İyi bir karikatürist yalnızca iyi çizen insan değildir. İyi gözlem yapan, hayatı doğru okuyan, ayrıntıyı yakalayan ve en önemlisi, söyleyeceğini birkaç çizgiyle anlatabilen kişidir. İşte bu yüzden karikatürün dili öğrenilmez; zamanla yaşanır, olgunlaşır ve ustalaşır.

Bir süredir aklımda güzel bir düşünce vardı. Yeni kuşaklar için "Karikatürün Dili" başlıklı bir söyleşi hazırlamak istiyordum. Bu söyleşide, yıllarını karikatüre vermiş bir dostumuzla çizginin serüvenini konuşacaktık. İlk karikatürünü nasıl çizdiğini, çizgisinin nasıl değiştiğini, hangi ustalardan etkilendiğini, yaşadığı zorlukları ve bugün geldiği noktayı kendi anlatımıyla dinleyecektik. Çünkü bir sanatçıyı en iyi yine kendi hikâyesi anlatır. Teklifimi ilettim. İlk cevap olumluydu. Aradan zaman geçti...

Benim bu işin peşini bırakmaya niyetim olmadığını anlayınca kısa ama oldukça manidar bir mesaj geldi: "Karikatürün dilini yapay zekâ ile konuş. O daha iyi anlatır." Doğrusu gülümsedim. Belki gerçekten konuşmak istemedi. Belki de yılların getirdiği yorgunluktu. Belki de karikatür üzerine konuşmanın, karikatür çizmek kadar kolay olmadığını düşündü. Haksız da sayılmaz. Çünkü karikatür, her zaman güldüren bir sanat değildir. Düşündürür, eleştirir, dokundurur. Sivri dili bazen alkış alır, bazen tepki çeker. Hatta zaman zaman hukuki süreçlere kadar uzanan tartışmaların da kapısını aralayabilir. Karikatürist, kalemini oynatırken yalnızca mürekkep harcamaz; çoğu zaman cesaretini de ortaya koyar.

Aynı dostumuz, karikatürü bırakacağını da söylemişti. Mevcut gazete sözleşmesi bitene kadar çizmeye devam edeceğini, sonrasında ise kalemini dinlendireceğini ifade etmişti. Dinledim... Ama doğrusu buna pek inanamadım. Çünkü benim bildiğim karikatür virüse benzer. Bir kere içinize girdi mi artık onun tedavisi yoktur. Ne ilacı bulunmuştur ne de aşısı... İnsan belki gazeteye çizmez, dergiye göndermez, sergi açmaz. Ama zihni çizmeyi hiç bırakmaz. Sokakta yürürken bir yüz ifadesinde, otobüste duyduğu bir cümlede, televizyondaki bir haberde, hatta günlük hayatın en sıradan anında bile yeni bir karikatür görmeye devam eder. Belki yayımlamaz... Belki masasının çekmecesinde kalır... Ama o çizgi yaşamaya devam eder.

Sanırım karikatürün gerçek dili de budur. O dil, yalnızca kâğıda çizilen birkaç çizgide değil; dünyaya farklı bakabilme cesaretinde saklıdır. Çizer susabilir, kalem bir süre dinlenebilir. Fakat karikatür, sahibinin zihninde yaşamaya devam eder. Kim bilir... Belki bir gün o dostumuzla yine karşılaşırız. Ben yine aynı soruyu sorarım. O da bu kez "Yapay zekâya bırakma, gel konuşalım." der. Olursa ne güzel olur. Olmazsa da sağlık olsun. Çünkü biliyorum ki karikatürün dili, eninde sonunda yine bir çizginin ucunda kendine mutlaka bir yol bulacaktır.

Hazır yemek tarzında parti kuruluyor. Bu kadar çok parti kurulmasının ana sebebi ittifak yasası ve tabiki birde menfaat. Mevsimlik partiler kuruluyor veya kurduruluyor. Zamanı ve fırsatı kollamak için yasal prosedüre ulaşıp bekliyorlar. Av mevsimi avlanmak için. Sel önünden kütük kapmak için. Ola ki kendilerine ihtiyaçları olanlar olur. Bakıma hazır kız gibi dünürcü kolluyorlar. Bitli paklanın kör alıcısı olur diye alıcı kolluyorlar. Kiminde göz kırpıyorlar, kiminin önünde belindeki mendili düşürüyorlar. Olmadık taklalarla kendilerine ihtiyacı olanları sürekli kolluyorlar. İla ahir…

CHP nin durumu

Ben 77 den gün aldım biyolojik yaşım olarak. Aşağı yukarı 1960 dan sonrasına aklım erer. Böyle bir şey ilk defa oluyor. Hayretler içerisinde seyrediliyor. El ..küyle gerdeğe girme olayını. Devletin imkânını kullanarak yönetime el koymayı eskiden ordu yapardı. Sonrasında ABD Fetö ile denedi olmadı. Bunların dışında en büyük olay kamu malından hırsızlık yaparak ve devlet imkânıyla rüşvet toplayarak edinilen sermaye ile devleti ele geçirme olayını.

Patır patır CHP nin belediyeleri dökülüyor. Yolsuzluktan yetkiyi kötüye kullanmaktan tutuklanıyorlar. Bazıları uçkur sermayesiyle oluyor. CHP zinhar inkâr ediyor. Bu bir siyasi hukuksuzluk diyor ve külliyen inkâr ediyor. Bunu tutturmuş durumdalar. Halkı da sanki iknaya yakın hale getirmekteler.

Diplomasızmış falan filan bu durumda aynı yolsuzluk ve rüşvet konumuda halkta karşılık buluyor. CHP nin yaptığı kırk günü çoktan geçti. Derler ya bir insana kırk gün deli dersen deli olur diye. İsterse hiç diploması olsun olmasın kimsenin fekkinde değil.

Emperyal ve Siyonist güçler

İçeridekiler dünden hazır ve ikna olmuş durumdalar ama. İmamoğlu’nu bu ülkenin başına getirmek için çalışan emperyal ve Siyonist güçler, hala bu çözümden vazgeçmediler mi acaba. Yoksa durumu kurtarmak için sessiz sedasız B planı uygulamaya mı çalışacaklar. Kestiremedim henüz durumu.

Para sorunumuz var diyorlar ama

Tabi devletten aparttıkları paralar ve rüşvet yoluyla elde ettikleri cukkalara devlet el koydu, paralar temlikte. Rüşvet kurultayı ile ele geçirdikleri CHP bütçesi de Butlan sonu Kılıçdaroğlu ekibinin elinde kaldı. Ellerine geçirdikleri bu kadar parayı nasıl kullanacak larının şaşkınlığında iken, birden yoksul kalmalarının da tedbirini önceden almış olmaları gerekir diye düşünüyorum. Bu konuda karşılık bulacak gibi.

İmamoğlu’nun geleceği  

İmamoğlu’nun geleceği için CHP gibi asırlık bir partiyi çekiştirmekte azami güç sarfedi yorlar. Kimin elinde ne kadarı kalacağı tahmin edilecek noktadadır. Ana gövde ve Kurum sal kimlik CHP de kalanların elinde. Vekil, Belediye Başkanı ve meclis üyesi ve taban ve teşkilat olarak emanet Başkan Özgür Özel’in lehine gözüküyor. Ne kadar reddederlerse reddetsinler İmamoğlu kilometreyi sıfırlıyor. Yok, hükmüne doğru gidiyor. İmamoğlu sermayesi, Özgür Özel’e kalacak gibi. O da ağlar gibi yapıp bunu kabul edecek. Bu yeter mi bilemem. Yetmez galiba. İleride Cumhurbaşkanlığı adaylığında belki de Butlancı dedikleri CHP ile işbirliği yapmak isterler. Eğer bu yüz kalırsa. Sosyal medyada çok ağır küfürleşiyorlar.

Algı çok büyük

Bu ayrışmadan da Hukukun siyasi olduğunu söylüyorlar. Butlanda kalan CHP lileri Ak Parti ye hizmetle suçluyorlar. Bunu da biraz tutturmuş gibi gözüküyorlar. Diploma, butlan, ayrı partileşme konularında yaklaşık yüz gündür yalan söylüyorlar. Daha bi yüz gün söylemeye devam edecekleri anlaşılmakta. Kırk gün deli demenin sonuncuna inanmış gözükmekteler. Zaman kavramı her şeyi anlaşılır hale getirecektir elbette. Sabrederlerse mahalle baskısına dayanabilirlerse Kurumsal kimlik kazanır diye düşünüyorum. Özgür Özel gilin kavga halindeki gücü zaman içerisinde eriyecektir sanırım. Belediye Başkanlarının hele Büyükşehir Belediye başkanlarının adaylığı düşünenler içinde zor bir durum var. Aday olma ihtimali olmayanlar veya CHP nin kendilerini tekrar aday etmeyeceklerini düşünen lerin Özgür Özel ile hareket etmesi çok doğal. Bu tarafta azada olsa bir umut umuyorlardır.

Hukuk mu? Siyasallaşıyor

Hırsızlık ve soygunculuk mu? Meşrulaşıyor

İkincinin meşrulaşması çok tehlikeli

Halkı buna inandırırlarsa maazallah iktidara gelirlerse ülkede yapacakları soygunun cezasını millete çektirirler. Suçu yine mi Reise atarlar acaba…

Bu arada ittifak ve ittifaklar zor duruma girmektedir. Önce altılı masadan kalma mirasın ana sahibi CHP de de sorun oluştu. İttifak hangisiyle yapılacak. Güç denemesi sürüyor. Bekle gör politikası izleniyor. İttifak konumundakilerin gönlü hangisinde. Mavi boncuk hangisinde olacak bakalım…

Ahmet Davutoğlu

Geleceği olmayan Gelecek Partisini kapattığını açıkladı. Bunun üzerine elinde kalan dört milletvekilinin ve kendisinin hangi partiye gideceği tartışmaya açıldı. Darısı diğerlerinin başına. Sosyal Medya bilgisine göre ‘Reise karşı siyasi muhalefet olmayacağım’ da demiş. Neyse. Ahmet Davutoğlu Başbakanlıktan ayrıldığında bağlı kalacağını ifade etmişti. Bunları dillendirenler var. Sonra parti kurup acımasız muhalefet yaptığı görüldü. Bu gün bunları da dillendirenler var. Yuvaya dönmesini isteyenler birinciyi yani bağlılığını açıklama sını ön plana çıkarıyorlar. Dönmesini istemeyenler ise ikinciyi acımasız muhalefet yaptığı dönemlerdeki beyanlarının geri dönmesine yüzünün kalmadığını söylüyorlar.

Bir düzeltme yapayım: Ahmet Davutoğlu Ak Partiyi oy olarak çok düşürdü. Koalisyona muhtaç hale getirdi. Birinci seçimde. İkinci seçimde %48 oy alınmasına bir misal vereyim dahasını siz anlarsınız. Davutoğlu CHP ile koalisyon kurma peşindeyken bahçe komşu muz bir emekli eski bahçıvan yanıma geldi: ‘Salih efendi git reisle konuş koalisyon kurdurmasın, millet pişman, yeniden seçime gitsin %50 ile gelir’ dedi. Ve nitekim oldu.

Konjonktür neyi gerektiriyor

Daha önceki yazılarımın birinde Ahmet Davutoğlu’na ‘Dek durursa sadakatini sürdürürse ayrılmaz ise gelecekte Cumhurbaşkanlığı kapısını aralayabilir’ demiştim. Hadi sözümüzü tutmadı diyelim. Birde kendime şöyle bir pay çıkarabilirim ‘Yakında bunu da tavsiye etmiştim, sadece ona değil altılı masanın dindar partilerine’. ‘Ahmet Bey bunda sözümüze itibar etti’ diyebilirim.

Mecelle hukukunun 21.‘Zaruretler mahzuratı def eder’ diye bir kaide de var. ‘Hayati tehlike, dinin veya aklın korunması gibi aşırı zorunluluk hallerinde yasakların geçici olarak kalkmasını ifade eder.’ 22. Madde; ‘Zaruretler kendi miktarınca takdir olunurlar’. Memle ketin soyulduğu ve yolsuzlukların ayyuka çıktığı şu zaman da Ahmet Davutoğlu ve ekibinin Reise dönmeleri ve Reisin tekrar başkan seçilmesine bir katkısı olacaksa mubah kılın malıdır.

Bir konu daha aktaracağım İslam Tarihinden

Ancak yanlış anlaşılmamak şartıyla. ‘İnnemel amalü binniyet’

Ben bu kıssayı af yolunun açık olduğuna delalet etsin diye aktarıyorum:

İkrime

İkrime Mekke’nin fethinden sonra kaçmıştı.  

Resulullah’a düşmanlığında babasına benzerdi. Peygamber’in huzuruna gelen sonuncu kişiydi.  Müslüman olan ilk kişi de oydu. İkrime Uhud’da müşriklerin süvarilerine kumanda eden iki kişiden biriydi; Yine Mekke girişinde mukavemet eden tek kimse idi. Bu sebeple affedilmeyeceği düşüncesiyle Habeşistan’a veya Yemen’e sığınmak için kaçmıştı. (A.Cevdet Paşa:1/274)- (E.Siraceddin: 326)

Hanımı onun için eman aldı: “İkrime b.Ebu Cehil’in hanımı Ümmü Hâkim bt. Haris, Mekke fethedildiğinde, Peygambere (s.a.v)  biat ederek Müslüman olduktan sonra: ‘Ya Resu lullah! İkrime senden korkarak Yemen’e kaçtı. Kendisini senin öldüreceğinden korkuyor. Ona eman versen?’ dedi. Peygamber (s.a.v): ‘Ona eman verilmiştir’ buyurdu. Onu bulup getirmek için de izin aldı. Ümmü Hâkim kocasını getirdi. (Vakıdi:3/86)-(İbn Hişam:4/81)-(A.Köksal:5-6/839)-(A.Cevdet Paşa:1/281)-(E.Siraceddin: 325-327)-(Taberi:3/266)-(M.Hamidullah:1/269) Hanımı emanı haber verdi. İkrime ’ye: ‘Ben senin için, Resulullah ’tan (s.a.v) eman da almış bulunuyorum! Sana eman verdi! Emniyettesin!’ dedi. (Vakıdi:3/86)-(A.Köksal:5-6/842)-(E.Siraceddin:3 27)-(Taberi:3/266)  

Ölüye kötü söz diriyi üzer: İkrime, Ümmü Hâkim ile Mekke’ye geldiğinde Peygamber (s.a.v) ashabına: ‘İkrime, sizin yanınıza, mümin ve muhacir olarak geliyor! Sakın, onun babasına kötü söz söylemeyiniz! Ölüye kötü söz diriyi üzer, ölüye bir şey erişmez!’ buyurdu. (Vakıdi:3/86)-(A.Köksal:5-6/842)-(E.Siraceddin: 327)

İkrime Müslüman oldu: İkrime çadırına erişince Peygamber (s.a.v) kalktı ona doğru vardı, onu kucakladı. Üç kere: ‘Hoş geldin süvari muhacir!’ buyurdu. Zulmünü yüzüne vurmayıp onu da affetti. Şehadet kelimesini getirirken Resulullah’tan utandığından dolayı, başını öne eğmiş bulunuyordu. (Vakıdi:3/87)-(A.Köksal:5-6/842-844)-(E.Siraceddin:327)-(Taberi:3/266 )-(O.N.Topbaş:2/428-429)

Allah yoluna iki katı çalışacağım

İkrime: ‘Ya Resulullah! Müslümanları Allah’ın yolundan çevirmek için savaştığımın iki katını Allah yolunda savaşarak, geri durmayacağım!’ dedi. (Vakıdi:3/87-88)-(A.Köksal:5-6/844-846)-(E.Siraceddin:327) Sonra şehit oluncaya kadar Allah yolunda cihad etmeye gayret etti. (Vakıdi:3/88)  İşte bu İkrime, Ebu Bekir’in hilafeti sırasında Ridde savaşlarında küffara karşı kendini göstermiştir. (M.Hamidullah:1/269)

Yeni yol Grubu: Bu arada Yeni Yol grubunun düşme ihtimali gittikçe kuvvetleniyor. Devlet yardımı alamıyor larsa sanki buna gerek yok demek istiyorum. Onlarda Davutoğlu’nun izinden gitseler kendileri için daha gerçekçi olur diye düşünüyorum. Taşıma su ile değirmen döndürmeyi zorlamanın bir âlemi yok.

