil, onun sağ kolu, yardımcısı, sırdaşı, yol arkadaşı ve vefa abidesiydi. Hz. Ebubekir'in, Hazreti Muhammed'in “Sen Allah'ın cehennemden azat ettiği kimsesin” iltifatına mazhar olduğunu biliyorsunuzdur.

Zor zamanımızda yanımızda Hz. Ebu Bekir istiyorsak; rahat zamanımızda Hz. Ebu Bekir gibi dostlar edinmeliyiz ki, Ebu Cehiller ve Firavunlar zarar vermesinler. Miraç mucizesi başta olmak üzere gaybla ilgili haberleri tereddütsüz kabul ettiği için peygamberimizin kendisine ‘çok samimi, çok sadık’ anlamına gelen ‘sıddık’ lakabı verilmişti. Hz. Ebubekir'in, Hz. Erkam’ın evinde İslam’a davet devam ederken müşriklerin ağır işkencelerine maruz kalan köleleri satın alıp azat ettiğini de hatırlayalım. Hepimizin bildiği, Mekke'den Medine'ye hicret sırasında müşriklerden saklanmaları ve Sevr mağarasında, kendilerini takip eden müşriklerin mağaranın ağzına kadar gelmesi üzerine korkuya kapılan Hz. Ebubekir'i, “Üzülme, Allah bizimledir” diye teselli etmesi ile ‘mağara dostu, can yoldaşı’ olarak anılmaya başlandığını da unutmayalım.

Can Yücel “En uzak mesafe, birbirini anlamayan iki kafa arasındaki mesafedir” demiş. Nereye gideceğini bilmiyorsan, hangi yoldan gittiğinin önemi yoktur. Bir başka ifade ile zarfın üzerine adresi doğru yazmalıyız. Yolculuğa çıkan ya da yolculuğa çıkacak olan insanlar için “Seyahat için yaptığın yatırım, kendin için yaptığın en iyi yatırımdır. Her nereye gidersen git, yolun sonunda yine kendinle karşılarsın. Seyahatin önündeki tek engel kapının eşiğidir. Sevilmeyen yol kalabalıkken bile ıssızdır” vb. pek çok söz bulunmaktadır. Âşık Veysel’in “Uzun ince bir yoldayım. Gidiyorum gündüz gece” türküsünü mırıldanmayanımız yoktur.

Kendimize soralım mı? Bize sırt çevirmeyecek, her daim yar olacak, düşmana yem etmeyecek, sıkıştığımızda pervane olacak, üstümüze yağacak oklara vücudunu siper edecek bir Hz. Ebu Bekir'imiz var mı? Çoğumuzun ‘yoktur’ diyeceği belli. Yoktur çünkü Hz. Ebu Bekir sandıklarımız sadık, sıddık, dost, yürek, gönül olmaktan çok uzaklar. Kötü gün yaşamayanlarımız bize yakın olduklarını ifade edenlerin yarın ne olacağını bilemiyoruz. Mesela, benim Hz. Ebu Bekir gibi yakın ve sadık hiç dostum olmadı. Olduğunu sandıklarımın Ebu Bekir olmadıklarını gördüm. Burada suç ben de. Ebu Bekir bulmaya layık olamadığımı düşünüyorum.

Bu durumda, Allah'ı yar, Peygamberimizi yaren kabul edip, sığınacağız. Himmetimizin tek adresi orası olacak. Bütün kapıları kapatıp, sadece Yüce Allah'a ve O'nun Peygamberine açılacak kapıyı aralık tuttuğumuzda işlerimizin nasıl yolunda gideceğini göreceğiz.

Nihayetinde sonu olmayan yol yoktur. Musa Eroğlu’nun “Bana ne yazdan bahardan, bana ne borandan kardan /Aşağıdan yukarıdan yolun sonu görünüyor / Azrail’in gelir kendi ne ağa der ne efendi / Sayılı günler tükendi yolun sonu görünüyor” dediklerine kulağımızı verip Rabbimiz gönül uzaklığı vermesin yol dediğin, yürünür.

‘Şüphesiz ki Allah adaleti, iyilik yapmayı, yakınlara bakmayı emreder; hayasızlığı, fenalığı ve haddi aşmayı yasak eder. Tutasınız diye size öğüt verir. (Nahl 90)

Akrabayı gözetme

Buradan ben yakınlara bakmayı, akrabayı gözetmeyi, yardım etmeyi ele alacağım. Eski zamandan beri akrabalar arası dayanışma ve ilişki sorunlu devam etmiştir. Bu durum farklı sebeplere dayandırılmaktadır. Veya sebepleri nelerdir?

Miras kavgası

Merasimlerdeki takı

Kaynana gelin sorunu

Hısımlar gerginliği

Tek çatı altında yaşama

Bazı örf ve gelenekler

İla ahir…

Miras kavgası

Erkek egemen toplumlarda erkek ve kız çocuklarına farklı anlamlar yüklenmektedir. Osmanlıda, Cumhuriyette ve tarım toplumunda bu daha da önem kazanmaktadır.

Erkek çocuk asker olmaktadır.

Nesli devam ettirmektedir.

Tarım da tarlada ırgat olarak çalışmaktadır.

Hayvancılıkta çobanlık yapmaktadır.

Ailenin geçiminden sorumludur.

Kabile kavgala rında güç olaraktan kullanılmaktadır.

Ana gerekçeler böyle sıralanmaktadır. Anadolu da bir tabir var ‘Oğlun beş gönlün hoş’ diye. Tabiki ırgata ihtiyaç var. Erkek çocuğu esas tutulunca miras onun çocuklarına bırakılmak isteniyor. Kızdan olan çocuklar miras dışı değerlendiriliyor. Yıllar yılı gelenek olarak süregelen bu tanımlama örf olarak dokunulmazlık kazanmıştır adeta.

Bir de Nisa süresinde erkeğe iki kadına bir olarak mirastan pay ayrılmaktadır. 11. Ve 12. Ayetler miras hukukunu kapsamaktadır. Laik bir devlette miras payı yasa ile eşitlik esasını getirmiştir. Bu durumda insanlar ikilem içerisinde kalıyorlar. Meri hukuka uymak zorun luluğu vardır. Bu sorun ailelerin birbirine düşmelerinin en ana sorunudur. Bu konu yasa ile belirlenmiştir. Eşitlik ilkesi meri hukuka göre miras paylaşımında esastır.

Bu konuda önerilen en uygun çözüm ‘Miras sahibi mirasçıları arasında vefat etmeden evvel malı paylaştırması. Şekli nasıl olacaksa olsun, mirasçılar arası barışı önceden sağlanmalıdır. Aksi takdirde cenazenin defnindeki anlık üzüntü yerini kavgaya dönüştür mektedir.

Ferdi Müslüman olan Laik devletlerde Zekât konusunda da ikilem yaşanmaktadır. Vatan daş meri hukuka göre devlete vergisini veriyor. Sonrasında ise ayrıca bir de zekâtını kendince uygun bulduğu yerlere veriyor.

Merasimlerdeki takı

Bu konu çok önemlidir ve önemsiyorum. Ana kaynağı yani dayanağı yeni evlenecek çiftlerin biran önce evlenmelerini sağlamak için, her aile onların bir ihtiyacını alır evlenme leri kolaylaştırılır. Geri alınmamak ve istenmemek üzere verilir. Bu gelenek zamanla ödünçleşmeğe evrilmiştir. Özünden ve aslından saptırılmıştır. Zaman içerisinde takı malzemelerinin değer değiştirmesi ve taraflara külfet olmaya başlaması sorunu geliştir miştir. Evvelki zamanlarda bütün hesaplar gümüş üzerinden yapılırken, altın madeninin daha değerlenmesi hesabı altın üzerine çevirmiştir. İnsanlar düğünlerindeki takı merasimini kayıt altına alıyor ve karşılığını yerine getirmeye çalışıyor. Zaman içerisinde şartlar değiş yor. Bu takı konusu adeta şahıslar ölse bile mirasçılarına borç olarak tahakkuk ettiriliyor. Ayrıca ekonomik dalgalanmalar sonucu o günkü ederi ile bu günkü ederi arasın da uçurum oluşturuyor. Hele hele zaman içerisinde ailelerin gelir düzeyinin değişmesi sonucu daha da zorlaştırıyor. Akrabalar arası özellikli olmak üzere dostlar arasında küslüklerin oluşmasının sebepleri olarak gösterilebilir.

Kaynana gelin sorunu

Usta çırak misali, usta kendisinin geçtiği geçitten çırağınıda geçiriyor. Kendisi ne kadar azap çektiyse çırağına da çektiriyor. Eski tarz gelin kaynanada da aynı uygulama var. Kaynana gelin iken ne ile muhatap olmuş ise gelinini de aynı olaylarla muhatap ediyor. Adeta ona kendisinin uğradığı zulme gelini de ortak ediyor. Hısımlar arası küslüğün ana sebeplerinden biriside budur.

Hısımlar gerginliği

Aynı zamanda başlık parası veya yüklü çeyiz borçlanması da kız gelin olduktan sonra gittiği yerde rahat ettirilmiyor. Diğer bir sebepte budur. Hısımlar arası küslüğün sebebi.

Tek çatı altına yaşama

Eski zamanlarda ailede baba Anne çocukları onların eşleri bir nevi kafa kasa birliği ile idare ediliyordu. Bir binada müştereken hepsi oturuyordu. Büyük bir salon ve ona açılan odalar. Her odada ailenin bir çocuğu eş ve çocuklarıyla birlikte oturuyorlardı. Salonda soba bütün odaların ısınması salondan yapılıyor ve yemekler müştereken bir sofrada yeniliyordu. Bu durum aile geçimsizliklerinin bir başka sebebi idi. Kaynana gelin ve eltiler çekişmesi de bu zorunluluktan kaynaklanıyordu. Bunun tek faydası herkesin geçimde sorumluluk alması, gelir birliği ve kira dertlerinin olmayışı.

Bazı örf ve gelenekler

Maalesef ülkemizde bazı örf ve gelenekler ana kural olmuştur. Gelinlik yapma; Gelinin kayınpeder yanında konuşmaması veya alçak bir ses tonuyla konuşması. Aynı şekilde kaynananın aşırı imtiyazlı olması. Kayınbiraderler ha keza gelin disiplininde kocadan fazla pay sahibi olmaları. Eltilerin kıdemlilik sırasına göre birbirlerine ufakta olsa kaynanalık yapmaya özenmesi. Gelir birliğinin kullanımının da yukarıdan aşağı bir hiyerarşi dâhilinde dengesizlik olması. Yukarıdan aşağı imtiyazın indirgenmesi. Tarafların ihtiyaçlarının yeterince karşılanamaması ve öfkenin içine atılarak susturulması da söylenebilir.

Köyden şehire akım

Tarım arazilerinin yani gayrimenkullerin parçalanması, mirasçıların ihtiyaçlarına yetecek bir üretim ve gelir elde edemeyişleri. Şehir toplumuna yöneltmiş insanları ve şehirlere göçe sebep olmuştur. Eskiden %60, daha sonra %40 nüfus oranı köylerde yaşarken neredeyse %10 un altına düşmüştür. Eğer %20 si köyde tutulabilseydi/tutulabilse, bu gün işsizlik oranı tolere edilebilir bir seviyede olabilirdi.

Şehirleşmenin getirdiği sitres, geçim zorluğu, tüm aile fertlerinin çalışmak mecburiyetinde oluşu farklı sorunların üretilmesine sebep olmuştur. Tabi ki bunun yanında mekanikleşme alet edevat insan gücüyle yapılan işleri üstlenince işsizlik oranının çoğalmasını beraberin de getirmiştir. Tam sanayi toplumu olamayışımız bocalamamıza sebebiyet vermiş ve insanlarımız gelişmişlikle gelişmemişlik arasında bocalamıştır.

Bu ikilem Osmanlıda da baş kakıcı olmuş, bisiklete cin arabası dedirtmiş, kâtiplerin el yazma işçiliğinin azalması sebebiyle matbaanın gelmesinin geciktirilmesi. Daha birçok konu.

Osmanlıdan kalan kadro Cumhuriyeti ilandan sonra onlarda sanayileşmeye önem verme miş 30 yıl milletiyle kavga etmiştir. Milletin dinini diyanetini mukaddeslerini giyimini kuşamı nı yazısını kültürünü değiştirmek için ciddi uğraş vermiş ve ülkeyi geri bırakmıştır. Türki ye’ye traktör 1950 lerde gelmiş ve makinalı tarıma geçilmeye çalışılmıştır. Otuz yıl heba edilmiş, yeni alfabeyi ikame etmeye kadro yetiştirmek için Hasan oğlan tarzı eğitmen yetiştirmek için çalışmıştır. Çarıktan soğuk kuyu lastiğe ve ondan da iskarpine geçişimiz elli yılımıza mal olmuştur.

Şu anda ülke ne ile meşgul

Ekrem İmamoğlu ile meşgul. Derler ya ‘Kasap et derdinde keçi can derdinde’ diye. Kos koca diyorlar, hadi bizde öyle diyelim CHP resmi ve gayri resmi tüm imkân pardon olanak larını bunun için harcıyor. Yahu sizin başka derdiniz yok mu? Ülke sorunlarını unuttuk sayenizde. Eğer varsa hırsızlık, yolsuzluk ve ajanlık sorunlarıyla meşgul ediliyoruz. Bırakın mahkemeler bu sorunu neticelendirsin sonrasına bakarız. Kendini nimetten saydırmak için kurtlu fasulyeler; Reise çatar ya. Reiste bize birkaç şey söylesin de gündemde kalalım diye. Sanki CHP İmamoğlu kozunu oynamasa gündemde olmayacak ve yöneticiler nimet dışı tutulacaklar. Sizlerde yöneticili kabiliyeti ve becerisi yoksa ülke sorunlarını irdeleme yetisi yoksa yel değirmenine saldırmakla kişilik kazanılmaz. Babam rahmetli derdi ki ‘Koymayınan kuru kuyu sulanmaz. Emek verip zahmet çekmek boşuna’ su kuyusunun oluşması için tabanından su kaynamalı. Üzerinden su koymakla su kuyusu olmaz. Toprak suyu çeker kuyu yine kuru kalır. İmamoğlu davası sonuçlandı, sonrasında ne yapacak sınız. Sonucunu konuşmaktan başka. Bizim dindar muhalefetle beraber birbirilerinize sarılıp ağlaşır ve öksüz numarası mı yaparsınız?

                                                         (Y. Tilbe)

Savcı soruyor

Avrupa’dan İstanbul’a Metro yapımı için aldığınız

… Milyon döviz krediyi ne yaptınız?

‘Fizibilite çalışmaları devam ediyor’.

Ama para belediye kaynaklarında gözükmüyor?

‘Bu soruya cevap vermeyeceğim’

Rahmetli Necip Fazıl’ın genel tabiriyle

‘ARmut deyip geçmeyin!

Onun ilk hecesi

Çoğu kişide yoktur.’

Kabahatleri milat oldu

Adamın biri cemaatte kabahat işlemiş utanmış ve 10 yıl kaybolmuş ortadan. Sonra gelmiş köyün kenarında çocuklar oynuyorlar. Sormuş çocuğa kimlerdensin kaç yaşındasın? Yaşını tam söyleyememiş ama çocuk: babam ‘Hasan amcayın cemaatte kabahat işlediği zaman doğmuştun’ derdi. Eyvah kabahatim milat olmuş der gider ve bir on yıl daha gelmez köyüne.

Bu olayı ne akıl alıyor ne havsala kabul ediyor. Eşi benzeri bulunmayan bir yolsuzluk. Rakamsal olaraktan çok büyük. Hedefler açısından da çok büyük. Vatandaş öyle gerilmiş ki; gözüynen görse de inanmam demeye getiriyor. Mantık olarak içinden çıkılmaz bir hal ve durum. CHP kemikleşmiş bir inkâr içinde. Eski altılı masa partilerin Genel Başkanları ve taraftarları da aynı kemikleşmişligin içinde. Neden bu ikilem? Yalanlayanlar, yalanlar, iddialar. Sebebi çok büyük. Bunu görmek için altılı masanın orijinine bakmak lazım. Ta o zaman hedefe gitmek için her yol mubah düsturu ile hareket ediyorlardı.

Ne için her yol mubah?

Cumhurbaşkanı seçimi

Devleti ele geçirme çabası

O zaman Kılıçdaroğlunu aday edebilmek için ne kavgalar verilmişti. Bir hatırlayın.

Bir tarafta Reis

Diğer tarafta

Biden

Kılıçdaroğlu

Akşener

Mollaoğlu

Davutoğlu

Babacan

Zafer başkanı

Demokrat başkanı

Ve bunlara bağlı vakıf, dernek, sendika, sivil toplum örgütleri…

O kadar inanmışlardı ki: Cumhurbaşkanı tamam, yardımcılıkları ve bakanlık paylaşımları.

%65’e inanmalarında da haklılardı. Bu kadar birlikteliğe bakınca haklı gibilerdi.

O zaman üyelerinin vekâletini sattılar. Değer biçersek bu günkü rakamdan az değil cürhüm lerinin bedeli. O zamanda Hedefleri İmamoğlu’nu başkan yaptırmaktı. Kılıçdaroğlu’nun hırsı bunu o zaman engelledi. İyi Parti ve İmamoğlu işbirliği bunun üstesinden gelemediler.