Muhalefetin son kozu

Muhalefetin elinde kalan tek kozunu da ellerinden alın lütfen. Milli gelirden pay almayı adilleştirelim ve gelir grubu düşük olan asgari ücret ve emeklilerin gönlünü alalım inşallah. Bu konular ihmal edilemeyecek konulardır. Bütün sorumluluğu dar gelirlilerin üzerine yüklemeyelim. Benden söylemesi…

Selam ve dua ile…

Mekke’nin putları putperestlerden

İllallah demiş ki SENİ beklerler.

Kâbe ekseninde arz ve Semavat,

BİR Allah demiş ki, SENİ beklerler.

Kuma gömülürken günahsız kızlar,

Eyvallah demiş ki, SENİ beklerler.

Köleler, fakirler, dullar, yetimler

Gör Allah demiş ki, SENİ beklerler.  (Bahaettin Karakoç)

• Sen ey hem gülün, hem gülzarın,
• Hem sancağın hem rüzgârın,
• Hem gencin hem ihtiyarın,
• Hem bu günün hem yarının beklediği!
• Sen ey gül yüzü bin Yusuf’u hayran eden,
• Arşta ve kürside cevlan eden,
• Fermanlar üstü ferman eden, …
• Sen ey bir damlayı bir lahza da umman eden.
• Derya ve denizin beklediği,
• Çölün ve çöldeki izin beklediği,
• İki büklüm belin, yere çökmüş dizin beklediği.
• Kan çanağı gözün beklediği,
• Yazının ve sözün beklediği.
• Sen ey bütün gönüllerin ve özün beklediği…
• Gel de dinsin şu amansız fırtına,
• Gel de âlemleri alıp sırtına düzlüğe çıkar.
• Gün senin için doğar,
• Şimşek senin için çakar.
• Ve… Yürekler hep sana, hep sana bakar.
• Gel uzat ellerini de kurtar,  (Ahmet Efe, Beklenen)

Günler ne günlerdi,

Ya Muhammed;

Çağlar ne çağlardı:

Daha dünyaya gelmeden

Mü’minlerin vardı…  (A.Nihat Asya)

Bu dem de; daha yediyüz sene önce gelip Medine’ye ev/evler yapan TÜBBA’yı hatırlayalım.

Varaka İbn Nevfel, Zeyd İbn Amr ve Kuss İbn Saide gibi yolunu gözleyenler vardı. Allah’ın Son Peygamberi gelecek’ diye. Tevrat ve İncil gibi kaynaklarda Son Peygamberin özellik leriyle karşılaşmışlardı. Tevhidden ayrılmamış olan bazı has kullar tarafından Ahir Zaman Nebisinin geleceği bilinmekte ve vaktinin yaklaştığı da hissedilmekteydi. Nitekim KUSS BİN SAİDE bunlardan biri idi. (O.N.Topbaş:1/148)

İçinde bulundu çağ, cehaletin dorukta yaşandığı çağdı. Bunun yanında, küfür ve cehalete karşı çıkanlarda vardı ve bunlar, O’nun geleceği zemini hazırlama adına önemli bir misyon üsleniyorlardı. Bilhassa, Varaka İbn Nevfel, Zeyd İbn Amr ve Kuss İbn Saide’nin gözü kulağı çınlamakta, insanlığı yeniden doğruya davet edecek olan Son Peygamberi arıyor. Etrafındakilere, gelmesini beklediği ulvi misafirin gecikmesinden duyduğu üzüntüyü aralarında paylaşıyorlar ve bunu şiirle dile getiriyorlardı.

Kızıl Devenin Süvarisi Kuss b.Saide

• Her şeyi biliyorlardı. Unuttular.
• Onlar ki, İbrahim Peygamberin oğullarıdır, her şeyi biliyorlardı. Unuttular.
• Yaradan’ı ve onun has ismi ‘Allah’ kelimesini biliyorlardı. Unuttular.
• Allah’a ulaşmanın yolunun putlar vasıtasıyla olacağına inanarak teselli buldular.
• Allah Resulünün babadan oğula nesil kolunda bir aydınlık/nur olarak doğru çizgi devam etti.
• Allah’ın kalplerine hidayet verdiği münzevi örneklerden Bazılarıda bu unutulan tevhidi kalplerinde hecelemeye çalışıyor. (N.Fazıl:122-123)

Kâinatın Efendisine peygamberlik vazifesinin verilmesinden birkaç yıl önceydi. Arabın Cahiliye Devrinde iki meşhur panayırından biri olan Hicaz’daki ‘Suku Ukaz’ renk renk yüzlerce insanla dolup taşmıştı. İçlerinde pek çok Arap beliğleri de vardı. Âdem’den başlayıp Peygamberler Peygamberinde kemale erecek olan Müslümanlığı sezenlerden biri, Kızıl Devenin Süvarisi Kuss Bin Saide. Allah Resulüne, meçhul istikametler ve ağızlardan ismiyle hitap edilmeye başlandığı günler, Kuss Bin Saide’nin de, dillere destan meşhur hitabesini ‘Suku Ukaz’ da (Ukaz Panayırında) okuduğu zamana rastlar. (S.Suruç:1/131)-(N.Fazıl:123-124)

 Hatemül Enbiya yani Son Peygamber Hz.Muhammed’in geleceğini önceden haber vermiş olanlardan birisi de “İyad” kabilelerinin ulusu olan Saide oğlu Kuss’dır ki pek çok yaşamı, güzel ve düzgün konuşmakla tanınmış bir kimseydi. Öyle ki, çok yaşlıyken Ukaz panayırında kızıl bir deve üzerinde olduğu ve Arab’ın en iyi konuşanları, orada hazır bulunduğu halde, çok düzgün ve sanatlı bir konuşma yapmıştı. “Kuss İbn Saide’yi, Ukaz panayırında kızıl devesinin üzerinde halka seslenirken tanıyoruz. Yüz yaşını geçmiş İyad kabilesinin reisi bu ihtiyar, gözünü geleceğe dikmiş ve gelecek olan Nebi hakkında insanları bilgilendirmekte ve onları imana hazırlamaktadır. (A.Cevdet Paşa:1/71)-(S.Suruç:1/131)

 Kuss bin Saide, İyad kabilesinin reisi, İsa’nın (a.s) dininde, muvahhid ve şair bir insan. Onun, Ukaz Panayırında Peygamber Efendimizin de aralarında bulunduğu ve peygam berliğinden bahsettiği konuşması hikmet ve ibret doludur. Kızıl tüylü devenin üstündeki süvari; Belki yüz yaşına ayak basmak üzere, belki yüz yaşını da aşkın, aşmış bir ihtiyar, yani! Yâd kabilesinin yücesi, Saide oğlu Kass (Kus) Panayırda halka hitap ediyor: Ukaz panayırında kızıl devesinin üzerine çıkmış, insanlara şöyle seslenmektedir: Bu konuşma, Arab’ın meşhur konuşmacıları arasında çok yayılmıştır. İşte kısaca bu konuşma: (O.N.Topbaş:1/149) -(A.Cevdet Paşa:1/71)- (N.Fazıl:126) -(S.Suruç:1/131)

Konuşma metni

Ey insanlar! Geliniz, Dinleyiniz, Belleyiniz, İbret alınız!

Yaşayan ölür; Ölen yok olur; Olacak neyse olur.

Yağmur yağar, Otlar biter. Çocuklar doğar,

Analarının babalarının yerini tutar. Sonra hepsi yok olup gider.

Olayların ardı arası kesilmez. Hemen birbirini kovalar.

Kulak veriniz, Dikkat ediniz.

Gökte haber, Yerde ibret alınacak işaretler var…

Yeryüzü bir büyük divan, Gökyüzü bir yüksek tavan…

Yıldızlar yürür, sular durur… Gelen kalmaz, Giden gelmez.

Acaba vardıkları yerden hoşnut olup da mı kalıyorlar?

Yoksa orada bırakılıp da uykuya mı dalıyorlar?

Yemin ederim, Allah’ın (c.c.) indinde bir din vardır ki,

Şimdi içinde bulunduğumuz dinden daha sevgilidir.

Ve Allah’ın gelecek bir Peygamberi vardır ki,

Gelmesi pek yakındır. Gölgesi başımızın üstünde…

Ne mutlu O kimseye ki, O’na iman eder; O’da kendisine hidayet.

O’na isyan ve düşmanlık edecek olana da eyvah!

Ömürleri, gafletle geçen topluluklara eyvahlar olsun!

Ey insanlar!

Hani babalarınız, Dedeleriniz, Atalar? Nerede soy sop?

Hani ya süslü saraylar ve mermer binalar yükselten Ad ve Semud kavmi?

Hani ya dünya varlığından gururlanıp da:

‘Ben sizin en büyük rabbiniz değimliyim’ diyen Firavun ve Nemrut?

Onlar zenginlikçe, Kuvvet ve kudretçe Sizden çok üstündüler.

Ne oldular? Toprak onları değirmeninde öğüttü, Toz etti, dağıttı.

Kemikleri bile eriyip gitti. Çatıları yıkılıp süpürüldü.

Şimdi onların mekânlarını köpekler şenlendiriyor.

Sakın onlar gibi gaflete düşmeyin, Onların yolundan gitmeyin! Her şey fani; baki olan Allah…

Ortaksız ve benzersiz, mutlak bir Allah… Tapınılacak ancak O…

Doğmuş ve doğurmamış olmaktan münezzeh Allah. Evet, evet…

Olup bitenlerde, Gelip geçenlerde, Bize ibret olacak çok şey var…

Ölüm bir ırmak…  Girecek yeri çok ama akacak yeri yok…

Büyük küçük hep göçüp gidiyoruz. Giden geri gelmiyor. Kesin olarak biliyorum ki,

Herkese olan, Size ve bana da olacaktır. (A.Cevdet Paşa:1/71-73)-(N.Fazıl:124-126)-(S.Suruç:1/131-132)-(O.N.Topbaş:1/149-150)

Bu güzel konuşmanın manzum şeklini N.Fazıl’ın  ‘Esselam’ daki mısralarından bir kısmını aktarıyorum:

İşte bu meydanda bakın ne cilve:

Orta yerde, kızıl tüylü bir deve;

Devede yaşlı bir adam, süvari;

Hikmet besteliyor evliyavari:

‘Girilir bir sudur ölüm, çıkılmaz!

Bana bir şey göster, çökmez, yıkılmaz!

Bir din var ki, üstün, Allah indinde;

Geçmez zaman, batmaz güneş bu dinde.

Bir de Resulü var, hakkın, gelecek;

O’ndadır pörsümez güzel ve gerçek.

Keşke ümmetinden olabilseydim!

Ne çare, kapımda ecel, baş eğdim.’

Yazık! Bilmiyor ki, bunları diyen:

İnsanlar içinde, onu dinleyen,

Bahsettiği Resul bulunmaktadır.

Neylesin ki, henüz basamaktadır.

‘O’nu sevin, diyor; O’na güvenin!’

Süvarisi kızıl tüylü devenin. (N.Fazıl:51)

Dinleyenler arasındaydı: Bu muazzam konuşma yapılırken, Allah Resulü de dinleyenler arasındaydı ve Kuss Bin Saide’yi dikkatle dinliyordu. Fakat konuşmacı işaret ettiği Peygam berin kendisini dinlediğini bilmiyordu. Allah insanı hangi sırlara kadar eriştiriyorda, hangi sırların eşiğinde çaresiz bırakıyor? (N.Fazıl:126)-(A.Cevdet Paşa:1/71)-(O.N.Topbaş:1/150)

Beklediği nebiyi görmeden vefat etti: Arası çok geçmeden Peygamberlik geldi. Fakat o öldüğünden, gelip de görüşmek kendisine kısmet olmadı. (A.Cevdet Paşa:1/71-73)-(N.Fazıl:124-126)-(S.Suruç:1/132)

Kabilesi gelip Müslüman oldular: Bir müddet sonra vefat etti. Ancak kabilesi Peygam berlik geldiğinde gelip iman ettiler. (O.N.Topbaş:1/150)-(A.Cevdet Paşa:1/71-73)-(S.Suruç:1/132-133)

Selam ve dua ile…

Redaktör Haber için 1 Eylül 2016 da böyle bir başlangıç noktasıydı. Ankara’da yayın hayatına başlayan dergi, aradan geçen 10 yıl içerisinde yalnızca kendi yayın serüvenini büyütmekle kalmadı; Türkiye’nin siyasi, ekonomik ve toplumsal gündeminin farklı dönemlerine de tanıklık etti.

Başkent merkezli bir yayın organı olmanın önemli bir avantajı vardı: Türkiye’nin karar mekanizmalarına yakın olmak. Ankara’da siyaset, bürokrasi, ekonomi ve iş dünyası aynı gündem içerisinde birbirini etkilerken, bu hareketliliği yakından izlemek Redaktör Haber’in yayıncılık anlayışının temel unsurlarından biri haline geldi.

Fakat gazetecilik yalnızca gündemi izlemekten ibaret değil. Haber yapmak kadar, yaşananları kayda geçirmek de önemli. Çünkü bugün sıradan görünen bir açıklama, bir röportaj ya da bir değerlendirme yıllar sonra dönemin şartlarını anlamak açısından önemli bir belgeye dönüşebiliyor. Redaktör Haber’in 10 yıllık arşivi de bu açıdan yalnızca bir haber deposu değil; Ankara’nın ve Türkiye’nin son on yılına ilişkin önemli bir medya hafızası niteliği taşıyor.

Bu arşivin oluşmasında farklı alanlardan çok sayıda ismin katkısı bulunuyor. Siyasetçiler, bürokratlar, belediye başkanları, iş insanları, akademisyenler ve sivil toplum temsilcileri yıllar boyunca Redaktör Haber’in sayfalarında ve yayınlarında görüşlerini paylaştı. Böylece tek bir bakış açısına sıkışmayan, farklı kesimlerin söz hakkı bulduğu geniş bir içerik havuzu ortaya çıktı.

Redaktör Haber’in hikâyesinde dikkat çeken bir başka nokta ise daha ilk yıllarda ortaya çıkan uluslararası açılım oldu. 2016 yılının Aralık ayında Antalya’da 13 ülkeden gazeteci ve bürokratın katılımıyla gerçekleştirilen “15 Temmuz ve Türkiye” başlıklı panel, yayıncılığın yalnızca günlük haber akışından ibaret görülmediğini ortaya koyan önemli örneklerden biriydi.

Aradan geçen yıllar içerisinde medya dünyasının kendisi de büyük bir değişim yaşadı. 2016’da dergi sayfaları üzerinden kurulan iletişim bugün saniyeler içerisinde gerçekleşiyor. Haber, basılı yayından internet sitesine; internet sitesinden sosyal medyaya, videoya ve canlı yayınlara taşındı.

Redaktör Haber de bu değişimin dışında kalmadı. Aksine, yayıncılığın yeni araçlarını kullanarak kendi iletişim alanını genişletti. İnternet haber portalı, sosyal medya hesapları, video içerikleri ve canlı yayın altyapısı zaman içinde yayın modelinin parçaları haline geldi. Böylece basılı derginin sunduğu kalıcı içerik ile dijital dünyanın hızı aynı çatı altında buluşturuldu.

Bugün gelinen noktada Redaktör Haber’in ulaştığı rakamlar, bu dönüşümün boyutunu gösteriyor. Ayda 5 bin adet basılan dergi, günlük yaklaşık 15 bin okuyucuya ulaşan internet portalı, 200 bini aşan sosyal medya takipçisi ve aylık 20 milyon seviyesine ulaşan sosyal medya izlenmesi, 10 yıl önce başlayan yayıncılık girişiminin bugün ulaştığı geniş kitleyi ortaya koyuyor.

Ancak medya açısından rakamlar her zaman hikâyenin tamamını anlatmaz. Bir haberin kaç kişi tarafından görüldüğü önemli olabilir; fakat o haberin kaç kişi tarafından güvenilir bulunduğu çok daha değerlidir.

İşte Redaktör Haber’in 10 yıllık serüveninde öne çıkan temel meselelerden biri de güven kavramı. Özellikle siyasetin ve ekonominin yoğun biçimde takip edildiği bir medya ortamında, bilgi kirliliğinin arttığı dönemlerde doğru bilgiye ulaşmak daha büyük bir sorumluluk haline geliyor. Redaktör Haber’in yayın anlayışında tarafsızlık bu nedenle yalnızca bir ifade değil, gazeteciliğin yerine getirilmesi gereken temel sorumluluklarından biri olarak ele alınıyor.

Bu anlayışın zaman içerisinde çeşitli ödüllerle de karşılık bulması, verilen emeğin farklı çevreler tarafından takdir edildiğini gösterdi. Karabağ Zaferi dönemindeki medya desteği nedeniyle alınan ödülün yanı sıra 2025 yılında İş Dünyası Başarı Ödülleri kapsamında medya alanındaki katkılar ve etik habercilik anlayışının takdir edilmesi ve kültür-sanat alanındaki çalışmalar nedeniyle Hadi Poyrazoğlu Onur Ödülü’ne layık görülmek, bu yolculuğun önemli kilometre taşları arasında yer aldı.

Fakat 10 yılın sonunda geriye dönüp bakıldığında en değerli kazanımın herhangi bir ödül ya da istatistik olmadığı görülüyor. Asıl kazanım, okuyucuyla kurulan bağ.

Bir medya kuruluşunun varlığını sürdürebilmesi için teknik imkânlara, güçlü bir ekibe ve gelişen iletişim kanallarına ihtiyacı var. Ancak bütün bunların üzerinde, okuyucunun “Bu kaynağa güvenebilirim” diyebilmesi gerekiyor.

Redaktör Haber’in bugün geldiği noktada 10 yıllık deneyimin önemli bir bölümünü de bu güven oluşturuyor.

2016’dan 2026’ya uzanan süreçte Türkiye değişti, Ankara değişti, medya değişti. Haber alma alışkanlıkları baştan aşağı yenilendi. Bir zamanlar ertesi gün okunabilen haberler bugün birkaç saniye içerisinde dünyanın her noktasına ulaşabiliyor. Bu hızlı dönüşüm, gazetecilere de yeni sorumluluklar yükledi.

Hızlı olmak artık tek başına yeterli değil. Doğru bilgiye hızlı ulaşmak, bilgiyi teyit etmek, farklı görüşleri değerlendirmek ve bütün bunları okuyucuya anlaşılır biçimde aktarmak gerekiyor.

Redaktör Haber’in bundan sonraki yolculuğu da bu değişimin içerisinde şekillenecek. Geçmişten gelen gazetecilik deneyimi, bugünün teknolojik olanaklarıyla birleşirken yeni yayın modelleri ve yeni iletişim kanalları da gündeme gelecek.

Çünkü 10 yıl, bir medya kuruluşu için yalnızca geride bırakılmış bir zaman dilimi değildir. Aynı zamanda “Nereden geldik?” sorusunun yanında “Nereye gidiyoruz?” sorusunu da sorma zamanıdır.

Redaktör Haber bugün bir derginin sınırlarını aşan, basılı yayınla dijital haberciliği bir arada yürüten bir medya yapısına dönüşmüş durumda. Fakat değişmeyen bir temel var: Ankara’dan Türkiye’ye bakmak, gündemi takip etmek, yaşananları kayda geçirmek ve okuyucuya güvenilir bilgi ulaştırmak.

Önümüzdeki yıllarda teknoloji daha da değişecek. Haber üretme biçimleri, kullanılan platformlar ve okuyucunun beklentileri yeniden şekillenecek. Belki bugün kullandığımız bazı iletişim kanalları yerini bambaşka araçlara bırakacak.

Ama gazeteciliğin temel sorusu değişmeyecek:

Gerçeği nasıl daha doğru anlatabiliriz?

Redaktör Haber’in 10 yıllık yolculuğu, bu sorunun peşinde geçen bir dönemin özeti niteliğinde.

1 Eylül 2016’da Ankara’da atılan ilk adım, bugün 10 yıllık bir deneyime dönüşmüş durumda. Bundan sonrası ise yeni bir sayfa.

Geçmişin birikimiyle geleceğin teknolojisini buluşturan, değişen Türkiye’yi izlemeye devam eden ve haberin merkezine güveni koyan yeni bir dönem…

Çünkü bazı yolculuklarda 10 yıl, varılacak son durak değil; daha uzun bir hikâyenin ilk büyük dönüm noktasıdır.

Medine’ye gidiş                                      

Muhammed’i (s.a.v) Anası Âmine hatunun halaları, kardeşleri Neccaroğu kabilesinden idi. Anası onu karnında taşırken ve yedi aylıkken; babası Abdullah ticaret için gittiği Medine’de hastalanıp ölmüştü. Kabri Medine’de Darun Nabiga denilen yerdedir.

Âmine Hatun Abdülmuttalib’den izin alarak dadısı Ümmi Eymen ile birlikte, Kuzeye giden bir kervana katılarak, Abdullah’ın ayrılık acısını hafifleten tek teselli kaynağı biricik oğlu Muhammed’i (s.a.v)  aldı Medine’ye gitti. Âmine’nin Medine’ye gidişi kocasının mezarını ziyaret içindi. Zaten her yıl kocasının kabrini ziyaret ederdi.  Onu Nübüvvetten 33 yıl önce Miladi 575 veya 577 Medine’ye götürdü. Resulullah’ın (s.a.v) annesi, Resulullah’ı (s.a.v) Medine’de yaşayan Beni Adiyy b.en-Neccar’dan olan dayılarının yanına getirdi. Peygamber’in (s.a.v) ilk yolculuğu bu idi. Medine’de bir ay (Taberi’ye göre bir yıl) oturdular.

Medine Yolunda anne…

Ve yanında Nur çocuk… (N.Fazıl:34)

Misafirler Medine’de kalmışlardı bir ay kadar,

Mezuniyet sona erdi, bir gün ordan ayrıldılar: (A.Köksal, Peygamberimiz)

Neccaroğulları, dedesi Abdülmuttalib’in de dayıları idi. Abdi Menaf’ın oğlu Haşim Medine’ de Beni Neccarlardan Amr’ın kızı Selma ile evlenmiş, Abdülmuttalib, Selma’dan doğmuştu. Peygamberimizin büyük dedesi Haşim Ticaret için gittiği Gazze’de vefat etmiş olup kabri Gazze’dedir.

Aziz Annenin dönüşü ve vefatı (ölümü)

Medine’den Mekke’ye dönmelerine yazının içerindeki diğer sebeplere şunuda ekleyelim O vakit Medine’deki Yahudi kâhinleri, onun şekil ve şemailine bakıp ‘Bu ümmetin Peygamberi işte bu çocuk olsa gerektir. Burası da, onun hicret yurdudur.’ derlerdi.

Hepimiz için çek çileyi

Ey babasız büyümüş

Görünüp kaybolan bir hayal gibi yitirmiş anneyi

İki dünya

Cin ve melek beyi

Şairlerin örtüsüne özendiği

Gölgesiz peygamber (Sezai Karakoç:)

Anne Amine’nin, ziyareti, sılai rahim ve kocası Abdullah’ın mezarında dua etmekti. Efendimiz, dünya gözüyle görmediği babasını, mezarı başında ziyaret ediyor ve ona dua ediyordu. Hz.Amine, oğluyla Medine’de bir ay kaldıktan sonra, Mekke’ye dönmeye karar verdi. Vedalaşarak ayrıldılar. Çöl seccadesinde üç yolcu: Hz.Amine, Şanlı Evladı ve Ümmi Eymen. Hz.Amine, dönerken yolda hastalandı. Aniden rahatsızlandı. Hz.Amine Ebva Köyü yakınlarında bir ağacın gölgesinde konakladılar. Kısa bir sür sonra Âmine hastalandı ve kervandan ayrılıp Ebva’da istirahat etmek zorunda kaldılar. Diğer bir rivayete göre Medine’de hastalandı. Yola çıktı: Çok geçmeden, anne Âmine de burada hastalandı. Hastalığı, gittikçe arttı ve ağırlaştı. Medine’ye geleli, bir ay olmuştu. Mekke’ye dönmeleri gerekiyordu. Zorluğa rağmen yola çıktılar. Ebva denilen köyün yakınlarında bir ağacın altında konakladılar.

Ve yanında Nur çocuk…

Dönüşünde, bet beniz uçuk,

Bir menzile varıp yatağa düştü.

Geleceği, rüyasında, açık görmüştü:

Onun oğlu, onun oğlu, beklenilen Peygamber;

Fanileri sonsuzluğa erdirici son rehber… (N.Fazıl:34)

Yetim olan biricik oğlunu, bu ıssız çöllerde Bir de öksüz bırakıp gitmesi an meselesiydi. Yanaklarına süzülen gözyaşları Ümmi Eymen ve oğlunu da ağlatmış, Ebva mateme bürünmüştü. Aziz Anne, annelerin azizi Hazreti Âmine, Nur çocuk beş-altı yaşlarındayken veda etti. Babadan öksüzü, anneden de yetim bıraktı. Âlemde hiçbir genç annenin ölümü, Âmine Hatun’un ölümü kadar hisli değildir. Mekke’ye dönerken o kadar fenalaştı ki, Yola devam edemez oldu ve Oracıkta ölüm döşeğine uzandı. Şefkat ve rikkat dolu gözlerini Kâinatın özü, mukaddes oğlunun Nur merkezi güzel yüzüne dikmiş. Oradan hiç ayırmaksızın ruhunu teslim etti. Mukaddes evlat, ruhunu teslim etmek ve Kendisini iki taraflı öksüz bırakmak üzere bulunan Hz. Âmine’nin başında telaş ve ıstırapla dolanırken, Aziz anne, yaşlı gözleri daima Âlemlerin Nurunda, Ruhunu teslim etmeden evvel şu mısraları okuyordu:

Rüyalarda gördüğüm gerçek…

‘Oğlum, sen insanlığa gönderilecek Peygambersin!

‘Helal ve haram bildirmeğe,

‘Ve ceddin İbrahim’in dini İslamlığı ihyaya memursun!

‘Çünkü Allah İbrahim gibi seni de,

‘Putlara ve puta tapanlara uymaktan korudu. (Hz. Âmine)-(N.Fazıl:)

Rüyalarda gördüklerim çıkar ise doğru eğer,

Cinler ile insanlara olacaksın Sen, Peygamber!

Ulu atan İbrahim’in hak dinini öğretmekçin,

Gönderecek Allah, Seni, doğru yola sevketmekçin

Milletleri, asırlarca oyaladı puta tapmak,

Fakat Seni böyle şeylerden korur elbet Cenab-ı Hak. (A.Köksal, Peygamberimiz:)

Âmine, başucundaki oğlunun yüzüne baktı: ‘Eğer rüyada gördüklerim doğru çıkarsa, sen celal ve ikram Sahibi tarafından ‘bütün varlığa gönderilecek, beklenen Nebi olacaksın Âdemoğullarına helal ve haramı bildirmek üzere gönderileceksin! Allah, seni, milletlerle birlikte devam edip gelen putlardan, putperestlikten de esirgeyecek, alıkoyacaktır!’ Ve Aziz anne, ruhunu teslim etmeden şu mısraları da söyledi:

 ‘Her diri ölür,

Her yeni eskir,

Her yaşlı göçer,

Bende öleceğim;

Fakat senin gibi temiz bir vekil bırakacağım için,

Adım asla ölmeyecek.’ (Hz. Âmine)

Genç annenin dudağında bir hazin şiir:

Her diri can verir, her yeni eskir;

Öleceğim bende hakikat!

Kalacak ismim fakat.

Büyük toplumda,

Oğlumda… (N.Fazıl:34)

Ölür yavrum! Er geç diri, eskir, çürür bir gün, yeni,

Her yaşlanan geçer, göçer, sanma Sen de kalır beni.

Ne mutlu ki Senin gibi bir oğul terkediyorum:

Adım, sanım anılacak, gerçi ölüp gidiyorum. (A.Köksal, Peygamberimiz)

Ebva’ya defnedildi

Amine’nin gözleri kapanacak ve son nefesini verecekti. Böylece Ebva’da bir imza atılmış oluyordu. Mukaddes çocuğun gözü önünde, sakin ve müsterih, yanaklarına gözyaşla rından izler, ölüm uykusuna daldı. Oraya Ebva’ya gömüldü. Hz.Amine toprağın bağrına tevdi edildi. Anadan da yetim kaldı. Artık babadan yetim, anneden öksüz kaldı.

Kefenimi biçseydi Ebva’da esen rüzgâr (N.Genç-Yağmur)                                             

Elveda!

Dinmekte seda.

Ve açılmakta kafes…

Nur-Çocukta gözü, son nefes…

Yanakları ıslak, eriyiş, bitim…

Anneden de öksüz kaldı babadan yetim.  (N.Fazıl:35)

Ey Ebva’da yatan ölü!

Bahçende açtı dünyanın,

En güzel gülü;

Hatıran, uyusun çöllerin ılık kumlarıyla örtülü  (A.Nihat Asya)

Ebva; Medine’ye daha yakın bir köy. Hz. Âmine 30 yaşında veya 26 yaşında vefat etti. Nübüvvetten 58 yıl önce/Miladi 552 de Mekke’de doğdu. Nübüvvetten 33 yıl önce/Miladi 576 veya 577 yılında vefat etti. Resulullah, yapayalnız kalıvermişti. Artık, Nur Çocuk ayağını nereye basarsa, orada Ümmi Eymen’in yumuşak elleri var.

Ümmi Eymen’le Mekke’ye döndüler

Ümmi Eymen, sevgili dadı,

Onu yanına aldı. Yön. Kutlu ülke,

Yol, Mekke… (N.Fazıl:35)

‘Dadısı Ümmi Eymen Mekke’den binip gelmiş oldukları iki deveden birisine bindi, ötekini yedeğine alarak, beş günde Mekke’ye getirip Abdülmuttalib’e kavuşturdu.’ (A.Köksal:1-2/55) ‘iki taraftan da yetim olan çocuğu Ümmi Eymen bazı yolcuların yardımıyla Mekke’ye getirmeyi başardı.’(E.Siraceddin:32) ‘Peygamberimizi (s.a.v), kervan halkı, aldılar Abdülmuttalib’e getirdiler.’ (Taberi:3/15)

‘Bu küçük kafileden Âmine de ayrılmıştı,

Ümmi Eymen, Muhammed’e anne olmuş, sarılmıştı.

Ağladıkça ağlıyordu öksüz kalan yetim için;

Ağlıyordu gökler dahi hiç şüphesiz için için.

Aziz dadı Ümmi Eymen, öksüz, yetim Muhammed’i

Alıp geldi dedesine: ‘Ey Ulu! Sen, beni, dedi

Muhammed’in hizmetinden ayırma hiç, bana acı!

Ona köle olayım ben, olsun bana, O, baş tacı!’

Ümmi Eymen, annesini aratmadı Muhammed’e:

Oldu Ona hem arkadaş, hem bir dadı, hem valide!’ (A.Köksal, Peygamberimiz:38)

Melek dedi: ‘Sahibi yok, sevgilinin, Yarabbi!’

Dedi Allah: ‘sevgilimin ancak benim sahibi!’  (N.Fazıl:35)

Allah Resulünün anneden ve babadan öksüz kalışlarındaki hikmeti, Caferi Sadık Hazretleri belirtiyor: ‘Üzerinde hiçbir kul hakkı kalmasın diye böyle oldu.’