Ek strateji belirlediler

Ek stratejiyi, Altılı masanın üzerine eklediler. Önce CHP ni, sonra Cumhurbaşkanlığını ve ülkeyi ele geçirmek için yeterli birikintiyi de hazırladılar. Yeterli parada ikmal edildi. Hedefe giden yol da filin zücaciye dükkânına girdiği gibi yıkıp döktüler, çalıp çırptılar. Devletin parasıyla devleti ele geçirmek. Doymuyorlardı hedefe varmak için her şeyi göze almışlardı. CHP mücadelenin asıl gayesini bildiği için yalanlayıcı başı oldu. Altılı masa da bu stratejiyi iyi okumuştu. Ondan dolayı Başyalanlayıcı yardımcılıklarında gönüllülerdi. Ha anlaşıldı ki seslerinin bırakın cılız çıkmasını, hiç çıkmamasını, bununla da kalmayıp destek vermeleri.

‘Yiyin ağalar yiyin

Bu bir hanı yağmadır

Doyuncaya kadar

Patlayıncaya

Çatlayıncaya

Tıksırıncaya

Kadar yiyin’.

Kılıçdaroğlu

‘Yolsuzluğa bulaşan kim varsa

Hesap vermek zorundadır.

Bu devlet, yolsuzluğa bulaşan kim varsa

Makamıma ve konumuna Bakmadan,

Sağ kolu olsa kesip atmak,

Sol gözü olsa da oyup çıkarmak zorundadır.

Başka türlü millet düze çıkamaz.

Siyasetçi halka hesap verir.

Hesap sormaz.

Hesap vermek her bir CHP linin

Namus borcudur.

Her kim bu milletin parasından

Tek kör kuruş

Kursağından geçirmişse

Allah belasını versin.

Cumhuriyet Halk Partisi

Rüşvetlerle

Yolsuzluklarla

Rüşvet çarkının

Müteahhitleriyle

Anılamaz.

Bunlarla bir araya gelemez.

Üzerinde iftiralar ve

Yolsuzluk iddialarıyla

Yol alamaz.

Derhal ARINMALI

Ve yoluna devam etmelidir’.

Yine bir köy odası örneği

‘İbo çeltektir. Çoban yardımcısıdır. Bir yıllık ücretiyle bir kutnu yelek alır. Karşı sürünün çelteği ile kavga eder, kafası yarılır ve yeleği yırtılır. Kendisini yatıştırırlar. O başındaki kanı umursamaz, ancak yeleğinin yırtıldığını görünce ‘Vay ben ona bir yıl çalışmıştım’ der karşı çelteğe hücum eder’. Bunların elinden çelteğin yeleği de gitmek üzere.

Sınırsız Kanaatsizlik

İmamoğlu’nun ve fiili suç ortaklarının ve de siyasi suç işleyen ortaklarının bu kanaatsizliği başlarına bela oldu/olacak. Hem kötü nam ile anılacaklar. Hem de Özgür Özel ile çıkacak ları yarışı kaybedecekler göreceksiniz.

İki sarı oğlandan biri

Önceki yazılarımdan birinde ‘İki sarı Oğan’a dikkat çekmiş, Uluslararası yabancı ve yerli işbirlikçilerin yeni oyunlarını gündeme getirmiştim. Gidişata bakılırsa İbre Özgül Özelden yana kayıyor. O’nun Cumhurbaşkanı adayı olması da bu sürecin son noktası gözüküyor. Ama kazanması çok zor. CHP Genel Başkanlığını devam ettirmesi kesin olabilir.

Bu paralar geri alınır mı?

İddia edildiğine göre ciddi bir para var ortada. Nasıl geri alınır bilemem. Devlet mallarına el koyduğuna göre büyük bir kısmı garantidedir. Girit adası elden çıkınca yaşlı bir kadın ağıt yakıyormuş:

‘Tava delik tas delik

Aldı bizi hastalık

Aldığımız yerleri geri verdik

Girit’te gitti üstelik’

Bunların durumunu çağrıştıran en güzel deyim.

Sermaye gitti

Cumhurbaşkanlığı gitti

Üstelik CHP Genel Başkanlığı da gitti.

Siyasi suç ortaklığı

Böyle bir tabir var mı?

Hukukta böyle bir suç tarifi var mı?

Böyle bir suçun cezası var mı?

Hukukçulara sormak lazım.

Mahkeme kesinleşirse

Suç tescillenirse

CHP nin yanına kim varacak

Varırlarsa şayet

Siyasi suç ortaklığı sayılır mı?

Bunu cezası nedir?

Bu sözü altılı masa heveslilerine söylüyorum.

Şayet hukukta yeri yoksa

Siyasi tarihten topyekûn silinme cezasını

Halk verir bunlara…

Ekonomide Yavaş İyileşme ve Kırılgan Dengeler

2025 boyunca ekonomi, bir yandan toparlanma sinyalleri verirken diğer yandan küresel belirsizliklerin baskısıyla temkinli ilerledi. Enflasyonda önceki yıllara kıyasla bir gevşeme eğilimi gözlense de, fiyat istikrarı henüz istenilen düzeyde yakalanabilmiş değil. Tüketici güveni dalgalı seyrederken hane bütçeleri üzerindeki baskı hâlâ yüksek.

İstihdam tarafında özellikle genç nüfus arasında teknoloji odaklı iş alanlarında yeni fırsatlar ortaya çıktı. Buna karşın geleneksel sektörlerin tam kapasiteye ulaşamaması, iş gücü piyasasının dengesiz görünümünü korumasına neden oluyor. Ekonomik büyümede ihracatın destekleyici rolü sürse de, küresel pazarların yavaş temposu Türkiye'nin performansını zaman zaman sınırladı.

Dış Politikada Çok Yönlü Arayışlar

2025’in dış politika gündemi, enerji rotaları, bölgesel güvenlik ve diplomatik müzakereler etrafında şekillendi. Türkiye, hem Avrupa Birliği ile hem de bölge ülkeleriyle ilişkilerde çok yönlü ve pragmatik bir çizgi izlemeye devam etti.

Orta Doğu’da yaşanan gelişmeler, Türkiye’nin güvenlik perspektifini yeniden tanımlamasına yol açtı. Enerji tedariki, göç hareketleri ve insani krizler, diplomasi trafiğinin ana başlıklarını oluşturdu. Ayrıca Türk dış politikasının Afrika ülkeleriyle artan temasları, 2025’in dikkat çekici yönlerinden biri olarak öne çıktı.

Teknoloji ve Dijital Dönüşümde Hızlanan Adımlar

2025 yılı, Türkiye’de dijitalleşmenin günlük yaşamın merkezine daha fazla oturduğu bir dönem oldu. Kamu hizmetlerinde elektronik dönüşüm, belediyelerin akıllı şehir uygulamaları ve özel sektörün veri temelli yazılım yatırımları belirgin şekilde arttı.

Yapay zeka, medya üretim alanında da önemli bir rol üstlenmeye başladı. Gazetecilikten eğitim içeriklerine kadar birçok alanda dijital araçların etkisi daha görünür hale geldi. Bu durum, hem fırsatlar hem de etik tartışmalar açısından yeni bir alan açtı.

Toplumda Sosyal Dinamikler ve Değişen Yaşam Pratikleri

2025, ekonomik koşulların etkisiyle aile yapısından tüketim alışkanlıklarına kadar birçok alanda değişimin derinleştiği bir yıl oldu. Büyük şehirlerde yaşam maliyetlerinin yükselmesi, şehir içi hareketliliği etkiledi; daha küçük kentlere yönelme eğilimi ise güç kazandı.

Toplumsal alanda özellikle genç kuşağın yeni mesleklere, serbest çalışma biçimlerine ve çevrimiçi topluluklara yönelmesi dikkat çekti. Kadınların istihdam ve sosyal hayattaki görünürlüğü artarken, kültürel etkinliklere katılım da pandemi sonrası dönemde yeniden ivme kazandı.

Kültür ve Sanatta Yeniden Canlanma

2025, kültür-sanat alanında üretimin yeniden çoğaldığı bir yıl olarak kayda geçti. Özellikle büyükşehirlerde tiyatro, konser ve festival organizasyonları yoğun ilgi gördü. Dijital sanatın yükselişi, genç sanatçılar için yeni ifade alanları oluşturdu.

Kent kültüründe ise mekanların dönüşümü, mahalle ölçeğinde sosyalleşme biçimlerini değiştirdi. Belediyelerin kültürel projelere verdiği destek, yerel üretimi canlı tutan etkenlerden biri oldu.

Sonuç: Arayışların ve Yeniden İnşa Sürecinin Yılı

Genel tabloya bakıldığında 2025, Türkiye için bir sonuç yılı olmaktan çok, bir yeniden yapılanma ve yön bulma yılı olarak değerlendirilebilir. Ekonomide dikkatli adımlar, dış politikada çok yönlülük, toplumsal alanda yeni alışkanlıklar, dijitalleşmede hızlanan dönüşüm ve kültürde tazelenen bir enerji… Tüm bu başlıklar, 2026’ya daha umutlu ancak bir o kadar da temkinli bir beklentiyle girilmesine zemin hazırladı.

Türkiye’nin 2025’te attığı adımlar, önümüzdeki yılların yönünü belirleyecek nitelikte. Dolayısıyla bu dönemi anlamak, yalnızca bir yılın fotoğrafını çekmek değil, geleceğin Türkiye’sine dair ipuçlarını okumak anlamına geliyor.

Kalın sağlıcakla…

Tarihin en kanlı savaşı olan 1. Dünya Savaşı’ndan sonra, Vladimir Lenin önderliğinde 1922 yılında  kurulan Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği,  25 Aralık 1991'de dünyanın en büyük ikinci süper gücü olduğu bir dönemde yıkıldı. Bu yıkımdan sonra NATO’nun Polonya, Estonya, Letonya, Litvanya ve Romanya gibi bölgelere kadar genişlemesi Rusya tarafından bir güvenlik tehdidi olarak görüldü. Bir zamanlar dünya haritasında koca bir alanı kaplayan SSCB, şimdi ise o devasa yapısı tarihin tozlu sayfalarına gömüldü. Eski Sovyet ülkeleri (Azerbaycan, Ermenistan, Belarus, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Moldova, Rusya Federasyonu, Tacikistan, Türkmenistan, Özbekistan, Ukrayna) geçmişten gelen kültürel, ekonomik ve politik bağları koparmadan sürdürebilmek bir araya gelerek Bağımsız Devletler Topluluğu'nu kurdu. Bu birlikteliğe  ‘‘Biz hâlâ dostuz, birbirimize destek oluruz’’ demek için oluşturulmuş bir organizasyon diyebiliriz. Lakin bağımsızlığını alan bu ülkeler artık kendi kaderlerini kendileri tayin etme istek ve arzuları ile birlikte ABD ve Avrupa’nın plan ve hesapları BDT’nin kuruluş felsefesini yerine getirmesini engellemiştir. Gürcistan 2008'deki Rusya ile yaşanan savaş sonrası Bağımsız Devletler Topluluğu'ndan tamamen ayrıldı. Rusya'nın Ukrayna'ya bağlı Kırım Özerk Cumhuriyeti'ni yasadışı ilhak etmesinin ardından 2014 yılında doğu Ukrayna'da vekâlet savaşı patlak verdi. 2018 yılına gelindiğinde Ukrayna Devlet Başkanı Petro Poroşenko Ukrayna’nın Bağımsız Devletler Topluluğu üyeliğini resmen iptal etti. BDT’na 1994'te katılan Moldova, AB'ye katılım için Mart 2022'de başvuruda bulunan Moldova'ya "aday ülke" statüsü verildi ve yakın tarihte AB’ye katılacağı öngörülmektedir. Bağımsız Devletler Topluluğu’nun işlevini yitirmesi ile birlikte Gürcistan, Moldova, Ukrayna hatta son dönemde Ermenistan’ın Avrupa’ya her geçen gün siyasi, askeri ve ekonomik ilişkilerle yaklaşmaktadır. Rusya bu gelişmeler eşiğinde elinde kalan son kale olarak gördüğü Ukrayna’nın NATO’ya ve AB’ne üye olma isteğini  “kırmızı çizgi” olarak kabul etmiştir. Ukrayna’nın NATO’ya katılması, Moskova’nın stratejik derinliğini kaybetmesi anlamına geliyor. Rusya sınırlarına yakın bölgelerde Batı askeri varlığı kabul edilemez tezi ile birlikte Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in talimatıyla 24 Şubat 2022 tarihinde Rus ordusu, Ukrayna topraklarına girdi. Bu savaşının ana sebepleri ve hedefleri şunlardır. Rusya’nın Savaş Hedefleri: Ukrayna’nın NATO’ya girmesini engellemek, Donbas ve 2022 sonrası ele geçirilen bölgeleri kontrol etmek, Karadeniz ve Kırım’ın güvenliğini garantiye almak, Ukrayna’yı etki alanında tutarak Avrupa Birliği’ne entegrasyonunu engellemek ve bu şekilde batı savunma sistemlerinin ülkeye yerleşmesinin önüne set çekerek Ukrayna Ordusunu zayıflatmaktır. Ukrayna’nın Savaş Hedefleri:  Rusya’nın işgal ettiği tüm bölgelerden çekilmesi, Ukrayna’nın uluslararası hukuka göre tanınan 1991 sınırlarının tekrar garanti altına alınmasını, güvenlik garantilerinin sağlanması (NATO / AB üyeliği gibi), Rusya’nın saldırılarının son bulması ve savaşa sebep olan tehditlerin ortadan kaldırılmasını istemektedir. Bu istek ve arzular doğrultusunda yaklaşık 3,5 yıldır devam eden savaşta Rusya, Ukrayna topraklarının yaklaşık %20’sinden fazlasını hâlâ kontrol ediyor. Cepheler hâlâ aktif ve durağan değil. Rusya bazı bölgelerde ilerleme kaydediyor, Ukrayna ise savunma hattını güçlendirmeye çalışıyor ve karşılık ataklar yapıyor. Sivil zararlar çok büyük; hem doğrudan savaş eylemlerinden hem de altyapıya yönelik saldırılardan kaynaklı insani kriz derinleşiyor. Barış için yapılan görüşmeler hâlâ ciddi tavizler içeriyor ve bu da Ukrayna için büyük politik ve stratejik riskler anlamına geliyor. Rusya-Ukrayna savaşında kesin bir ölü sayısı yok; çünkü iki taraf da gerçek kayıpları gizli tutuyor. Ancak sahadan ve bazı uluslararası kaynakların yaptığı analizlere göre genel tabloya bakıldığında çok ciddi ölüm ve kayıpların olduğu ortaya çıkmaktadır. Rus askerî kayıpların 1.000.000’nu geçtiği, Ukrayna için ise yaklaşık askerî kayıpların 500.000’ni bulduğu tahmini verilmektedir. Ayrıca bu savaşta on binlerce sivilin öldüğü en az 2-3 mislinin yaralandığı bilinmektedir. Göz önünde olan bu tabloların her geçen zaman diliminde daha çok yükselmemesi için biran önce BARIŞ masasına oturulması zaruridir. Özellikle uluslararası baskı ve aracılık çabaları (ABD, Türkiye, Avrupa ülkeleri) ile bazı ateşkes teklifleri gündeme geliyor.  Şimdilik kalıcı bir barışa ulaşmak her iki ülke açısında zor olsa da gerekli tavizler konusunda anlaşmanın süratle yapılması gerekir.  Mayıs 2025’te İstanbul’da doğrudan yapılan görüşmelere devam edilmesi yada son dönemde ABD yönetiminin ortaya attığı yeni bir 28 maddelik barış planının devreye sokulması gerekmektedir.

Bir anlığına durduğumuzda, görünmeyen bir kapı aralanır içimizde. O kapıdan süzülen sessizlik, bize unuttuğumuz bir şeyi fısıldar: Her an bir mucizedir. Sabahın ilk ışığında altın gibi parlayan bir yaprak, gökyüzünde süzülen bir bulut, uzaktan gelen bir çocuk kahkahası... Hepsi farkındalığın ince dokunuşlarıdır, hayatın bize sunduğu küçük mucizelerdir.

Bir bardak çayı yudumlarken onun sıcaklığını hissetmek, kokusundaki huzuru fark etmek... Bir dostla konuşurken sadece kelimeleri değil, gözlerindeki ışıltıyı da görmek... Yolda yürürken adımlarının ritmini duymak, rüzgârın saçlarına değdiği anı fark etmek... Tüm bunlar farkındalığın zarif duraklarıdır. Hayat, bu küçük ama derin ayrıntıların içindedir.

Farkındalık, geçmişin gölgesinden ve geleceğin sisinden sıyrılıp şimdinin berraklığında var olma sanatıdır. Anı yaşamak, yalnızca zamanı değerlendirmek değil, zamanın içindeki güzelliği hissedebilmektir. Çünkü insan, ancak o anda, tam olarak oradaysa gerçekten yaşamaktadır.

Bir parkta çocukları izlemek, bir kedinin güneşin altında kıvrılışına bakmak, yağmur damlalarının cama çizdiği desenleri seyretmek… Her biri bize şunu hatırlatır: Hayat, büyük anların değil, küçük fark edişlerin toplamıdır. Ve farkındalık, bu küçük anların içindeki büyük anlamı görmektir.

Modern insan, çoğu zaman zamanı yönetmeye çalışırken onun esiri olur. Hep bir sonraki adıma, bir sonraki hedefe koşarken, içinde bulunduğu anı kaçırır. Oysa farkındalık, zamanı durdurmaz; sadece ona dokunmamızı sağlar. Zihni sakinleştirir, kalbi yumuşatır, ruhu hafifletir. Bizi yaşamın karmaşasından değil, yaşamın özünden haberdar eder.

Belki de farkındalık, en sade hâliyle bir sanattır. Bir nefesin, bir gülüşün, bir bakışın içindeki anlamı görebilme sanatıdır. Her anın kendi müziği vardır; biz yalnızca onu duymayı hatırlamalıyız. Çünkü gerçek zenginlik, sahip olduklarımızda değil, farkında olduklarımızdadır. Ve insan, anın içindeki derinliği keşfettiğinde, sadece yaşamakla kalmaz — gerçekten var olur.