Üzerinde hiç kul hakkı kalmasın diye,

Bu nasip Allah’tan O’na hediye. (N.Fazıl:35)

Baba ve Annenin imanı: Baba ve anneleri, Hz. İbrahim’ den gelen inanç ve ibadetlerle amel eden ‘Haniflerdendirler. Henüz tebliğ döneminin başlamadığı ‘Fetret’ döneminin insanlarıydı. Efendimize peygamberlik verilmeden çok önce vefat etmişlerdir. ‘Fetret’ devrinde yaşamışlardır ve ‘Ehli Fetret’ten sayılırlar. Ehli necattır ve ehli cennettir ve ehli imandır. Fetret devrinde vefat edenlere ise azap yoktur. ‘Kendisine bir peygamberin daveti ulaşmayan kimsenin ahrette azap görmeyeceği ayet (İsra:15): ‘… Biz, bir peygamber göndermedikçe (kimseye) azap edecek değiliz.’ Peygamberimiz: ‘Ben mütemadiyen temiz babaların sulbünden, temiz anaların rahminden naklolunageldim’ hadisi sabittir. Onlar da necat ehlidirler ve ahrette azap görmeyeceklerdir. Cenabı Hak Habibi Ekreminin kalbini ve o kalbin taşıdığı ferzendane (Oğula yakışacak surette şefkatini elbette rencide etmez. S.Nursi Mektubat) Allah yalnız bırakmadı. Önce dedesinin, sonra da amcası Ebu Talib’in bağrına bastırdı. Duha suresinin 6.ayetinde: “‘Rabbin, seni yetim bulup da barındırmadı mı?’ buyrularak bu gerçek hatırlatılır.

Amine’nin kabrini ziyareti: Efendimiz; Hudeybiye umresine giderken, Ebva köyüne uğramıştı. Annesinin kabrini ziyaret için Yüce Allah’tan izin istemiş, izin verilince de gidip kabrin üzerini eliyle düzlemiş, ağlamış, yanındakileri de ağlatmıştı. Sendemi ağlıyorsun sörusuna Efendimiz ‘Gözyaşı Allah’ın rahmetidir. Onu sevdiği kuluna nasip eder’ demiş ve ‘Annemin şefkat ve merhameti gözümün önüne geldi de onun için ağladum’ demiştir. Hicri Zilkade 6/Miladi Mart-Nisan 628 Efendimizin (s.a.v) Ebva’da annesinin kabrini ziyaret edişi. (M.Emin Yıldırım atlas)

Selam ve dua ile…

Özellikle son yıllarda şekillenmeye başlayan yeni dünya düzeni, güç dengelerindeki değişimle birlikte uluslararası sistemin kırılgan yönlerini daha görünür hale getirmiştir. Ukrayna savaşı, Kızıldeniz ve Orta Doğu eksenindeki gerilimler, enerji ve gıda krizleri, küresel göç hareketleri ve artan jeopolitik rekabetler zaten sarsılmış olan uluslararası düzenin dayanıklılığını test ederken, Gazze krizi bu yapının ahlaki boyutunu da ciddi biçimde tartışmaya açmıştır.

Batı dünyasının İsrail’e verdiği koşulsuz destek, yalnızca Filistin halkının yaşadığı insani trajediyi derinleştirmekle kalmamış; aynı zamanda uzun yıllardır savunulan “evrensel değerler” söyleminin samimiyetine yönelik ciddi soru işaretleri doğurmuştur. Demokrasi, insan hakları, hukukun üstünlüğü ve sivillerin korunması gibi kavramların krizlere göre farklı biçimlerde yorumlanması, uluslararası toplumun çifte standart eleştirileriyle karşı karşıya kalmasına neden olmuştur.

Bugün dünyanın birçok bölgesinde yükselen Batı eleştirilerinin temelinde yalnızca ekonomik ya da siyasi nedenler değil, aynı zamanda ahlaki güvensizlik bulunmaktadır. Latin Amerika’dan Afrika’ya, Asya’dan Orta Doğu’ya kadar geniş bir coğrafyada insanlar, uluslararası sistemin güçlüler lehine işlediği yönündeki kanaatlerini daha yüksek sesle dile getirmektedir. Birleşmiş Milletler başta olmak üzere küresel kurumların etkinliği ve temsil kabiliyeti de bu süreçte yeniden tartışılır hale gelmiştir.

Ancak eleştirinin yönünü yalnızca Batı’ya çevirmek yeterli değildir. Gazze meselesi, aynı zamanda İslam dünyasının kendi iç muhasebesini yapmasını gerektiren önemli bir kırılma noktasıdır. Çünkü yaşanan insani felaket karşısında ortaya konulan tepkiler çoğu zaman sembolik açıklamalar, diplomatik kınamalar ve kitlesel protestolarla sınırlı kalmıştır. Ortak hareket etme iradesinin eksikliği, stratejik dağınıklık ve bölgesel çıkar çatışmaları, İslam dünyasının etkili ve sürdürülebilir çözümler üretmesini zorlaştırmıştır.

Bugün Müslüman ülkelerin karşı karşıya olduğu temel sorunlardan biri yalnızca dış baskılar değil; aynı zamanda kendi içlerindeki siyasi ayrışmalar, ekonomik bağımlılıklar ve ortak vizyon eksikliğidir. Adalet talebinin küresel ölçekte daha güçlü savunulabilmesi için önce kendi içinde daha dayanışmacı, üretken ve kurumsal bir yapı oluşturulması gerekmektedir. Aksi halde vicdani söylemler, somut sonuçlar üretmeyen geçici refleksler olmaktan öteye geçemeyecektir.

Öte yandan Gazze süreci, devletlerin ötesinde yeni bir küresel vicdan hareketinin de doğduğunu göstermiştir. Dünyanın farklı üniversitelerinde yükselen öğrenci hareketleri, sivil toplum kuruluşlarının çağrıları, bağımsız gazetecilerin çalışmaları ve dijital platformlarda oluşan uluslararası dayanışma ağları; toplumların artık yalnızca resmi söylemlerle yönlendirilmediğini ortaya koymaktadır. Dijital çağ, bilginin sınırlarını kaldırırken aynı zamanda küresel vicdanın da daha görünür hale gelmesini sağlamıştır.

Bu yeni dönemde Türkiye’nin rolü ayrı bir önem taşımaktadır. Tarihi mirası, jeopolitik konumu ve çok yönlü diplomatik kapasitesiyle Türkiye, yalnızca bölgesel bir aktör değil; vicdan, adalet ve insani diplomasi ekseninde yeni bir söylem geliştirebilecek ülkelerden biri olarak öne çıkmaktadır. Ancak bu rolün sürdürülebilir olabilmesi için duygusal reflekslerden ziyade uzun vadeli, kapsayıcı ve çözüm odaklı politikaların güçlendirilmesi gerekmektedir.

Türkiye’nin öncülük edebileceği bir yaklaşım yalnızca Gazze bağlamıyla sınırlı kalmamalı; küresel adalet, insani yardım, mülteci politikaları, çatışma çözümü ve uluslararası kurumların reformu gibi daha geniş alanları da kapsamalıdır. Çünkü değişen dünya düzeninde yalnızca ekonomik ve askeri güç değil, ahlaki liderlik ve insani vizyon da belirleyici hale gelmektedir.

Gazze’de yaşananlar, bir coğrafyanın trajedisinden ibaret değildir. Bu süreç; insanlığın vicdanını, uluslararası sistemin meşruiyetini ve küresel düzenin geleceğini sorgulatan tarihi bir eşiktir. Bugün dünya, yeni bir güç mücadelesinin yanı sıra yeni bir ahlak ve adalet arayışının da içindedir. Eğer bu krizden evrensel bir vicdan bilinci doğabilirse, Gazze yalnızca acının değil; daha adil bir dünya düzeni arayışının da sembolü haline gelebilir. Bu ise ancak dayanışmanın, hakkaniyetin ve ortak insanlık değerlerinin yeniden merkeze alınmasıyla mümkün olacaktır.

Dünya yeniden şekilleniyor. Eski dengeler yıkılıyor, yeni ittifaklar kuruluyor, küresel güç mücadelesi her geçen gün daha sert bir zemine taşınıyor. Böylesine kritik bir dönemde Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen 36. NATO Zirvesi, yalnızca diplomatik bir toplantı değil; Türkiye'nin küresel güvenlik denklemindeki vazgeçilmez yerinin güçlü bir ilanı olmuştur. Bir zamanlar yalnızca ittifakın doğu sınırını koruyan Türkiye, bugün Karadeniz'den Akdeniz'e, Kafkasya'dan Balkanlar'a, Orta Doğu'dan Afrika'ya kadar uzanan geniş coğrafyada güvenliğin anahtarı konumundadır. Bu gerçek artık yalnızca Ankara'nın değil, NATO'nun da kabul ettiği stratejik bir gerçektir. Türkiye, NATO'nun en büyük ikinci ordusuna sahip olmasının ötesinde, sahada bedel ödeyen, terörle mücadelede yalnız bırakılmasına rağmen geri adım atmayan, sınırlarını korurken Avrupa'nın güvenliğini de teminat altına alan bir devlettir. On yıllardır PKK, DEAŞ ve FETÖ gibi terör örgütleriyle mücadele eden Türkiye, sadece kendi vatandaşlarının değil, müttefiklerinin güvenliği için de ağır bir yük üstlenmiştir. Ancak Türkiye'nin en büyük başarısı yalnızca askerî gücü değildir. Asıl başarı; kendi savunma sanayisini kuran, dışa bağımlılığı azaltan ve millî teknoloji hamlesiyle oyun kurucu bir ülkeye dönüşmesidir. Yerli ve millî imkânlarla geliştirilen insansız hava araçları, hava savunma sistemleri, deniz platformları ve elektronik harp teknolojileri bugün dünyanın dikkatle takip ettiği başarılara dönüşmüştür. Güçlü ordu, güçlü sanayi ve güçlü diplomasi artık aynı hedef doğrultusunda ilerlemektedir. NATO Zirvesi'nin Türkiye'de yapılması, ülkemize duyulan güvenin ve stratejik önemimizin açık bir göstergesidir. Çünkü herkes biliyor ki Karadeniz'in güvenliği Türkiye'siz sağlanamaz. Doğu Akdeniz'in dengesi Türkiye olmadan kurulamaz. Enerji koridorlarının güvenliği Türkiye olmadan garanti altına alınamaz. Terörle mücadelede kalıcı başarı ise Türkiye'nin tecrübeleri dikkate alınmadan mümkün değildir. Bugün Türkiye yalnızca bir müttefik değildir; kriz çözen, tarafları aynı masada buluşturan, gerektiğinde arabuluculuk yapan ve diplomasiyi sahadaki güçle destekleyen bölgesel bir liderdir. Tahıl koridorundan esir takasına kadar birçok uluslararası girişim, Ankara'nın güvenilir ve etkili diplomasi anlayışının somut örnekleri olmuştur. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın yıllardır dile getirdiği "Dünya beşten büyüktür" sözü, bugün uluslararası sistemde yaşanan gelişmeler ışığında çok daha güçlü bir anlam kazanmıştır. Küresel güvenlik yalnızca birkaç ülkenin iradesiyle değil, adalet, eşitlik ve ortak sorumluluk anlayışıyla tesis edilebilir. Türkiye de bu anlayışın en güçlü savunucularından biridir. Türkiye, tarih boyunca hiçbir zaman başkalarının güvenliğine tehdit oluşturan bir devlet olmadı. Ancak söz konusu vatanı, milleti ve bağımsızlığı olduğunda da hiçbir tehdide boyun eğmedi. Bugün NATO içerisinde saygı gören Türkiye'nin temelinde işte bu kararlı duruş vardır. 36. NATO Zirvesi bir gerçeği tüm dünyaya bir kez daha göstermiştir: Türkiye artık sadece gelişmeleri takip eden bir ülke değildir; gelişmeleri yönlendiren, karar süreçlerinde ağırlığı hissedilen ve küresel güvenlik mimarisinin vazgeçilmez aktörlerinden biridir. Bundan sonra tartışılması gereken konu, Türkiye'nin NATO için ne ifade ettiği değil; Türkiye'nin olmadığı bir güvenlik düzeninin ne kadar sürdürülebilir olacağıdır. Çünkü tarih de, coğrafya da, yaşanan krizler de aynı gerçeği haykırmaktadır: Güçlü Türkiye, güçlü bölge demektir. Güçlü Türkiye, daha güvenli bir dünya demektir.

Bu tip düşünceye sahip dostların sonunda hepsinin siyasete karıştıklarını da gördüm. Ayrılanlar nasıl makam ve imkân elden gidince değersizleştiriyorlar geldikleri kapıyı. Nasıl bu iş biz varken doğru, biz işin içindeyken daha iyi idi diyorlar. Anlaşıldı ki kendileri varsa ‘güzel’ yoksa ‘kaka’ manasını savunuyorlar.

Siyasette kendilerine yer bulamadıkları için onlarda öyle diyorlarmış. Siyasete çağrıldıkları zaman koşa koşa değil dörtnala koştuklarını anlamış durumdayız. Ama bu tip çevreler ve insanların kendilerini siyasetin üstünde tutarak itibar kazandıkları anlaşılıyor. Yani arafta ama üst arafta durarak her tarafa meyledecekleri görüntüsünü yaymaya çalışıyorlarmış.

Anadolu da bir tabir vardır:

‘…

Ben nişanlı değilem

Kime olsa dönerim’

Çokda hafife alıyorsun demeyin. Bizzat yaşadım ve gördüm. Tanık oldum. Bu çevre ve insanlarının ileri gelenleri hatta şeyh ve meşayık derecesinde olanların da birer birer milletvekili oldukları gözlemlenmiştir. Ha diyeceksiniz ki egemen çevrelerin şerrinden emin olmak ve tabi olanlarını da güvence altına almak istemeleri normal değil mi?

Bu çevre insanlarının böyle olmaları hangi gerekçeye dayanırsa dayansın; karşılıklı yararlanmaya dayalı olduğu apaçık ayan beyandır. Kim kimden yararlanıyor, kim az mı çok mu yararlanıyor. Rahmetli Hoca’nın bir sözü vardı: mealen zayıf bir ülkenin güçlü bir ülke ile karşılıklı koruma anlaşması yaptığında, büyük ülkenin lehine olacağı, küçük ülkenin koruma şansının olmadığını beyan ederdi. Onun gibi, bu çevrelerin yaptığı menfatleşmenin aynen böyle olduğunu söyleyebiliriz.

Siyaseti burnunun ucuyla itenler veya itmiş görünen ferdi Müslümanları çok gördük. Önlerine vekillik ve benzeri yararlar konduğunda nasıl koşuştuklarını. Ben koştuklarına değil önceki duruşlarında sakatlık olduğunu söylüyorum. Eğer isim saymaya kalksam veya sizlere hatırlatsam sizinde hak vereceğinizi düşünüyorum. Hele bizzat tanıdığım ve bizimde zaman içerisinde davet ettiğimiz özel isimleri versem, yârin zülfüne dokunmuş olurum.

Birde şuna üzülmüşümdür hep; Siyasete; hemi karşı koyarlar, tu kaka derler ardından da amiyane bir tabirler ‘oğluma iş kızıma koca’ bul reflekslerini baskı unsuru olarak kullanırlar. Zararın büyüğü bu tavırdan geliyor.

Küçük bir anımı anlatayım: Rahmetli Menderes o zaman bize geçmişti. Hem de ‘Pazara kadar değil, mezara kadar sloganıyla’. Yanında birçok ta isimleri milletvekili yaptırmıştı. O zaman ben  ‘Bir partiyle değil, bir kişiyle yaptığımız ittifakta bu kadar imkân verilir mi?’ manasına gelen düşüncemi belirtmiştim. Sonra sıkıyı görünce ayrılmışlardı.

Fazilet Partisinin kapanışını Balgat’ta bir dostun ofisinde izlemiştik. Partinin etkili bir Genel Başkan Yardımcısı da vardı. Anayasa Mahkemesi başkanı kapatıldığını açıklayınca Ben çok sinirlenmiş ve ‘Bu… züleri alırsınız partiye, tam büyüdüğümüz bir zaman da ‘Bak biz geldikte sayemizde büyüdünüz’ derler. Sıkıyı görünce de kaçarlar ‘O zamanda biz gittik bak küçüldünüz’ derler diye feryat edince şimdi rahmetli olan ve onları çok seven O başkan yardımcısı kül tablasını bana kötelemişti (fırlatmıştı). Neyse yaşadık bunları. Şimdi de onların varisleri çinkola tombala oynuyorlar egemen güçlerle ittifak yaparak. İBB deki yolsuzluğa bir kelime demeyerek, gramajı düşük milletvekilliği karşılığında hem davalarını ucuza satmak ve hem de gerçek dava sahiplerini kösteklemekle meşgul oluyorlar. Zamanında ne kadar dindar akil insan varsa Sultan Hamid’i devirmek için nasıl ittifak yaptılarsa, bu günde aynı kuyuya taş doldurmaya çalıştıkları gibi.