‘Benim geçmişim bir çöplüktür;

Çöplüğü de ancak köpekler karıştırır.’ N. .Fazıl Kısakürek

Bohem: Fransızca bir kelimedir. ‘Çingenelerin başıboş ve göçebe yaşamlarına benzer şekilde günü gününe, dertsiz, tasasız ve derbeder bir yaşayış şekli olan kimse veya topluluk anlamına gelir. (Genellikle sanat ve yazın çevresinden kimse ya da topluluk).’

Bohem: Geleneksel toplum normlarına karşı çıkan, sanat, kültür ve özgürlüğü ön planda tutan bireyleri tanımlar.

Geçenlerde Sosyal Medya da Profesör Mustafa Öztürk’ün bir videosunu izledim. Merhum Üstad Necip Fazıl’ı ve hayatını konu ediyor. Ancak iyi niyetle anlatmıyor. Üstadın geçmiş teki hayatını Bohem hayatı olarak değerlendiriyor. Anlatış tarzına bakıldığında pekiyi niyetli olmadığı anlaşılıyor. Zira ‘bütün ameller niyete göre’ derler bilindiği gibi. Yani ‘innemel amalü bin niyet’. Hep evvelki hayatını ön plana çıkararak geri kalan hayatını gizlemeye çalışıyor. Sonraki hayatını evvelki hayatı ile gölgeliyor. Kendisinde olan değişimin bir nevi takiyye veya hayatının devamına alet ettiğini demeye çalışıyor. Gerçeği saklıyor. Sonraki İslamcı düşünce ve faaliyetlerini gençlik hareketlerini küçümsüyor. Velhasıl Onun Büyük Doğu idealini hafife alıyor. Rasyonel ve tarafsız bir anlatım ve tanıtım değil. İlahiyatçı olan Hoca olayları sol ağızdan yorumluyor ve Üstadı gözden ve gönülden düşürmeye çalışıyor. Başka başka konularda birkaç videosuna da baktım. Anlatımları asıl konunun aleyhine ve sola yatkın, solun lehine bir görüntüyle veriyor. Üstadın ömründe hiç namaz kılmadığına işaretle özüyle sözünün bir olmadığını demeye çalışıyor. Ve buna da rahmetli Kadir Mısıroğlu’nu şahit tutuyor. Abdülhakim Arvasi’yi de rejimle uyumlu çalışmakla suçluyor. Bu konular beni bir makale yazmama zorladı.

1924’te Maarif Vekâlet’inin açtığı yurtdışına öğrenci gönderme sınavında başarı gösterdiği için Paris’e gider. 21 yaşındayken Paris’te kumar illetine yakalanır. Tamamlamadan geri Türkiye’ye döner veya döndürülür. Benzer hayata döndükten sonrada 1934 yılına kadar devam eder.

‘Allah dostunu gördüm,

Bundan altı yıl evvel;

Bir akşamdı ki, zaman

Donacak kadar güzel.’

1934’e kadar Bohem bir hayat yaşayan Necip Fazıl’ı, o yıl vapurda tanıştığı Abdülhakim Arvasi’nin irşadı Bohem hayattan kurtarır. Himayesinde büyüdüğü dedesinin vefatı sonrası bir süre sahipsiz kalan Necip Fazıl’ın Bohem bir hayata sürüklenmesi için düştüğü boşluğa bağlamak gerekir. 1934 yılı, İslam dışı hayatını en koyu rengiyle yaşadığı günlerde Beyoğlu Ağa camiinde vaaz veren Abdülhakim Arvasi ile tanışır ve ondan kopamaz. O ve Ben adlı eserinde ‘Kurtarıcım’ der Abdülhakim Arvasi ile tanışmasından sonra Bohem hayatından vazgeçer ve sade bir hayat yaşamaya başlar. Öncesinde kadın siluetini öne alan ‘Kaldırımlar’ şiirini yazan Üstad, fikri bir değişim ve dönüşümden sonra İslam şairi olarak vefatına kadar davasını savunur ve karşılığını da çileli bir hayat yaşayarak öder. Önceleri göklere çıkartılan Üstad İslami fikriyata dönünce tu kaka edilir. Necip Fazıl, eski Bohem hayatı için ‘Eğer mal ve sermaye benimse yaktım yıktım kül oldu’ der.

Can Yücel: Elazığlı alevi bir aileye mensup, Muhalif bir kişiliğe sahip olan sol görüşlü sanatçı: ‘Solcular Necip Fazıl’ı niçin okumuyor? Solda adam mı var, Necip Fazıl’ı anla yacak, hepsi dangalak’. Fikir birliğimiz olsun olmasın, Necip Fazıl’ın en önemli tarafı fikri, felsefi şiir vadisinde en iyi işi yapmış olmasıdır. Şiirleri bu sahanın harika eserleridir. Necip Fazıl Bohem döneminde ne yapmış ise, sonraki dönemde de aynı şeyi yapmıştır. Felsefi şiirini devam ettirmiştir. Bu sadece şiirlerinde değil, nesirlerinde de görülür. Mesela Abdülhamit hakkındaki eserlerinde bunu çok net olarak görebiliriz. Çok değerli bir eser. (Cuma Dergisi 2004)

Sonuç olarak; ESSELAM isimli Efendimizin hayatını anlatan şiir kitabından alıntı ile noktalayacağım. ‘Allah’ın ‘Teslim olunuz!’ emrini verdiği Gaye-İnsan ve Ufuk-Peygambere, bildiğiniz veya bilmediğiniz, haberini aldığınız veya almadığınız, anlayabildiğiniz veya anla yamadığınız her tarafıyla ve her zerrenizle teslim olmaktan başka gayeniz olmasın. Tek başına ‘doğru’ diye bir şey yok; O’nun getirdiği ‘doğru’ diye bir şey var. Ben ‘hakikat ‘ten O’na giden değil, O’nu topyekûn kabullendikten sonra O’ndan hakikate gelen müminim. Hakikat mi? Hakikat sadece Allah’ın dediği ve O’na bildirdiğidir. O ki varlık o yüzden. En büyük dileğim. Müslümanlardan şunu istiyorum: Benim için, Necip Fazıl’ın kaza borcuna karşılık niyetiyle bir günlük 5 vakit namaz kılması ve yine bir gün oruç tutması. Şafii içtihadınca caizdir. Ve aynı içtihat Hanefilerce de rahmettir. En aşağı 100 Tevhid çekip sevabını mislini bana hediye etmesi. 70 bine dolması lazım. Bir de, üzerimde hakkı olan ların bunu Allah rızası için helal etmeleri.’

Selam ve dua ile…

“Allah Teâlâ: ‘Ey Peygamber! Müminleri savaşa teşvik et. Eğer sizden sabırlı yirmi kişi bulunursa, iki yüze (kâfire) galip gelirler. Eğer sizden yüz kişi olursa, kâfir olanlardan bin kişiye galip gelirler. …’(Enfal:65)”(İbn İshak, İbn Hişam:2/433)

“Şu halde bu nispete kadar düşman karşısında sabır ve sebat göstersinler. … Bu nispetin böyle iki bölüm şeklinde ve sayıyla ifadesi iki nükteye dayanmaktadır:

• Birincisi: Fazlasıyla kendilerine güvenmek için bir moral takviyesidir. Yani bu nispetin sadece yirmi ve iki yüz gibi küçük gruplara mahsus olmayıp, çoğaldıkça da aynı oranın geçerliliğini anlatmaktadır.

• İkincisi: İslamiyet’in başlangıcında askeri birliklerin teşkilatlanmasındaki temel unsuru belirtmeye işarettir. İman, bir mümini kâfire karşı on kattan daha fazla büyüten ve güçlü kılan bir kuvvettir. Ve bu kuvvet tek kişi olduğu zaman değil, en az yirmi kişilik bir grup oluşturdukları zaman kendini gösterir ve ortaya çıkar.

Müslümanların savaşlarındaki gaye; Allah rızası için, Allah’ın emrine uymak için ve Allah kelimesini yükseltmek niyetiyledir. Ahiret hayatı içindir. Kâfirlerin, savaşlarındaki gaye; Hamiyeti cahiliye denilen kavmiyet-ırkçılık uğruna ve şeytanca maksatlarla düşmanlık ve yağma içindir. Onların gözünde dünya hayatı ve nimetleri her şeydir, ahiret hayatı ise bir hiçtir. Bundan dolayı… Müminlerin bir tanesi, onların onuna karşı koymaya ve galip gelmeye adaydır. Bundan anlaşılıyor ki, ilk Müslümanlardan oluşan üç yüz küsur kişilik Bedir mücahitlerinin karşısında bin kişilik müşrik ordusu hakikaten ne kadar az bir sayı ne kadar küçük bir sayı eder. Çünkü kuvvet bakımından Müslümanlara denk olabilmeleri için, bu ölçüye göre, en az üç bin kişi olmaları gerekirdi.”(M.Hamdi Yazır:4/251-252)

Yük hafifledi savaş oranı bire iki

“Sonra Allah işi kolaylaştırdı ve: ‘Şimdi Allah, yükünüzü hafifletti; … Eğer içinizden (azimli) sabırlı yüz (kişi) olursa iki yüzü yenerler, eğer sizden bin (kişi) olursa iki bine galebe çalar lar’ (Enfal:66)” (İbn İshak, İbn Hişam:2/433-434)-(Vakıdi:1/193)

“Böylelikle düşmanların yarısı olunduğunda onlardan kaçmak caiz olmazdı. Bundan az olduklarında savaşmak caiz olmazdı. Onlar için kâfirlerden kendilerini uzak tutmaları caiz olur.”(İbn İshak, İbn Hişam:2/434) “Allah, Bedir gününde sabrettikleri takdirde 20 kişinin 200 kişiyi mağlup edecek kadar onlara güç vermişti. Allah, müminlerde bir zafiyet olduğunu görünce sorum luluğu onlar için hafifletmiş ve Bedir günü 2000 meleği de onlara yardımcı olarak gönder mişti.”(Vakıdi:1/122-191) “Müslümanlardan yirmi kişi, 200 kâfirle karşılaştıkları takdirde kaçmamaları farzdı.”(Vakidi:1/193)

“Savaş gücü bakımından içinizde bedenen veya sabır ve moral yönünden bir takım zaafları olanların varlığı sebebiyle öylesine sabır ve tahammül mükellefiyetinin bundan böyle umum için uygun olmadığı kendini gösterdi. Gerçi böyle olacağını Allah Teâlâ ezelden bilirdi. Fakat zamanı şimdi geldi, durum bütün yönleriyle olduğu gibi açığa çıktı ve bilindi. Müslümanlar çoğaldıkça içlerinde zayıf olanlar da bulunduğundan, daha önceki çile çekmiş sadakat Sahibi müminlerde olduğu gibi, birin ona karşı koyması ve savaştan kaçması ve eğer bu durumda bile firar ederse ‘Allah’ın gazabına uğrayıp, cehenneme varacağı’ (Enfal:16) hakkındaki ilahi hüküm hafifletilmiştir.

Böylece bire karşı iki nispetinden daha fazlasına sabredemeyenler, sebat gösteremeyip savaşı terekedenler firari sayılmıyorlar.

Fakat silah ve mühimmatı bulunduğu halde bire karşı ikiden de yüz çevirip savaştan kaçanlar, ‘Allah’ın gazabına uğrayıp cehennemi boylayanlardan’ olurlar. Yani bu ayetin hükmünü hak ederler. Bunda da en az yüz kişili bir bölük olmak şartı geçerlidir. Bundan anlaşılırkı, bu tahfif (hafifletilme yükünü azaltma), birin ona karşı galip gelme ihtimalini ve imkânını ortadan kaldırmak için değildir, ikiden fazlaya karşı savaşı kabul etmenin ve direnmenin vacip olmadığını ve mendub olduğunu bildirmek içindir. Şu halde Müslümanlar, iki kattan daha fazla bir düşmana karşı savaşı kabul etmemekten dolayı günahkâr duruma düşmezler. Genel anlamda savaşa güç yetirme meselesinde esas nispet ikiye birdir. Bununla beraber daha sonradan da İslam tarihinde Allah’ın izniyle birin on misli düşmana ve daha ziyadesine galip geldiğimiz savaşlar vardır. Hâsılı, Allah’ın savaşa hazırlık ve savaş sırasında gösterilen sabır ve sebata göre vaat olunmaktadır.” (M.Hamdi Yazır:4/252-253)

“İlk zamanlarda Müslümanların sayısı azdı, bir kişi on kişiye karşı savaşmak mecburiye tinde idi. Sayıları çoğalınca Allah Teâlâ yüklerini hafifletti, bir Müslümanın iki kâfire karşı savaşması emrolundu ve sabır gösterdikleri takdirde galibiyetin kendileri için olacağı ifade edildi:”(H.Karaman, heyet, meal:184)

Günümüzde nasıl olur

• İnsan sayısı mı öncelikli.
• Devlet sayısı mı?
• Silah güçleri mi?
• Süper güç durumu?
• Halkının gücümü?
• Yöneticilerinin dönekliği mi?
• Konjonktürle durum mu?

Gazze’nin durumu bu konuların gündeme getirilmesi için yeterli bir sebeptir. Efendimizin döneminde de benzer güç dengesizlikleri mevcuttu. İslam Devleti tekti.

• Yayalar
• Develiler
• Kılıçlılar
• Zırhlılar
•  Atlılar
•  İla ahir

Günümüzde Müslüman halk sayısı çok.

İnsan sayısı olarak çokluk var.

Devlet sayısı da fazla.

Yöneticisi Müslüman olan veya öyle görünen sayı da dengesiz.

Silahlı güç bakımından da olumsuzluk dengesizlik var.

Süper güç olumsuz yönde en etken durum.

Diğer olumsuzluklar halkının gücünü de çaresizleştiriyor.

Yöneticilerinin durumuna bakarsak; Olumlu Tek Türkiye ve Reis var.

Bunu da içerdeki dindar veya vasat muhalefet aşağı çekiyor.

Konjonktürel durum Türkiye’nin elini biraz zayıflatıyor.

Bu durumda Türkiye her şeye rağmen

Bütün faktörlerin aleyhinde olmasına rağmen;

Bire bin ile hatta bire bir milyon ile mücadele ediyor.

Birde içinde gayretkeş dindar oluşumların

Aidiyet mücadelesi ve gayretkeşlik yapacağım diye

Tekerleğin önünde tümsek oluşturması işin cabası.

Bu kadar olumsuzluğa ve güç dengesizliğine rağmen Türkiye’nin ve yöneticilerinin alınların dan öpmek lazım. Yüz akına yakın olarak sorunların üstesinden geliyor ve gücünü olandan fazla fonksiyonel olarak kullanıyor.

Ateşkesin sağlanması için olanca gayret gösteriyor.

Anlaşma metnine imza atıyor.

Garantör oluyor.

Gazze de asker bulunduracak.

Gazze’nin yeraltı ve üstü imarı için katkı verecek

İşverenlerimiz görev alacaklar.

İsrail’in toplantıya katılmasını engelliyor.

Dünyada ve/veya Ortadoğu’da

Süper güc olma emaresi gösteriyor.

Hesaba katılır, hatırı sayılır devlet olduk/oluyoruz.

Ah ayak bağları ah!

Geçenlerde tevavuken partilerin grup konuşmalarına baktım. Adlarını muhafaza ederek Yeni Yol adında gruplaşan partilerin grup konuşma yarışını izledim. Reisi çelmelemek için birbirleriyle yarışıyorlar. Biri söylüyor, öbürü biraz daha fazla söylüyor, hele biri var ki 23 yılda enaz on teknik direktör değiştirmesi gereken Saadet’in yeni başkanı. Öyle savuruyor ki, yüksek perdeden konuşuyor ki değme gitsin. Hocayı taklit etmeye çalışıyor ama olmu yor. Hoca rahmetliye yüksek perdeden konuşma bile yakışıyordu. O asıl veya asildi. Ya taklitçi; öyle sırıtıyor ki dikişten önceki teğel gibi ucunu çeksen elbise yere düşecek. Cürmünden fazla yer yakıyor sanısı, cüceyi büyük gösteririm zannediyor. İmzaladıkları kâğıt parçasıymış Falan filan. İmamoğlu’nun beş yüz altmış yedi milyarı için

Dili varmıyor

Savurmuyor

Üfürmüyor

Ahraz kesiliyor.

Sanki savaş bitmese de

Biraz Gazzecilik oynasak der gibi.

Ünlü Fransız oyuncu Şarlo’yu (Charlie Chaplin’i) taklit yarışması açılıyor. Kendisinin taklit yarışmasına tebdili kıyafet edip O’da katılıyor. Taklit adı altına kendi kendini taklit edemiyor ve yarışta sonuncu oluyor.

Bu küçük muhalefet ne yapabilir. Aslında fazla yapacakları bir şeyde yok. Bütün varlıkları CHP yi güçlendirmek diyebilir miyiz? Geçen dönemde bunu meşhur altılı masa ile yaptılar. Sonuç alamadılar, küçük amortilerle yetindiler. Seçime çoğu girmedi/giremedi asıl güçleri de saklı kaldı. O birlikteliği göze alamazlar bir daha. Eğer yine benzer bir durum olursa iki seçime girememiş olurlar ve antrenmansız sporcuya dönerler. Futbolu yani siyaseti bırakırlar ve emekli olurlar. Zira bundan sonra sahaya inmeye kondisyonları yetmez. Fikri ve fiziki olarak ta yaşlanmış olurlar.