İri kıyım insanları sosyal medya da görüyoruz. Halk TV de ve benzeri yayınlarda birde büyük laf etmişler gibi üst perdeden konuştuklarını görüyoruz. Ben isimlerini vermeyeyim. Zaten herkes biliyor ve onlarda kendilerini deşifre ediyorlar. ...madık ocak başı bırakmadılar. Özallardan beri, Türkeş’te, Hoca da ve Reiste hep bakanlık ve milletvekilliği yapmış beyefendiler.

Hallacı Mansur’un dediği gibi ‘dostun attığı gül yararalar beni’ Sosyal Medyada Fatih Erbakan’ı gördüm. Mealen ‘Şimdi sıra Mansur’a geldi’ diyor ve İBB eski başkanına da sahip çıkıyor. Güya kim Reis’ten fazla çıksa o içeri atılıyormuş.

Yapmayın, etmeyin,

Bir defa olsun,

Bir defacık olsun,

Zerre miktarda olsun,

Zerrecik olsun

Bir miskal olsun

Bir miskalcik olsun

Eser miktarda olsun.

İBB ve diğerlerinin suçlu olma ihtimalinden bahsedin ne olur. Uşaklı’ının donuna sahip çıktığınız kadar Reise sahip çıksanız ne olur. Kaderinizi solcuların eline bırakmayın.

Ahirette elimiz yakanızdadır

Abdullah Gül’ün

Fatih Erbakan’ın

Davutoğlu’nun

Babacan’ın

Mahmut Arıkan’ın

Ağıralioğlu’nun

İla ahir.

Paylaşılamayan Erbakan mirası üzerine bizler temlik koymamız lazım. Zira bizim dönemin gençlerinin omuzunda yükseldi bu sermaye. Bizim buna hakkımız var. Aidat toplayarak, soğan ekmek yiyerek, çoluk çocuğumuzun rızkından keserek mücadelemizle yükselttiğimiz davanın altında ağızlarını yukarı doğru açarak kuş cücüğü gibi pay almaya çalışanlardan daha fazla maddi ve manevi olarak hakkımız var.

Hoca Rahmetli ‘Nuh’un tufanında olduğu gibi gemiye binen kurtulur’ derdi. Sizin hanginiz Nuh’un gemisisiniz? Hepiniz bir den olamayacağınıza göre hiç biriniz değilsiniz. Nuh’un gemisi diye çölde serap görür gibi CHP nin gemisine binmiş olmayasınız. Eğer öyleyse ki öyledir. Nereye götürüleceğinizi göremiyormusunuz? Bari arkanızda eser miktardaki bağlılarınızı günaha sokmayınız.

Adalet terazisi

Dursun kef-i hükmünde terazu-yı adalet,

Havfun var ise mahkeme-i ruz-ı cezadan.

‘Kararlarında adalet terazisi elinde olsun,

Eğer mahşer gününde hesap vermekten korkuyorsan’.

Bir Kemal Sunal filminde, Ali Şen’in tartarken eli ile bakkal terazisine dokunduğu gibi mi anlıyorsunuz adaleti. Solcuların lehine bakkal terazisine elinizle dokunmayın. Bunun hesabını Ziya Paşa’nın üstteki beytinde söylediği gibi ‘Eğer mahşer gününde hesap vermekten korkuyorsanız’.

CHP nin sopasından korkunuz

Bir köy odası hikâyesiyle yazıyı noktalamak istiyorum. Ben az söyleyim siz çoğunu anlayınız: CHP döneminde Memmet çavuş muhtardır. Köydeki fakirin biri gurbete çalışmaya giderken, tahsildarlar gelince vermek üzere muhtara vergiyi peşin verir. Tahsildar gelir, kutnu döşeğin üzerinde sırtını yün yastığa dayamış vaziyette oturur. Vergi tahsilatı tamamlanır. Ancak vergiyi muhtara peşin veren gariban kalmıştır. Çağırtırlar huzura. ‘Seni ayağımın altına alır çığnarım’ der muhtar ve tahsildar.

Adam cağız:

Hanı ya diyorum

Yanı ya diyorum

Memmet çavuş diyorum

Şey diyorum

Hanı ben sana vergiyi peşin verdim ya

Diyecek ama yiyeceği zılgıtı bildiği için diyemiyor.

Memmet çavuş sopayı garibanın sırtına indirince

Gariban ikinci defa ödüyor vergiyi.

İşi bitince CHP nin sopasını sırtınızda bulmayasınız.

Selam ve dua ile…

Başkanlığını yürüttüğüm Kültür Sanat Muhabirleri Derneği’nin bu yıl 7. Düzenlediği Medya, Kültür Sanat ve turizm Buluşmalarında Yozgat ilimize gitmeye karar vermiştik.

Karar kurulumuzla Yozgat ilimizi projemize yazarken Pek çok kişinin  “Yozgat’ta ne var ki?” gibi kendi kendine söylendiğini duyar gibiydim.

Ankara’da yaşayan pek çok Yozgatlı’nın kendisinden de bu sözleri bire bir duymuşluğum vardı.

Gün geldi çattı, Yozgat’a yolculuğumuz başladı.

Çok detaylara girmeyeceğim. Herkesin aklına Yozgat denilince tarihi saat kulesi gelir başka da bir şey gelmez.

Biz ezberleri bozacak bir keşifle karşılaştık.

Yozgat’ın Sarıkaya ilçesinde bir Roma hamamı olduğunu öğrendik ve oraya gitmemiz gerektiğine karar verdik.

İyi ki de öyle yapmışız.

Roma hamamı denilince benim aklımda hep kimsenin gelip gitmediği, birkaç kalıntının bulunduğu Ankara Ulus’ta ki Roma hamamı geliyordu.

Sarıkaya’ya ulaştığımızda bir caddede otobüsten indik.

Biraz aşağıya doğru yürümemiz gerektiği rehberimiz tarafından bildirildi. Yürürken demir parmaklıklar arasında sütunları ve duvarları günümüze kadar ulaşmış devasa bir yapıyla karşılaştık.

Yapının hemen önünde bir gölet. Suya yansıyan silueti hafif dalgalanıyor muhteşem bir görüntü.

2000 yıllık geçmişe sahip Roma hamamı adeta bizi selamlıyor.

Demir parmaklıklardan içeriye adımımızı attığımızda kendimizi adeta Efes’te hisseder gibiydik.

O doyumsuz tarihi dokuya baktım, baktım bir daha baktım.

Genç, dinamik ve enerji dolu Belediye Başkanı Osman Gözan bizlere ev sahipliği yaptı.

Roma hamamının hikayesini ve şuan ki durumuyla, gelecekte neler yapmak istediklerini bizzat kendisinden dinledik.

Başkan Gözan’ın kararlı bir şekilde Sarıkaya Roma hamamını turizme kazandırmanın peşinde koştuğunu gördüm.  

Kültür ve Turizm Bakanlığı, Yozgat Valiliği, Sarıkaya kaymakamlığı ve Sarıkaya Belediye Başkanlığı elele vermiş çalışıyorlar.

Bu muhteşem eserin çevre düzenlemesine Sarıkaya belediye Başkanı Osman Gözan hemen el atmış. Çevresinde ki binaları Roma hamamının yapısına uygun bir hale getirmek için cephe giydirme projeleri başlatmış.

Bir yandan da Kültür ve Turizm Bakanlığı ile bölge içerisinde kazı çalışmalarının devam etmesi için yoğun bir kamuoyu oluşturma peşinde.

Sonuca da ulaşmış….

Ticaretten gelen ve şehrinin aşığı olan Belediye Başkanı Osman Gözan’ın tek derdi var. “Sarıkaya’yı turizmle hareketlendirmek ve tersine bir göç başlatarak Sarıkaya halkının ekonomik refah seviyesini artırmak”

Başkan Gözan’da ki bu kararlılığa şahit oldum.

Sayfalarımızda ayrıntıları verdik,

Sözüm o ki “Yozgat” deyip geçerdik, ayıp etmişiz.

Kalın sağlıcakla…

Son Başbakan Binali Yıldırım’ın memleketi,

Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Batuhan Mumcu’nun doğduğu şehir,

Dünyanın dört bir yanından ödüllü “Buğday Tanesi” filminin hikayesinin başladığı ve filmin ana karakteri olan İstanbul Milletvekili Serkan Bayram’ın baba ocağı,

Hepsinden de önemlisi görev yaptığı illere kattığı değerlerle “Efsane Vali” olarak tanınan rahmetli Vali Recep Yazıcıoğlu ile ismi bütünleşen şehir,

Doğasıyla, dağlarıyla, sularıyla ve bütün tarihi ve kültürel değerleriyle 81 vilayetimiz arasında öne çıkan şehirlerden birtanesi…

İşte tam da bu noktada Başkanlığını yürüttüğüm Kültür Sanat muhabirleri derneğinin artık geleneksel hale gelmiş olan ve Kültür ve Turizm Bakanlığının katkılarıyla düzenlenen “Medya, Kültür Sanat ve Turizm buluşmaları” projemiz kapsamında Kültür sanat muhabiri 25 arkadaşımızla birlikte 1 Temmuz sabahı otobüsle yollara düştük.

Rotamız, önce Yozgat sonrasında Sivas, ardından Erzincan’dı…

Projemizde ki ana amacımız illerimizin tarihi ve kültürel değerlerini kültür sanat muhabirleri vasıtasıyla bizzat yerinde görmek, arkadaşlarımızın objektifinden, kaleminden ve kamerasından okuyucuları ve takipçileriyle buluşturarak o illerimize dikkat çekerek, Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan önderliğinde, Kültür ve Turizm Bakanlığımızın her bir üyesinin büyük çaba harcadığı iç turizmin hareketlenmesine katkı sağlayabilmek.

Amacımız Devlet, millet ve geniş bir kültür yelpazesine sahip olan güzel ülkemizin her bir şehrinin değerlerini tanıtabilmek…

Niyetimiz halis…

7 yıldır 50’ye yakın ilimizi yaklaşık 600 gazeteci arkadaşımızla adım adım dolaşarak kamuoyunda farkındalık oluşturduk.

Tabi ki projemizi gerçekleştirirken yerel yöneticilerin bizzat başkanlık yapmasını, yapamıyorsa da projemizi sahiplenerek tam bir uyum içerisinde şehri tam anlamıyla keşfetmemize yardımcı olmalarını önceden talep ediyor, eksikliklerimizi kendilerine aktarıyoruz.

Kültür ve Turizm Bakanlığı bizleri bir yere kadar destekliyor, her şeyden önemlisi böyle bir proje yapmamıza vesile oluyor.

Etkinliklerimiz öncesinde İllerimizin Valilikleri, siyasetçi oldukları için çok tercih etmesek de zaman zaman Belediye Başkanları ile ya yazılı diyaloğa geçeriz, ya da milletvekilleri vasıtasıyla bir köprü oluştururuz.

Projemizi tanıtan ve ne yapmak istediğimizi, ne tür desteğe ihtiyaç duyduğumuzu anlatan yazışmalarla iletişim kurmaya çalışırız.

Geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi…

Bu yılda Yozgat, Sivas ve Erzincan Valilikleriyle irtibata geçerek projemizi anlattık.

Yozgat ve Sivas illerimizin valilikleri anında dönüş yaparak memnuniyetlerini dile getirdi. Harika da bir iş çıkardık.

Yozgat’ta Vali bey ile birlikte aşure dağıtım törenine katıldık, röportajlar yaptık Yozgat’ı bizzat kendisinden dinledik.

Çamlık ormanlarını gördük, Yozgat’ın Bozkır olmadığına şahit olduk. Tarihi Tol çarşısını gezdik.

Tarihi Çapanoğlu camiinin hikayesini dinledik ve Sarıkaya’da Unesco Dünya miras listesine girmeye hazırlanan Roma hamamına hayran kaldık.

Sadece Yozgat’ta yaptığımız video haber, internet haber ve gazete haberleri yüzbinlerce hatta milyonlarca okuyucu ve izleyiciye ulaştı. Binlerce yorum, yüzlerce geri bildirim aldık.

Sivas tam bir efsaneydi. Vali bey Ankara Sivas arası hızlı tren ile turizm seferlerinin başlayacağı müjdesini ilk olarak bizlere verdi. Sondakika olarak geçtiğimiz haberler milyonlarca izlendi. Divriği bölgesini anlatmaya kalksam bu satırlara sığmaz. Sadece Ulu camii ile ilgi yaptığımız kısa bir video ve haberler milyonlarca izlenme, binlerce beğeni ve yorum topladı.

Biz Kültür sanat muhabirleri her iki ilimiz içinde muhteşem bir iş çıkardık.

Gelelim asıl yazımızın konusuna…

Erzincan…

3-5 Temmuz’da Erzincan’da dolu dolu bir zaman geçirmeyi planlıyorduk. Yaklaşık 15 gün öncesinden girişimlere başladık. İstanbul Milletvekili Av. Serkan Bayram’a üç defa Vali Doç. Dr. Hamza Aydoğdu’yu arattırdık. “Ne gerekiyorsa yapalım” cevabını bizzat Milletvekili Serkan Bayramın kendisinden duyduk. Yine Serkan Bayram vasıtasıyla başlıklı kağıdımıza ne için Erzincan’a gelmek istediğimizi, ne yapmak istediğimiz, ne gibi eksiklerimizin olduğunu anlatan yazımızı gönderdik.

Zaman yaklaştıkça “Ne gerekiyorsa yapalım” sözünün altının boş olduğunu gördük. Vali bey ile ortak dostluklar olan kişilere konumuzu anlattık.

Özel Kalem Müdürü Fatih Şen bizimle irtibat kurdu.

Sağolsunlar…

Telefonda konumuzu bizzat anlattık. Anlatış o anlatış.

O günden sonra irtibatımız kesildi.

Yola çıktığımız 1 Temmuz tarihinden itibaren Erzincan’a varışımız olan 3 Temmuz’a kadar ne Erzincan Valisi Hamza Aydoğdu’dan ne Özel Kalem Müdürü Fatih Şen’den ne de Erzincan Valiliğinden herhangi bir yetkiliden ufacıkta olsa bir ses çıkmadı.

Erzincan’da resmen kalakaldık.

Sahipsizdik…

Yanımızda ne rehber, ne de bize bir bardak çay ikram edecek hiçbir yetkili yoktu…

Bir tane görevlinin dahi olmadığı terkedilmiş gibi ama bir o kadarda nezih bir ortamı olan DHM misafirhanesini son anda bulabildik. Yoksa 25 gazeteci ile Erzincan meydanında banklarda konaklama yapmayı göze almıştık.

Erzincan’da bulunan turizmci genç bir kardeşimiz Mahmut Alkan ve bacanağım Doruk Kurt gönüllü rehberimiz oldu.

İlk gün Ekşisu parkında çocuk oyun alanlarında ve piknik alanlarında mangal dumanları eşliğinde zaman geçirdik.

İkinci günde Girlevik şelalesi ve Terzi Babayı uçak saatimizden önce ziyaret ederek Ankara’ya döndük.

Birde dönerken, aynı uçakta Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül ile karşılaştık. Durumu kendisine anlattım.

“Çok üzüldüm, keşke haberim olsaydı evimde misafir ederdim” diyerek bizi teselli etti.

Birde ne göreyim. Mustafa Sarıgül yerine otururken, ön koltuktan Vali Hamza Aydoğdu ayağa kalkıverdi.

Bizi Erzincan’dan mahrum bırakan Vali Ankara’ya gidiyordu…

Bir arkadaşımız Vali beye yaklaştı ve durumu anlattı. “Ağustos’ta yine beklerim” cevabı vermiş.