Öyleyse ne yaparlar bunlar. Kendi aralarında küçük ittifaklar veya tümü tek ittifak olurlar. CHP hariç. Kendi aralarında birlikte bir ittifak Ak Partinin işine yarar. Zira Cumhurbaşkanı seçimlerinde kendilerinin sonuca gidemeyeceği bilindiğinde seçmenleri Reise veya adayına yönelir. Vekil seçiminde de erozyona uğrama ihtimalleri vardır. Velhasıl işleri eskisinden daha zor. Hiç vekil çıkaramama ihtimallerini de hesaba katmaları lazım.

Bir gözlemim

Bu küçük partilerin büyük hedefleri olmadığı gibi, halkın nezdinde CHP nin suçuna ortak oldukları görüşü ağır basıyor. Reisin ayak izlerini bile tenkit etmelerinin yanında iddia edilen ‘beş yüz altmış yedi milyar liralık yolsuzluğu’ görmemezlikten gelmeleri. Hoca Nasrettin Rahme tullah’ın dediği gibi hırsıza hiç suç bulmamaları ve karartmaları. Bunun bir bedeli olması gerekir, olacaktır da. O zaman sıfır itibar ile halkın içine çıkmaları zor olacak.

Daha ayrıntılı bir yorum

Peki, bu partiler ne yapmak istiyorlar, niçin varlar. Halka kendilerini ve hedeflerini nasıl izah edecekler. Baktığımızda içlerinde en eski olan saadet Partisi 2002 den beri bir arpa boyu yol alamadı. Bunca yıl başarısız olan ihtiyarlamış bir partinin bundan sonra gençlik iksiri bile içse mümkün gözükmüyor. Sonrasında kurulan partilerin ise: İyi Parti MHP ye karşı kurulmuş bir parti daha ilk seçimlerde yüzünden makyajını kaportasından boyasını akıttı. Gelecek Partisi Ahmet Davutoğlu’nun hırsının neticesi sıfıra sıfır elde sıfır durumunda. Deva Partisinin de asıl sahibinin kim olduğu belli değil. Ali Babacan fizik kaidelerine göre zahiri görüntü. Asıl gerçek görüntü Abdullah Gül olmasına rağmen hiç yaş yere yatmıyor ve garantici bir politika izliyor. Kâr edilirse ne ala zarara hiç yanaşmıyor. Çünkü Deva da hırs öfke ve kinin mahsulü. Demokrat Parti’nin İrapta yeri hiç yok zaten. Altay dağlarında kurt sesi çıkardığını gördüğümüz CHP nin gücüne sığınarak televizyonlarda konuşmacıları tehditten öteye geçemeyen Ordu Milletvekili bile terk etti ve altı ok yaftasıyla yaşıyor. Anahtar parti de sel önünden kütük kapmak için kuruluyor bu hengâmede bir işe yaraya cağını sanmıyorum. Zaten partisinden ayrılanlar tutmuyor. Eğer tutsa idi içlerinde en klas olan rahmetli Muhsin Yazıcıoğlu’nun ki tutardı.

Öyleyse

Sonucu şimdiden tahminen görülen bu sonuçsuz sanallığı neden devam ettiriyorlar? Dünyanın parası harcanıyor. Eğer üç beş milletvekilliği ve birkaç belediye başkanlığı amaçları ise buna değmez. Bu kadarını Ak Partiden alabilirler. Nitekim CHP den amorti olarak aldılar. Peki, bunca emeğe, masrafa, insan gücünün heba edilmesine asıl sebep ne olabilir diye sormazlar mı adama. Sorulduğunu kabul ederek biraz daha konuyu açmaya çalışalım.

Öncelikleri Reis’i devirmek mi?

Sonrası CHP yi işbaşına getirmek mi?

Başka bir sebepleri var mı?

Bu soruları irdelersek 

Saadet Partisi kurulduğu günden beri Reisi eleştirmekten öteye bir iş yapmıyor.

Hem de acımasızca tabiri az gelir aşırının aşırısı kadar Reisi eleştiriyorlar.

Sanki varlık sebebi buymuş gibi intiba veriyorlar.

Bir Müslümanı eleştirmenin çok ötesine geçiyorlar.

Hele Ak Parti kurulduktan sonra orada kalan arkadaşlar bunun tadını kaçırıyorlar.

Daha çok 1945-1960 arası doğumlu olanlar.

Yaşları çok ilerlemiş ve birçoğu ahirete irtihal etmiş/edecek arkadaşlar.

Hele bu yaş gruplarının ortalamasında olanlar.

Okumuşu okumamışı hep bir ağızdan aynı reddiyeyi devam ettiriyorlar.

Bu tutumlarını hedeflerini anlatmaya harcasalardı daha iyi yerde olurlardı herhalde.

Sanki tek merkezden seslendiriliyorlar.

Tarihte hiçbir Müslümanın bir Müslümanı bu kadar yerdiği nadir görülmüştür.

Bir de haksızlık yapıyorlar.

Reisin dünya Müslümanları arasındaki sevgisini

Mazlum coğrafyaya sahip çıkışını

Adeta dünya Müslümanlarının ve mazlumların lideri olduğunu

Siyonizm’e ne kadar karşı çıktığını

Birleşmiş Milletlerde 158 oyun Reisin gayretiyle olduğunu

Göz ardı ettikleri gibi Reisi İsrail’in yanında ve Gazze’nin karşısında olduğunu yayıyorlar.

İnsan Allahtan korkar Peygamberden utanır. Bu kadar aşikâra bir gerçeği külledikleri için.

Sosyal Medyada gördüm. Yeni Genel Başkan da aynı taşkınlığı sürdürüyor.

Daha Reis Trampla görüşmeden  ‘şöyle şöyle yapmayasın ha!’ diyor ve öyle yapmış gibi veresiyeyi peşine çevirir gibi davranıyor. Sol televizyonlarda programlarını yoğunlaştırmış durumdalar. Netenyahu Reis gitsin diyor açıkça isim veriyor.

Bu arkadaşlar ondan daha fazlasıyla Reis gitsin diyorlar.

Bunun hesabı ahirete belki de kalmayacak.

Böyle Müslüman bir lidere büftan ettikleri için.

Bu büftanın dindeki yerini bir bilen varsa anlatsın bana.

Bu kardeşlerimize önerim Reisin etrafında kümelensinler.

Yoksa Sultan Hamid’i deviren dindar akillerimizin bu günkü kötü anılma konumuna düşer ler. Başka bir sebebi düşünmek bile istemiyorum.

Reiste bu haksızlığın farkına varmış ola ki şöyle konuşuyor veya cevap veriyor.

‘Bakınız bunu gerçekten söylemek istemezdim. Bunu söylemeye gerek duymazdım. Ama mecbur kaldım. Hiç kimse ne şahsımın ne de bu kutlu kadronun Filistin meselesindeki duyarlılığını sorgulayacak kalibrede, kapasite de değildir.

Biz devlet yönetiyor, 85 milyonun emanetini taşıyoruz.

Bazı adımlarımız görülmüyor olabilir.

Bazı yaptıklarımızı anlatamıyor olabiliriz.

Ancak çıkıp ta bizim Filistin hassasiyetimizi sorgulayanlar

Er ya da geç mahcup olacaklar rezil olacak

Tarih önünde nasıl bir haksızlık yaptıklarını göreceklerdir.

Biz Filistin davasını sade savunmuş değil bu uğurda çok ağır bedeller ödemiş bir hareketiz, böyle bir kadroyuz. Böyle bir dönemde hakkı ve hakikati haykırmanın zor olduğunu biliyoruz. Ama bütün dünya bilsin, anlasın, idrak etsin. Ne suikast girişimleri, ne darbe girişimlerinize ne ekonomik saldırılarınıza ne de algı operasyonlarınıza boyun eğmeyeceğiz.’

CHP işbaşına getirilirse

Bizler bir asır CHP yi ve onların Anadolu insanına yaptığı dini inanç zulmünü tenkit edegel mişiz. Halkınınan barışık olunmadığını savuna gelmişizdir. Bir asırdır dindar kesim ve sözcüleri CHP den şikâyetçi olmuşlardır. Birde ‘yaptıklarımız yapacaklarımızın teminatı’ CHP nin teminatı yolsuzluk denilmekten çekinilmemelidir. Ziya Paşa’nın dediği gibi

‘Ayinesi iştir kişinin lafa bakılmaz

Şahsın görünür rütbe-i aklı eserinde’

Kişinin yeteneğini gösteren şey ne söylediğinden ziyade ne yaptığıdır.

Çünkü bir insanın aklının derecesi ancak eserinde görülür’

CHP nin aynasına bakalım: Eğer iddialar doğru ise yaklaşık 567 milyar liralık yolsuzluk.

İnkâra azmetmiş bir topluluk bunu savunuyor. Ya yardımcı muhalefet size ne oluyor yahu.

Hiç olmazsa modern matematikte bir kaide var

Per mutasyon

Kombinasyon

Olasılık diye

Hiç olmazsa olasılık bari deyin.