Milli Eğitim Bakanlığına adı geçen Sayın Vali, siz ne zaman Erzincan’dan giderseniz biz o zaman geliriz. Sizin ev sahipliğiniz sizde kalsın…

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Valiler buluşmasında yaptığı şu sözleri buraya bırakıyorum

“Beğeni almak, etkileşimi artırmak, gündeme gelmek gibi sebeplerle bu mecralarda ölçünün zaman zaman kaçtığına şahit oluyoruz" 

Sözüm o ki;

Sosyal medyada fenomen olmak bir iki şovlu videoya bakar, ancak Efsane olmak emek ve yürek ister…

Kalın sağlıcakla…

Buna ne diyorlar bizim dindarlar

Sağcı muhafazakâr ve de bizim dindarlar; Akil insanlar, yazarlar, çizerler, söz sahipleri, davayı CHP ile özdeşleştirmekten utanmayanlar. İla ahir sadece Reis’in aleyhinde konuş makla konuşlandıranlar. Varlık sebepleri bu olanlar. Sizlerde kontrpiyede kaldınız. Böyle parçalanmış CHP den de aparmanız koparmanız zorlaşacak gibi. Benden bir tavsiye almak isterseniz kendi aralarınızda ne yapacaksanız yapın amma, Cumhurbaşkanlığında Reisi destekleyeceğinizi şimdiden deklere edin de ahiret cezanız hafiflesin.

Hangisini destekliyorsunuz?

Önceki ağanızı mı?

Sonraki ağanızı mı?

Önceki ağaları altılı masa döneminde onar, on beşer milletvekili vererek bol nimet dağıt mıştı. Rahmetli Hoca’nın sözüdür, mealen ‘Nimet alanlar, emir alırlar’ diye.

Sonraki ağalarına daha sadık kalmalarına gerekçe olarak onların devamı konusunda hemfikirdiler. Evdeki hesap çarşıyı tutmadı. Şimdi ne olacak iki arada bir derede kaldılar.

Merakımdır hangi ağalarını destekleyecekler.

Eski beleş milletvekili dağıtanı mı?

Yeni ağalarını mı?

Ama kim eski kim yeni

Yerleri değişmekte olmasına rağmen

Kastedilenler anlaşılmaktadır.

Aklımın almadığı şeyler

Bizim camia bir asırdır stratejisini CHP ye yani onun fikrine karşı koymuştur. Daha da eski ama Taaa İttihat ve Terakkiden beri yapılanı ve yapılanları hep eleştirmekle günümüz geçmiştir. N.Fazıl rahmetli: ‘CHP bir parti değil, Türk’e dinini, dilini ve özünü kaybettirmeye memur bir katliam müessesesidir.’ Bizim kuşak CHP ile henüz hesaplaşmamıştır. Tüm konuşmalar, söyleşiler, hatipler konferansçılar bu konuyu bağrı yanık olarak dile getirmiştir. Bu avaz ile büyümüştür. Bu konu bizim için bir mirastır. Bu mirasa ortak olanlar ve ortak olması gerekenler geçmişten Abdülhamit’ten günümüze:

Mehmet Akif, Eşref Edip, Ali Şükrü bey, Said Nursi, Süleyman Hilmi Tunahan, N.Fazıl, Osman Yüksel Serdengeçti, Sezai Karakoç, Abdürrahim Karakoç, Alpaslan Türkeş, Necmettin Erbakan, Turgut Özal, R.Tayyip Erdoğan ila ahir.

Bunların çizgisinden milli görüş çizgisinden gidenler veya gittiğini söyleyenler:

Temel Karamollaoğlu

Fatih Erbakan

Mahmut Arıkan

Ahmet Davutoğlu

Ali Babacan

Türkeş çizgisinde veya ona yakın olanlar veya öyle olduğunu söyleyenler

Devlet Bahçeli (*)

Muhsin Yazıcıoğlu (*)

Mustafa Destici

Meral Akşener

Müsavat Dervişoğlu

Yavuz Ağıralioğlu

Ümit Özdağ

Demokratılar,

Demirel, Menderes

Özal mirasçıları.

(*) Fakat istisnalar hariç, söylemleriyle eylemleri uyuşmamaktadır. Reis arkadaşlarıyla kendi Partisini kurduktan sonra, Milli Görüşçüler başta olmak üzere hepsi CHP nin garantörü olmuşlardır. Tüm varlıklarıyla Reise karşı çıkmışlardır. Adeta yarışmışlardır bu konuda. Elanda aynı politikayı sürdürmektedirler. Eğer saflıklarından veya kin ve intikamlarından değilse, neden? ‘Nimet alanlar, emir alırlar’ sözü yerine mi oturmaktadır böylece.

Kimse şöyle diyemez

Vay efendim parti kurmak yasal ve demokratik haktır. Sebebi ne olursa olsun. Olmaz öyle şey. Dünyaca masraf bu kadar gereksiz teşkilatlanma. Bu kadar israf yapılmasına gerek yok üç beş milletvekili için. Yazık günah. Bir HILFÜLFUDÜL cemiyeti olması lazım bunları ayıklamak için. Öz olarak, AK Parti den ve MHP den ayrılanların ayrı partileşmesini veya şahısların karşıya geçip sövüp saymasını engelleyecek. Bunlar kim olabilir; Şu anda karşı kanallara geçip sadece Reise çelme takmak için yarışanlar veya geride duranlardan oluşan bir akiller heyeti. Bu teşkilatların, kendisi, kadın ve gençlik Kolları, yan kuruluşları, dernek ve cemiyetleri, vakıfları gençlik organizasyonları hepsi bu çamura itilmektedir. Günah değil mi ya.

Gördü geçirdik şahit olduk

Bütün bunlar geçen başkanlık seçimlerinde CHP ye oy vermediler mi? Onun adayını Başkan seçtirmek için var gücüyle çalışmadılar mı? Birkaç amorti milletvekilliği için seçimden rücu etmediler mi? Meral Akşener İmamoğlu’nun boynuna atlamadı mı? Kılıçdaroğlu’nun adaylığını Temel Bey Saadet Partisi Genel Merkezinde açıklamadı mı? Kılıçdaroğlu’nun posteri Saadet Genel Merkez binasına asılmadı mı? Zafer başkanı İçişleri Bakanlığı pazarlığı yapmadı mı? Temel bey, Davutoğlu, Ali Babacan Başkan yardımcısı olacakları için vekil adayı bile olmadılar mı? Daha ne sayayım. O kadar çok ki. CHP nin ek İkisi ek kuruluşu, ek binası olsalar ancak bu kadar yapabilirlerdi. Yapmayın etmeyin kendinizle beraber tabilerinizi çukura atmayınız. Bu çok büyük vebal. ‘Bilin ki her yapanın yaptığı sorulacak.’ O gün mutlaka gelecek…  

Kılıçdaroğlu sözünde durabilecek mi?

‘Yolsuzluğa bulaşan kim varsa

Hesap vermek zorundadır.

Bu devlet, yolsuzluğa bulaşan kim varsa

Makamıma ve konumuna Bakmadan,

Sağ kolu olsa kesip atmak,

Sol gözü olsa da oyup çıkarmak zorundadır.

Başka türlü millet düze çıkamaz.

Siyasetçi halka hesap verir.

Hesap sormaz.

Hesap vermek her bir CHP linin

Namus borcudur.

Her kim bu milletin parasından

Tek kör kuruş

Kursağından geçirmişse

Allah belasını versin.

Cumhuriyet Halk Partisi

Rüşvetlerle

Yolsuzluklarla

Rüşvet çarkının

Müteahhitleriyle

Anılamaz.

Bunlarla bir araya gelemez.

Üzerinde iftiralar ve

Yolsuzluk iddialarıyla

Yol alamaz.

Derhal ARINMALI

Ve yoluna devam etmelidir’.

El bir

Derler ya, haydan gelen huya gider, selden gelen suya gider, kuşunan gelen fışınan gider. Halktan gizlenen tarihi görülmemiş soygunu gizleyemediler. Mızrak çuvala sığmadı. Asıl ağa İmamoğlu’nun emanetçisi Özgür Bey yazılan senaryoyu oynarken kendi ipine dolaştı. CHP liler, halka duyurdu. Dava açtı. Davacı ve davalı oldular, hile yaptılar, çaldılar, çırptılar büyük kumar oynadılar, aşırı hırs gösterdiler. Bir mutlak butlan ile savruldular. Meğer kartondan mızrak, helvadan put yapmışlar. Anadolu’da ‘ELBİR’ diye bir tabir var. El içeriden olunca diye. Bir kez olsun yolsuzluğa ihtimal vermediler. Halkı enayi yurduna koydular. Belediye başkanların tutuklanıyor. Birbirlerine şahitlik yapıyorlar. Özgür bey hiç oralı değil üstüne toz kondurmuyor. Bu CHP liler bilerek yutuyorlar. Bizim dindarlar hem bilerek hem de bilmeme görüntüsüyle ses çıkarmıyorlar. Suçu Reise atanların safında çığlık atıyorlar. Erbakan Hoca ‘Hile düzeni’ derdi böylesine oyunlara. Birde Reisi ‘Bunlara, neden bekâret kemeri takmadın’ diye suçlamasınlar.

Sonrası ne olabilir

Kılıçdaroğlu yukarıda verdiği sözlerine uyarsa;

Yavaş yavaş sistemini oturtur. Suçluları atacaklarını atar. Vekil olsun sairleri yavaş yavaş Kılıçdaroğlu’nun yanına kayar. Zira merkez parti onun elinde. Belli bir zaman sonra İmamoğlu ve Özgürlerin sesinin frekansı gittikçe düşer ve duyulmaz hale gelir. Sonrasında ya bir parti kurarlar. Yasal ikmal gecikir derlerse, hazır bir partiyi alırlar. Sanırım grubu olan parti yasal gereksinimi tamamlamış sayılır. Seçime girerler. Herkes boyunun ölçüsünü görmüş olur böylece. Yahut Hiçbir şey yapmazlar inzivaya çekilirler kaderine razı olurlar ve zamanı kollarlar. Bizim dindarlarla oturup ağlaşırlar. Gerçi bizimkiler belki de yenileriyle şerik olurlar. Bir atasözü ‘Alışmış kudurmuştan beter’ veya ‘bir defa yaptın mı tövbe tutturamazsın’ diye. Şimdiden ayrıldıkları takdirde Kim ne kadar oy alır diye Kamuoyu araştırmalarını yarışa soktular. Bunların sesi başarıya yeter mi? Ayrılan kaybediyor. Bu siyasi tarihin bir kaderi olsa gerek. Zaten diplomasız İmamoğlu’nun bundan sonraki hedefi milletvekili olmak ve bir partinin Genel Başkanı olmaya çalışmak olsa gerek. Ceza alırsa İmamoğlu defteri de kapanmış olur. Hikâye olarak geçmişte kalır. ‘Öküz öldü kağnı sındı veya derviş öldü illallah kesildi derler ya öyle bir şey. Aslı gidince aslı yerine kullanılan zamiri de (Özgür) de gitmiş olur. Bu hikâye burada bitmiş olur…

Selam ve dua ile…

Doktor, siyasetçi, mücadeleci bir liderdi ama hepsinden önce Batı Trakya Türklerinin Sadık ağabeyiydi o. Ankara’da ve Selanik’te tıp eğitimi alarak insanlara şifa sunmayı öğrenen bu genç adam, mesleğini icra ettiği 1978 yılından itibaren yalnız hastalıkları değil, adaletsizliği de tedavi etmeye başladı. Çünkü gördü ki; bu topraklarda asıl yara, etnik kimliğin inkarıydı.

1985 yılında Batı Trakya Türklerinin maruz kaldığı hak ihlallerini dünya kamuoyuna duyurmak için başlattığı imza kampanyası, Yunan makamlarını rahatsız etti. 30 ay hapis cezası aldı. Ancak bu bir son değil, yeni bir başlangıçtı onun için. Çünkü artık yalnızca hastalarının değil, halkının da doktoru olmuştu. Bu topraklarda Türküm demek suçtu belki ama Sadık Ahmet, dimdik durarak şu sözleri söyledi: “Eğer Türk olmak suçsa, şunu tekrarlıyorum: Türk’üm ve öyle kalacağım.”

1989 yılında Batı Trakya Türklerinin oylarıyla Yunanistan Parlamentosu’na seçilen ilk bağımsız milletvekili oldu. Fakat bu zafer, kısa sürdü. Yunan devleti, seçim sistemini değiştirerek onun gibi cesur yüreklerin bir daha seçilememesi için yüzde 3 barajını getirdi. 11 milyonluk bir ülkede 150 bin Türk’ün sesini susturmak için kanunlar değiştirildi. Çünkü bir tek Sadık Ahmet bile Yunanistan için fazlaydı. Yılmadı. 1991 yılında Dostluk, Eşitlik ve Barış Partisi’ni (DEB) kurdu. Partisinin adını seçerken bile halkının en temel ihtiyaçlarını fısıldıyordu dünyaya: dostluk, eşitlik, barış… Ne yazık ki DEB de sistemin kıskacında kalacak, genel seçimlere katılamayacaktı. Ancak bir fikir, bir bayrak gibi dalgalanmaya devam etti: “Bu halk Türk’tür ve kimliğinden vazgeçmeyecek.”

Sadık Ahmet’in asıl gücü; halkın yüreğinde açtığı izdi. Onun mahkemeye çıkarıldığı gün binlerce insan “Biz Türk’üz!” diye haykırıyordu. Çünkü o artık yalnız bir adam değil, bir halkın gözyaşı, öfkesi, duası ve umuduydu.

Kara gün. 24 Temmuz 1995. Lozan Antlaşması’nın yıl dönümünde, henüz 48 yaşında, bir “trafik kazasında” hayatını kaybetti. Acısı, sadece ailesini değil, bütün bir milleti dağladı. Kazadan sağ kurtulan eşi Işık Ahmet, çocukları Funda ve Levent, yıllarca o acıyla büyüdüler. Levent Ahmet’in sözleriyle: “Babam elimde vefat etti. O gün yaşadığım acı hiç azalmadı. O gün canım ne kadar yandıysa, bugün hâlâ o kadar yanıyor.”

Bir vesileyle ziyaret ettiğim Gümülcine’de bir mezar taşı şimdi onun adını taşıyor ama Sadık Ahmet, sadece orada yatmıyor. O, her Batı Trakya Türkünün yüreğinde bir dua, bir direniş ve bir teşekkür olarak yaşamaya devam ediyor.

Bugün Batı Trakya’da Türk kimliğine dair sorunlar hâlâ sürüyor. Yunanistan, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına rağmen, adında “Türk” geçen dernekleri tanımıyor. Anaokullarından meclis kürsülerine kadar kimliğimiz görmezden geliniyor. Ama bir farkla: Artık Sadık Ahmet’in mirası var. O miras; susmayan bir ses, eğilmeyen bir baş, unutmayan bir hafıza… Batı Trakya’da doğup büyüyen nice genç için o, bir kahraman değil, bir pusuladır. Yolunu kaybeden her gencin kulağında çınlayan o söz: “Türk’üm ve öyle kalacağım.”

Bugün onun adıyla anılan kurumlar, kitaplar, hukuk büroları sadece bir anma değil; onun mücadelesinin sürmekte olduğunu gösteren yaşayan izlerdir. Ve bir gün, Batı Trakya’nın göğünde “Türk” kelimesi bir suç değil, onurla söylenen bir hak olarak yankılanacak. Ruhu şâd olsun. Sadık Ahmet’in mücadelesi, sadece bir milletvekilinin hikâyesi değil; bir halkın varoluş mücadelesidir. Unutulmayacak, unutturulmayacak.

Bilindiği üzere, namaz kılarken bizlerin kurtarıcısı ve en çok müracaat ettiğimiz Sehiv secdedir. İçimizde bir şüphe oluştuğunda bizi rahatlatan ve sorumluluktan kurtaran yine sehiv secdedir. Namazda bir eksiklik hissettiğimizde onu sehiv secde ile tamamlamış oluyoruz. Buradaki incelik sehiv secdelik bir eksiklik yapsakta yapmasakta tamamlayıcımız sehiv secde oluşudur. Çünkü bizi rahatlatır mutlu eder. Ama burada eksikliğini hissettiğimiz konunun sehiv secdeyi gerektirip gerektirmediğidir. Bu inceliği ayırt edebilmek için namazın farzlarını ve Vaciplerini bilmemiz gerekiyor. Bildiğimiz farzı tehir ettiğimizde sehiv secde yapacağımızı, yine bildiğimiz Vacibi terk veya tehir ettiğimizde yine sehiv secde yapacağımızı bilmemiz gereklidir. Aksi takdirde bilsekte bilmesekte bir kurtuluş olarak sehiv secdeye sarılmaktayız. Bu konu hemen hemen çoğumuzun pratikte bilerek yaptığı mız uygulama değil. Bu kanaatimden dolayı sehiv secdeyi doğru biçimde yapabilmemiz için namazın içindeki farzlarını ve vaciplerini kıs ve öz halinde sunmaya çalışacağım.

NAMAZIN FARZLARI

Farzı tehir edince sehiv secde yapılır. Farzı terk edince namaz iade edilir.

Farz

Allah’ın Kur’an’da Müslümanlara yapılmasınını

Açık bir şekilde emredildiği kurallar veya ibadetlerdir.

“Dinen yapılması kesin delillerle emredilen şeye farz denir.

Yapan sevap kazanır,

Özürsüz olarak yapmayan azabı hak eder.

İnkâr eden ise dinden çıkmış olur.

Farzı Ayn: ‘Her mükellefin yapması gereken farz demektir.

Bazılarının yapmasıyla diğer mükelleflerden yükümlülük kalkmaz.’ 

Farzı Kifaye: ‘Bazı mükelleflerin yapmasıyla diğerlerinin yapması gerekmeyen farz.

Farzı kifayenin sevabı, yalnız onu yapanlara aittir.

Hiçbir mükellef tarafından yapılmayacak olursa bütün mükellefler günahkâr olur.

İnsanlara ayrı ayrı değil, hepsine birden toplu olarak farzdır. 

Eğer mükelleflerden bir kısmı cenaze namazını kılarsa diğerleri günahtan kurtulur.

Şayet mükelleflerden hiç biri bir cenazenin namazını kılmayacak olursa,

Bundan haberi olan ve bunu yapmaya gücü yeten orada bulunanların hepsi günahkâr olur’.” (L.Şentürk, ilmihal, diyanet:86)-(Ö.Nasuhi Bilmen, ilmihal:47-48)

Namazın içindeki farzları

İftidah Tekbiri: Namaza başlama girme tekbiri almak, ‘Allahu Ekber’

Kıyam: Namazda ayakta durmak

Kıraat: Namazda Kur’an’dan süre-ayet okumak

Rükû: Namazda rükû yapmak. Sonra doğrulup Kaveme ‘Sübhane Rabbiyel azim’ kadar ayakta durmak. İki secde arasında Celse ‘Sübhane Rabbiyel azim’  kadar oturmak

Secde (Sücut): Namazda secdeteyn arka arkaya iki secdeye gitmek

Kade-i ahire (son oturuş): Namazın sonunda Ettehıyyatü okuyacak kadar oturmak. İki defa oturulursa ilk oturuş ‘Kade-i Ûla’ ikincisi ‘Kade-i Ahire’ son oturuştur. İki rekâtlı namazlarda olan tek oturuşa da ‘Kade-i Ahire’ denir. Namazın içindeki farzlardan her birisi tehir edilirse sonunda Sehiv secde yapılır. Farz, vacip ve nafile namazların hepsinde sehiv secde yapılır.

NAMAZIN VACİPLERİ

Vacip: Farz kadar kesin olmamakla birlikte,

Kuvvetli bir delille yapılması emredilen durumları ifade eder.

Yani farz gibi bilerek terki halinde namazı bozan

Unutarak terki halinde veya geciktirilmesi durumunda

Sehiv yani unutma secdesi yapılması gereken haller demektir.

Vacip

Delil yönünden farz kadar kesin olmamakla beraber,

Yapılması istenen şeydir.

Yapan sevap kazanır,

Özürsüz olarak yapmayana azap gerekir.

Ancak kesin delille sabit olmadığı için,

Farzda olduğu gibi vacibi inkâr eden

Dinden çıkmış olmaz.”(L.Şentürk, ilmihal, diyanet:86)

Vacip: “Dinimizde yapılması kesinlik derecesinde

Bir delil ile sabit olmayan

Ve yine kuvvetli bir delil ile sabit görülen şeydir.

Yapılmasında sevap vardır.

Terk edilmeleri de azabı gerektirir.

İnkâr edilmesi bidattır ve günahtır.”(Ö.Nasuhi Bilmen, ilmihal:48)

Namazın vacipleri

              1.Namaza ‘Allahü Ekber’ sözü ile başlamak

 2.Namazda Fatiha’yı okumak

 3.Fatiha süresini farz namazların ilk iki rekâtında, vitir ve nafile namazların her rekâtında okumak

 4.Farz namazların ilk iki rekâtında, vitir ve nafile namazların her rekâtında, süre ve ayet okumak

 5.Fatiha’yı sürelerden önce okumak

 6.Secdede alınla beraber burunu da yere koymak

 7.İki secdeyi birbiri ardınca yapmak

 8.Üç ve dört rekâtlı namazların ikinci rekâtında ettehiyatü okuyacak kadar oturmak. Birinci oturuş

 9.Birinci ve son oturuşlarda 'Ettehiyyatü’yü okumak

            10.Birinci oturuşta ‘Ettehiyyatü’yü okuduktan sonra gecikmeden üçüncü rekâta kalkmak

            11.Vitir namazında kunut tekbirini almak ve kunut duasını okumak

            12.İki bayram namazının birinci ve ikinci rekâtlarında üçer ziyade tekbirleri almak

            13.Cemaatle kılındığı zaman, sabah, akşam, yatsı, Cuma ve bayram namazlarının birinci ve ikinci rekâtlarında, teravih namazı ile Ramazan’da teravihten sonra kılınan vitir namazının her rekâtında imamın Fatiha ve süreyi açıktan okuması

            14.Öğle ile ikindi namazlarının her rekâtında, gündüz nafile namazlarında içinden gizli okumak

            15.İmama uyan kişinin bu namazlarda Fatiha ve süre okumayarak susması

            16.Tadili Erkan, İmamı Azam ile İmam Muhammed’e göre vaciptir

            17.Namazın sonunda selam vermek

            18.Namazda yanılırsa sehiv secde yapmak

            19.Namazda secde ayeti okursa secde etmek

            20.Akşam ve Yatsının ilk iki rekâtında aşikâre, Akşamın üçüncü, yatsının son iki rekâtında gizli okumak

            21.Kaza namazı gündüzün cemaatle kılındığında sabah namazı gibi aşikâre okunan namaz ise yine                                                        aşikâre, gizli okunması gereken bir namaz gizli kıraat yapılması

            22.Tek başına kaza kılan kişi aşikâre okunması gereken namazı aşikâre veya gizli okuyarak kılabilir

Sehiv secde

Bir namazda Vacibin terki ve tehiri Farzın tehirinde yapılır. ‘Namazda farzlardan veya vaciplerden biri unutularak geciktirilir yahut vaciplerden biri terk edilirse, namazın son oturuşunda yalnız Ettehiyyatü okunarak sağ tarafa selam verdikten sonra sehiv secde yapılır.’ (L.Şentürk ilmihal diyanet:201) ‘Sehiv secdeleri, bir namazın vaciplerinden birini yanılarak terk etmekten veya geciktirmeden dolayı, o namazın sonunda yapılması gereken iki secde ile teşehhütten, Salli Barik ve Rabbena atina okumaktan ibarettir. Son oturuşta yalnız tahiyyat okunduktan sonra iki tarafa selam verilir. (yalnız sağ tarafa selam vererek yapılması daha faziletlidir, ihtiyata uygundur Bundan dolayı cemaatle kılınan namazlarda cemaatin yanlışlıkla dağılmaması için yalnız sağa selam verildikten sonra sehiv secdesi yapılması tercih edilmiştir). Allahu Ekber diyerek iki kere secdeye gidilir sonra oturulur ve tahiyyat, salli Barik, Rabbena atina okunarak sağa ve sola selam verilerek namaz tamamlanır. Gerek farz, gerek vacip veya sünnet olan herhangi bir namazın kıraat, rükû ve sücut gibi farzları ve Fatiha, süre ilavesi, sırayı gözetme gibi vacipleri, ka’delerde (oturuş larda) sallli barik okumaları gibi sünnetleri vardır. O halde farz olsun, olmasın herhangi bir namazda bir farzın kasten veya sehven terkedilmesi, o namazın yeniden kılınmasını gerektirir. Bir vacibin sehven terk edilmesi veya geciktirilmesi, sehiv secdelerini gerektirir. Bu şekilde o noksan düzeltilmiş olur. Bir sünnetin sehven veya kasten terk edilmesi, sehiv secdelerini gerektirmez. Fakat kasten terk edilmesi bir kusur dur.’(Ö.N.Bilmen İmihal:181)’

‘Bir namazda yanılmaların birkaç tane olması ile sehiv secdelerinin o kadar yapılması gerekmez. Bir defa bunlar için sehiv secdelerini yapmak yeterlidir. Onun için bir kimse, bir namaz içinde iki veya üç defa yanılsa, bunlar için namazın sonunda yalnız bir defa sehiv secdelerini yapmak kâfidir. Sehiv secdelerindeki bir yanılma da başka sehiv secdelerini gerektirmez.’(Ö.N.Bilmen İmihal:188) Sünnet namazlarında sehiv secde yapılması gereken haller de de genel statü uygulanır ve sehiv secde yapılır.

Selam ve dua ile…

Ankara’nın bazı noktalarında yıllardır süregelen bir görüntü var: mahalle aralarına sıkışmış kamyonlar, park yeri bulamadığı için sokaklara bırakılan tırlar ve bunun yarattığı düzen tartışmaları…

Sincan, Etimesgut, Yenikent, Temelli ve Eryaman hattında ağır tonajlı araç yoğunluğu artık günlük hayatın bir parçası haline gelmişti. Hem trafik düzeni hem de şehir estetiği açısından ciddi bir sorun haline gelen bu durum, zaman zaman vatandaş ile şoför esnafını da karşı karşıya getiriyordu.

Ancak bu kez mesele sadece konuşulmadı; sahaya inen bir proje ile çözüm üretildi.

Sincan Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası Başkanı İsa Yalçın öncülüğünde, Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin desteğiyle Sincan Organize Sanayi girişinde hayata geçirilen “Sincan Şoförler Kamyon ve Tır Parkı” projesinde çalışmalar hızla devam ediyor.

25 bin metrekarelik alan üzerine kurulan bu proje, tamamlandığında aynı anda 250 tıra hizmet verecek kapasiteye sahip olacak.

Park alanı tel örgülerle çevrilecek, giriş çıkışlar kontrol altında tutulacak, 24 saat güvenlik kameraları ile izlenecek ve sürekli denetim sağlanacak. Şoförlerin araçlarını güvenle bırakabilmesi için planlanan servis hizmeti de projenin önemli detayları arasında yer alıyor.

En dikkat çeken nokta ise park alanının şoför esnafına tamamen ücretsiz olarak hizmet verecek olmasıdır. Uzun yol yapan şoförler araçlarını ister birkaç gün ister bir aya kadar güvenli şekilde burada bırakabilecek.

Böylece yıllardır mahalle aralarında yaşanan park sorununun önemli ölçüde sona ermesi hedefleniyor.

Projeyle birlikte yalnızca bir park alanı değil, aynı zamanda şehir düzenine yönelik yeni bir model de ortaya konulmuş oluyor.

İsa Yalçın’ın girişimleriyle hayata geçirilen bu proje, esnafın sahadaki en temel sorunlarından birine doğrudan çözüm üretmesi açısından da dikkat çekiyor.

Sincan Organize Sanayi bölgesi çevresinde oluşan yoğunluk bu merkezde toplanarak hem şehir içi trafiğin rahatlaması hem de mahalle aralarının nefes alması amaçlanıyor.

Yaklaşık bin kamyon ve tır şoförünün bulunduğu bölgede, yoğun sirkülasyonla birlikte park alanının dengeli şekilde işlemesi planlanıyor.

Uzun yol şoförlerinin dönüşümlü kullanımıyla sistemin sürdürülebilir bir yapıya kavuşması hedefleniyor.

Kısacası bu proje, sadece bir park alanı değil; şehir düzeni, esnaf rahatlığı ve trafik güvenliği açısından önemli bir adım olarak öne çıkıyor.

Sincan’da uygulanan bu modelin, Ankara’nın ötesine taşarak Türkiye genelinde karşılık bulması temennisiyle…

Kalın sağlıcakla.

Şair Haşmet’e soru sorup karıştı işe.

Konuşma ilerledikçe oruca geçildi,

Söz Ramazan Orucunun borcundan açıldı.

Koca Ragıp Paşa Haşmet’e dönerek durdu,

Sen’inde bir borcun var mı Haşmet diye sordu.

Evet, söylememiz ayıp olmaz ise tabi,

Mahalle bakkalına bin kuruş borç var dedi.

Haşmet’in verdiği cevaba bir gülümsedi,

Ragıp Paşa onu sormuyorum yahu dedi.

Durduğu yerden biraz daha aşağı indi,

Haşmet, Ragıp Paşaya dönüp şöyle seslendi,

Paşam oruç borcunu Hak soracaktır size,

Sormanız gereken kul borcudur bize. (Koca Ragıp Paşa)

Ne kimse hikmetin anlar

Ne Ragıp illetin söyler. 

Şecaat arz ederken

Merdi Kıpti sirkatin söyler.

Muafıkıdır yine elbet mizaca

Şive-i hikmet.

Tabibin olsa da kizbi marizin

Sıhhatin söyler

Hikmetli iş yapanların gidişatı yaratılışa uygun düşer. Hani doktorlar yalanda olsa hastanın İyileşeceğinden bahseder ya, onun gibi.

Turfe dükkânı hikemdir bu

Kühen fak-ı felek

Ne ararsan bulunur derde

Devadan gayrı

Şu dokuz kat felek sanki yepyeni bir Hikmet veya hekimlik dükkânıdır da Derde devadan gayrı ne ararsan bulunur. (Koca Ragıp Paşa)

Ünlü hekim Abdüllah Molla’nın bu beyti Ecza dolabının üzerine yazdırttığı rivayet olunur.

Cemil Meriç’in Kırk Ambar isimli eserinin İlk bölümünde Ne ararsan bulunur derde deva dan gayrı cümlesi yazılı olduğunu hatırlar gibiyim.

Ziya Paşa’dan

Bi baht olanın bağına bir katresi düşmez,

Baran yerine dürr-ü Güher yağsa semadan.

Talihsiz olanın bağına bir damlası düşmez, Yağmur yerine inci ve mücevher yağsa semadan.

Dursun kef-i hükmünde terazu-yı adalet,

Havfun var ise mahkeme-i ruz-ı cezadan.

Kararlarında adalet terazisi elinde olsun, Eğer mahşer gününde hesap vermekten korkuyorsan.

Nush ile uslanmayan etmeli tekdir,

Tekdir ile uslanmayanın hakkı kötektir.

Baki (Mahmud Abdülbaki)den

Kadrini Sengi Musallada bilüp ey Baki,

Durup el bağlayalar karşına yaran saf saf.

Ey Baki dostların senin kıymetini ancak musalla taşına Yatırıldığın zaman (cenaze namazını kılarken) bilip karşında saf saf el bağlayacaklar.

Hikâyesi: Sunullah Efendi, İskilipli Molla Cafer Çelebi’n in oğludur. Amcazadesi Ebüssuud Efendiye intisabıdır. Sunullah Efendi de, Baki de Şeyhülislam olmak arzusunda imişler. Ancak Sunullah Efendi bu makama atanmış ve Baki vefat edince onun namazını kıldırmış ve Kendinden başka kimsenin bilmediği Baki’nin bu mısraını okumuştur.