Özlenen tablo

Meclisin açılışında, kabul töreni sonrasında, CHP dışındaki Parti liderlerinin tümünün Meclis Başkanının odasında bir araya gelmeleri. Reisle nazikçe sohbet etmeleri dünyaya birlik beraberlik mesajı vermiştir. Bu resim anlaşılır vaziyette bu yazıya eklenmeli. Hatta Dergiye kapak yapılmalı ‘özlenen tablo’ diye. Bülent Arınç Başkan da duruma koyduğu mesajında bu tabloyu gayet olumlu yorumlamaktadır. Aynen katıldığımızı söyleyebiliriz.

Gazze

Küresel SUMUD filosu İsrail tarafından engellendi. Olacağı ihtimali vardı. Ama hedefe ula şıldı. Tüm dünyaya duyuruldu. İş hala karmaşık. Benim aklımda karışık. İşin içinden çıkamı yorum. Zihnimde durulma henüz yok. Gazze de katliamın durması önemli. Ölümler durur en azından. Sonu nereye gidecek. Bekleyip göreceğiz. Hak şerleri hayır eyler inşal lah.

Gazze üzerinden siyaset yapılmamalı

Ben daha çok Gazzeciyim. Sen benden az Gazzecizsin. Ey etraf görüyorsunuz değil mi benim Gazzeciliğimin boyutunu. Diğerlerini de görüyorsunuz değil mi? Gibi indi yollarla hacmini büyük göstermeye çalışmanın bir yararı olmaz. Sinek sıklette güreşip, başpehlivan güreşi gibi göstermek için yırtınmak inandırıcı olmayabilir. Gazze’yi fırsat bilip devlet yönetenlerini olumsuzluğa zorlamanın bir anlamı yoktur. Gazze işine en çok sevinenler bunu bir fırsata dönüştürme gayretine girmelerini ahlaki bulmuyorum. Halk şu kanaate varır belki de ‘siz Gazze için değil Gazze’yi fırsata çeviriyorsunuz. Bir taşla iki kuş vurmaya çalışmak kalleşliğin emaresidir’ der.

Milli görüş çekişmesi de benzer durumda

Hanginiz milli görüşçüsünüz? Ahraza sormuşlar ‘Köyünüzde kim yiğit?’ ‘Ağam yiğit Edem yiğit’ demiş susmuş. Sıkıştırınca üçüncü olarak ‘ben yiğittim’ demiş. Paylaşılamayan Erbakan Hoca ve paylaşılamayan Milli Görüş, kapanın elinde kalıyor. Parçalar hiç birinin işine yaramıyor. Tümüne sahip olmak gerek. Saraya çağrılan dervişler gurubuna sormuşlar ‘İçinizde en ehil kim?’ öndeki arkadakini işaret etmiş, arkadaki de öndekini işaret etmiş. Hiç olmazsa derviş gönüllü olun vesselam. Selam ve dua ile…

Dışarıdan bakıldığında Ankara gri bir tuvaldir: denizsiz, gösterişsiz, hatta biraz tutuk. Ama bilgelik de böyledir zaten: parıltısız, sade, fakat derin. Ankara’nın ayazı, yaşlı bir bilgenin keskin sözü gibidir: önce üşütür, sarsar; sonra insanın içine işleyen bir öğretiye dönüşür. Ardından bir bardak çayın sıcaklığı gelir; o da baba şefkatine benzer: sertliğin arkasında gizlenen merhamet. İşte Ankaralı olmak, bu sertlikle şefkat arasında yaşamayı öğrenmektir.

Çocukluğum Ulus’un dar sokaklarında geçti. Sebze halindeki telaş, satıcıların bağırışları, taze ekmeğin kokusu, çocuk kahkahaları… Bunlar, Ankara’nın bana sunduğu ilk derslerdi. Dostluğun sadeliğini, hayatın sıradanlığında bile saklı olan bereketi orada öğrendim. O sokaklarda Ankara, bana baba gibi yaklaştı: yorgun ama koruyan, suskun ama yanında duran.

Gençliğim, Cebeci’deki 51 Çay Ocağı’nda demlendi. Loş ışıkların, is kokulu camların ardında biz gençler, dünyayı yeniden kurmaya soyunurduk. Hararetli sohbetlerimizde Ankara, yaşlı bir bilge gibi kulağımıza fısıldardı: “Hayalleriniz güzel, ama sabır gerek.” O çay ocağında öğrendim ki, bilgelik büyük laflarda değil, küçük ve gösterişsiz anlarda gizlidir. Dostluklarımız da öyleydi: gösterişsiz, ama ömür boyu sürecek kadar sağlam.

Bugün yetmiş yılı devirmişken hâlâ aynı sokaklarda yürüyorum. Kızılay’ın bitmeyen kalabalığında modern hayatın telaşını, Gençlik Parkı’nın dinginliğinde insanın öz sükûnet arayışını, Numune yokuşunun yorgunluğunda hayatın ağırlığını görüyorum. Bazen kendime soruyorum: “Ben mi Ankara’ya benzedim, yoksa Ankara mı bana?” Belki de biz, yaşlanan iki dost gibi birbirimizin yüzünde çizgiler bıraktık. Belki de Ankara, baba gibi beni büyüttü; bilge gibi bana öğretti; dost gibi yanımda yaşlandı.

Ankaralı olmak, kalabalığın ortasında yalnız kalabilmek, gürültüye rağmen dinginliği sürdürebilmektir. Gösterişsizliğin ardında direnç saklamaktır. Tıpkı şehrin kalbindeki Hacı Bayram Camii gibi: sade, sessiz, ama köklerinde bir medeniyetin hafızasını taşıyan.

Şimdi dönüp ardıma baktığımda şunu biliyorum: Ankara, taş ve betondan ibaret değildir. O, benim sadık dostum, sessiz bilgim, sabırlı babamdır. Sert nasihatleriyle, sessiz şefkatiyle, yorgun adımlarıyla yanımda yürüyen…

İyi ki bu şehirde doğdum, iyi ki bu şehirle yaşlandım. Çünkü Ankara bana yalnızca bir kimlik değil, bir hayat öğretisi verdi: sade olmayı, dirençli kalmayı, gösterişten uzak ama özü sağlam bir ömür sürmeyi.

Ankara’yla nefes almak, aslında bir dostun sadakati, bir babanın koruyuculuğu ve bir bilgenin sessiz bilgeliğiyle yaşamaktır.

26 Şubat 1802-22 Mayıs 1885

En büyük ve ünlü Fransız yazarlarından biri kabul edilir.

Victor Marie Hugo Şair, yazar ve eski Fransız senatosu üyesi. Romantizm akımına bağlı Fransız şair, yazar, deneme yazarı, romancı ve oyun yazarı, gazeteci, insan hakları aktivisti ve politikacıdır. En bilinir eserleri

Notre Dame’in kamburu

Sefiller

Yüzyılın Efsanesi

Şiirin Her dizesinde Peygamberin mütevazı yaşamı ve yüceliğinden izler var. Hugo Peygamberin ölmeden önceki son zamanlarını anlatıyor. 1855 yılında sürgündeyken yazmaya başladığı ‘Yüzyılların Efsanesi’ adlı esrinde Allah, İslam, Kuran ayetleri ve Hz.Muhhammed ile ilgili çok sayıda şiirinin olduğu bilinmektedir. Ancak aynı eserin Brüksel’de 18 Eylül 1859 yılında yapılan ilk baskısında yaralan İslam ve İslam Peygam berine dair MAHOMET diğer baskılarından çıkarılmıştı. Eser 1985 yılında Fransa ulusal bilimsel araştırma merkezi tarafından yeniden yayınlamıştı. Bu yayınla birlikte Hristiyan dünyasında birçok tartışmaya neden olan Hugo’nun Müslüman olduğu da tartışılmaya başlanmıştı. Orijinal metinlerini elde eden Yakup Yaşa eseri Türkçeye çevirdi. Henry Güllemin yazdığı Hugo adlı esrin ön sözünde Hugo’nun şu sözlerine yer vermektedir. ‘Ben bile kendimi tanımıyorum; kendi kendime yabancıyım, kim olduğumu ve adımın ne olduğunu yalnızca Allah bilir’. Hugo’nun, gerek iki oğlu gerek erkek torununun vaftiz edilmediğini ve Hristiyanlık adetlerine göre defnedilmediğini belirten yazar, ayrıca kitabın birçok yerinde onun sürekli evinde gizli ibadet ettiğini belirtir. Bu durum ve ‘Mahomet’ mersiyesindeki içerik, detaylar ve anlatılan öykü Hugo’nun Müslümanlığının konuşulur hale gelmesine en büyük etkendir.

Victor Hugo Peygamberimize yazdığı O meşhur şiiri

MAHOMET başlığıyla sürgünde yazdı.

O şiiri de İbrahim Çeçen Üniversitesinden Yakup Yaşa Türkçeye çevirmiş.

Şimdi bu şiirden sizlere seçtiğim bazı mısraları okuyacağım. Diyor Yakup Yaşa.

Ünlü Fransız yazarı Victor Hugo, Resulullah (s.a.v) e yazdığı O şiir. Hicri 9.sene