Nefi (Ömer) den

Müftü efendi bize kâfir demiş

Tutalım ben O’na diyem müselman

Lakin varıldıktan ruz-ı mahşere

İkimizde çıkarız orda yalan

Müftü Tahir Efendi bunu cevaplamakta zorlanınca küfüre sarılıp, şairi kelp ilan edi yor. Nefi’de buna karşılık:

Tahir Efendi bana kelp demiş,

İltifatı bu sözde zahirdir,

Maliki mezhebim benim zira

İtikadımca kelp tahrirdir.

Tahir Efendi bana köpek demiş, belli ki bana iltifat ediyor, çünkü benim mezhebim Malikilik te köpek tahir dir/temizdir.

Tevfik Fikret’ten

Han-ı yağma

Bu harmanın gelir sonu,

Kapıştırın giderayak!

Yarın bakarsınız söner

Bu gün çatırdayan ocak

Bu gün mideler kavi,

Bu gün çorbalar sıcak

Atıştırın, tıkıştırın,

Kapış kapış, çanak çanak

Yiyin efendiler yiyin,

Bu han-ı pür-neva sizin

Doyuncaya, tıksırıncaya,

Çatlayıncaya kadar yiyin.

Üstat Necip Fazıl’dan

Bizim Şarkımız

Kırılır da bir gün bütün dişliler,

Döner şanlı şanlı çarkımız bizim.

Gökten bir el yaşlı gözleri siler,

Şenlenir evimiz barkımız bizim

Yokuşlar kaybolur çıkarız düze,

Kavuşuruz sonu gelmez gündüze.

Sapan taşlarının yanında füze,

Başka âlemlerden farkımız bizim.

Kurtulur dil, tarih, ahlak ve iman.

Görürler nasılmış neymiş kahraman.

Yer ve gök su vermem dediği zaman,

Her tarlayı sular arkımız bizim.

Gideriz nur yolu izde gideriz.

Taş bağırda, sular dizde, gideriz

Bir gün akşam olur, bizde gideriz.

Kalır dudaklarda şarkımız bizim (N.Fazıl Kısakürek)

Ve Sezai Karakoç’tan

Sevgili

En sevgili

Ey sevgili

Uzatma dünya sürgünümü benim

Ülkendeki kuşlardan ne haber vardır.

Mezarlardan bile yükselen bir bahar vardır

Yoktanda vardanda ötede bir var vardır

Hep suç bende değil beni yakıp yıkan bir nazar vardır

O şarkıya özenip söylenecek mısralar vardır

Sakın kader deme kaderin üstünde bir kader vardır

Ne yapsalar boş göklerden gelen bir karar vardır

Gün batsa ne olur geceyi onaran bir mimar vardır

Yanmışsam külümden yapılan bir hisar vardır

Yenilgi yenilgi büyüyen bir zafer vardır

Sırların sırrına ermek için sende anahtar vardır

Göğsünde sürgününü geri çağıran bir damar vardır

Senden ümit kesmem

Kalbinde merhamet adlı bir çınar vardır

Sevgili

En sevgili

Ey sevgili (Sezai Karakoç)

Sezai Karakoç’u halk fazla bilmezdi. Onu okumuş kişiler erbapları bilirdi. Sezai Karakoç’u halka tanıtan Reis olmuştur. Onun şiirlerini özelliklede bu şiirini okuyarak. Ona da yazının sonunda bir teşekkür edelim.

Ömrü boyunca memleketin dertli coğrafyasını adımlarken, kimi zaman bir kaymakam kapısında, kimi zaman kasaba kahvesinde, kimi zaman da sürgün yollarına düşmüş bir yolcu sıfatıyla karşımıza çıkar. Yazdıkları, yaşadıklarına sadece tanıklık etmekle kalmaz; o tanıklığı bir hesaplaşma biçimine dönüştürür.

Onu Anadolu’ya götüren kader değil, iktidarın hırçın elidir. İttihat ve Terakki’nin baskısına karşı çıkan bir kalemdir o. Hitabetinin, yazısının, düşüncesinin bedelini sürgünle, yalnızlıkla, gurbetle öder. Fakat ne dilinden ne mizahından ne de kendine ve sözünün gücüne duyduğu inançtan vazgeçer. Onun hikâyelerinde duyduğumuz gülümseme, boyun eğmeyen bir ruhun sesidir.

Memleket Hikâyeleri’nde ortaya çıkan Anadolu, daha önce hiçbir yazarın cesaret edemediği kadar gerçek bir Anadolu’dur. Tozu sadece bir dekor değil, yoksulluğun, kaderin ve çaresizliğin nabzıdır.

Refik Halid, köyü bir masal mekânı gibi süslemez. İnsanı, bütün zayıflıkları, bencillikleri ve iyi niyetleriyle birlikte yazar. Kasaba halkının birbirini boğan darlığı, memurun gücü eline alınca hoyratlaşması, köylünün kaderini kader sanması… Hepsini görür, yazar ve bunu yaparken acıdan ince bir tebessüm süzülür satırlara.

Karabibik’in yalın gerçekliğini sürdüren Nâbizade Nâzım’dan aldığı mirası, daha keskin, daha incelikli, daha insanî bir üsluba taşır. Anadolu, onun kaleminde artık yalnızca bir coğrafya değil, ruhun mekânı hâline gelir.

Memleketten sonra gurbet gelir. O gurbet, sessiz bir çınlama gibi hikâyelerin altına siner. Gurbet Hikâyeleri, sürgünün adımlarını duyarak okunur: Çölden esen sıcak rüzgâr,
dilini unutmuş bir yabancının kekelemeleri, kalabalık içinde tamamlanmayan bir yalnızlık… Bütün bunların üzerinde, İstanbul’un şehvetli güzelliğine duyulan kavurucu özlem. O artık yalnızca bir memleket hikâyecisi değildir. O, memleketinden koparılmış bir ruhtur.
İşte tam da bu yüzden yazısı hem yaralı hem gururludur.

Onun mizahı, güldürmek için değil delmek içindir. Yumruğu doğrudan atmaz; dudak kenarındaki alay, gerekenden fazlasını söyler. Aydede’de yazdığı mizah yazılarıyla, iktidarların maskesini düşürür; gülüşün altına sakladığı alay, sözün en keskin hâline dönüşür. Bu yüzden her dönemin iktidarı, ondan az ya da çok rahatsız olur. Onun kahkahası, bir başkaldırı biçimidir.

Karay, edebiyatımızda yalnızca hikâyenin yönünü değiştirmiş bir öncü değildir. O, sürgüne rağmen sözünü sakınmayan, yasaklara rağmen yazmaya devam eden, memlekete küsmeyen ama memlekete dair susmayı da bilmeyen bir ruhun adıdır. Kalemini eğmemiştir. Mizahıyla saldırmış, zarafetiyle direnmiştir. Memleketin yolları bazen gurbetle sonlansa da, onun kelimeleri sonunda yine eve dönmeyi bilmiştir. Çünkü o, memleketi yalnız coğrafyada değil, insanın içinde bulmayı öğrenmiştir. Bizler, onun bıraktığı o ince gülümsemenin gölgesinde memlekete bakmayı sürdürüyoruz.

Hastanesindeki değişim ve dönüşüm

Ülke ortalamasının üstünde olduğunu

Belirtmeye ve Bilgilendirmeye çalıştım. O kadar.

Sağlık ve hastane kültürü

Şehir hastaneleri konusunda hala olumsuz düşünenlerin olduğunu biliyorum. Bu her konuda böyledir. Bir atasözü: ‘Kesme eşeğinin kuyruğunu, kimi uzun, kimi kısa der.’ İnsanların tamamını mutlu etmek ve bir dize düşünce etrafında toplamak mümkün olmasa gerek. Ömrünü tenkit etmekle geçirenlerin olması ve bir sayı teşkil etmesi de olasıdır. Adam hastasının başında refakatçi, hem hastasını tedavi ettiriyor, hem de hastaneye kızıyor. Dert burada hastane değil hastaneyi zamanında inşa ettiren yöneticiler. Eşeğine gücü yetmeyenlerin kürtününü (semerini) dövdüğü gibi.

Geçenlerde iki yerel konumda hastaneye gittim. Oraların sakin olacağı düşüncesiyle. O kadar dolu ki koridorlarında yürüyecek bile yer kalmamış. Anladım ki Şehir hastaneleri olmasa bu kalabalık daha yoğun olacaktı. Birde bu yığılmanın önünü kesecek, önleyecek sağlık ocakları olmasa o zaman görülür hali pürmelalimiz.

Geçmişte MKE de sigortalı olarak çalıştım. Devlet Hastanelerine gidemezdik. Ankara Dış kapı Hastanesinden başka seçeneğimiz yoktu. Bu tabii ki eşitlik kavramına uymuyordu. Ama ne gezer o zamanda da lafta eşitlik kavramcılar kendilerini haklı çıkarıyorlardı. Zeytinyağı misali. Neyse biz konumuza dönelim:

Etlik Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi

Daha önce yatışımız verilmişti. Sıramız gelince çağrıldık. Yaklaşık otuz beş gündür de tedavi görmekteyiz. Hasta hanım Dürdane Kurnaz. Bende refakatçiyim. Pazartesi günü de taburcuyuz inşallah. Başka bir sorun çıktı taburcu olamadık tedaviye devam ediyoruz.

İspatlı geometri de bir kural vardır; hükmü başa koyarsın diğer kıyaslarla bu hükme varırsın. Ben de önce hükmü başa koyuyorum:

Prof. Dr. Cuma Uz (Başhekim)

Prof. Dr. Erhan Arif Öztürk

Doç. Dr. Zeynep Aykın Yılman

Dr. Bilge Gül

Bu isimler başta olmak üzere

Başhemşire Anıl Tatlıtürk

Hemşireler

Aynur

Ayşe

Eda

Eda (Yazman)

Kübra

Nilay

Batuhan

Bayram

Kırmızılı kızlar

Sema

Sima

Bu ismi geçen güzide insanlara ayrı ayrı teşekkür ediyorum.

Saygı ve sevgilerimi belirtiyorum. Teşekkür ve takdire layık olduklarını

Kendi gönlümce değerlendiriyorum. Bu konuyu ayrıca yönetimin dikkatine sunuyorum.

Bir ayrıcalıktı

Bilindiği üzere özel hastanelerin irili ufaklı daha iyi hizmet verdikleri söylenir. İmkânı olanlar buraları tercih ederler. Olmayanlar da irili ufaklı devlet hastanelerine veya Üniversite Hastanelerine giderler. Özel hastanelerin enformasyon işleri ön plandadır. Karşılama ve uğurlama ve Güleryüz. Anlatacağım şekliyle neredeyse pabuçları dama atılmak üzere. Şairin dediği gibi:

…

Geçenler geçti seni

Uçtu pabucun dama.

…

Eski yıllar anımsatılırken devlet kurumları ile temsil durumunda olanlar, çatık kaş ve azgın surat imajıyla hatırlanırdı. Hatta Necip Fazıl’ın deyimiyle eski yıllar bize:

‘Hükümet dedikleri

Çatık kaşlı zat’

Deyimiyle anlatılırdı.

Hasta yakınlarından da öte

Hasta yakınlarının, refakatçilerin bile hastalara karşı sabır sınırını ve tepkilerini, hastanenin o hemşirelerinin sabrı, güler yüzü, ışıldayan gözleri ve şefkatleri bastırıyor. Normalize ediyor.

O doktorların yüksek ilgisi; hastaların usanmak bilmeyen talepleri ve tekrarlarına sabırla gönüllüce güler yüzle bıkmadan usanmadan cevaplayan ve tekrarlayan doktorlar.

Kültürel değişim

Çok eskilerde, zile basarsın, çağırırsın, beklersin sesine kulak verecek hemşire ve doktor ararsın ve beklersin. Bu fizik hastanesinde bunları tersyüz eden davranış ve enforme olmalarını gördük ve şahit olduk. Eski olumsuzlukları aklayacak bu davranışlar için ayrıca teşekkür etmek gerekir ki; ben teşekkür ediyorum.

Doktorlar

Hastayı susturan doktorlar değil, hastanın bıkmaz usanmaz mükerrer sorularını dinleyen ve sabırla onun anlayacağı dilden açıklama yapan doktorlar. Hastanın her şikâyetini dikkate alan ve inceleyen doktorlar.

Hemşireler

Verilen programları harfiyen yerine getiren, takip eden, hastalara mutlu yüzle yaklaşan, hastaları azarlamayan, onlara kızmayan, uyuyanları pamuk prenses gibi uyandıran fedakâr hemşireler. Gecenin hangi saatinde olursa olsun dimdik ayakta olan hemşireler.

Kırmızılı kızlar

Hanımın tabiriyle bordo elbise giydikleri için onlara dediği kırmızılı kızlar. Maşallah atmaca gibi, koşan koşuşturan, Hastayı seansa götürmek için çağrılarını sürekli yineleyen, şefkat edilmesi gereken kırmızı kızlar Sema ve Sima. Diğer bir tabirle firma elemanları.

Seanslar

Hastalar için genelde durumlarına göre seanslar planlanıyor ve uygulanıyor. Seansları ve eksersizleri uygulayan Fizyoterapistler, yardımcıları ve de stajyer öğrenciler de hep aynı güzellikte yaklaşıyorlar hastalarına. Seanslar bittikten sonra yapılacak başka bir şey kalmayınca hastalar taburcu ediliyorlar. Reçeteleri ve ilaç raporları yazılıp nasıl kullanıla cağına göre bilgilendirildikten sonra.

Genel kültürdeki artış

Toplumun tüm katmanlarında ve tüm kesimlerinde bu artış gözlemlenmektedir elbette. Tüm hastanelerdede aynı kültür değişimi izlenmektedir. Okullarda emniyette ve insanların bulunduğu her yerde ülkemizde bir değişim dönüşüm yaşanmaktadır.

Buna mukabil Etlik Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Hastanesindeki değişim ve dönüşüm

Ülke ortalamasının üstünde olduğunu

Belirtmeye ve bilgilendirmeye çalıştım. O kadar.

Maruzatımdır

Emin amcamın oğlu İzmir’de ikamet eden Mehmet Mustafa Kurnaz kalp krizi sonucu hakkın rahmetine kavuşmuştur. Mustafa’nın ölüm haberini yazmaya elim varmadı. Elim titredi. Teyit etmek için kimi arayacağımı şaşırdım. Bir müddet bocaladım. Şaşırdım kaldım. Hanımım Dürdane ile 35 gündür Fizik Hastanesinde yatılı tedavi görmekteyiz. Arka arkaya ayağımda ince kırık olmuştu. Üçüncüsü de oldu. Bunların sterside üzerimdeydi. Sağlıklı düşünemiyordum. Aile büyüğü olarak mutlak katılmam gerekiyordu ama sağlığım elvermedi katılamadım. Üzgünüm. Mustafa çileli büyüdü. Çok ağır yükler taşıdı. Bunların hepsini yendi ve ölüme teslim oldu. İstanbul İmamhatipte Sedat Yenigün veya Metin Yüksel’in öğrencisiydi.

‘Hep gönüller haz olsa da

Kış gelirken yaz olsa da

Avutamam gönülcüğüm

Gurbet dolu naz olsa da’

Efendimizin yaşında vefat etti sayılır.

‘Ölüm güzel şey Perde ardındandır haber

Hiç güzel olmasaydı ölür müydü Peygamber’

Yunusun deyimiyle

‘Genç yaşında can vermek

Gök ekini biçmek gibi’

Allah’ım gani gani rahmet eylesin

Efendimize komşu olsun inşallah

Tüm ailemizin başı sağ olsun.

Ümmet ağıt yakıyor

Derdine ağlıyor

Kaderine küsüyor.

Acziyete düştükleri durumuna üzülüyor

Dünya Müslümanlarının yöneticilerine kızıyor

ABD ye sinirleniyor

İsrail’e hıncını çeşitli şekillerde ifadeye çalışıyor

Sövüyor, sayıyor

Ne yapılacağı konusunda

Geçmişe bakmıyor

Bulunduğu duruma göre hayıflanıyor

Ölmüş gitmiş insanların paylarını görmüyor

Yine ölmüş gitmiş insanların veciz sözlerini yâd ediyorlar.

Demiyorlar ki;

Geçmişte yapılan hata ve duruşlardan dolayı bu güne geldik

Bu gün ne yapılması konusunu irdeleyemiyoruz

Yapanlara ayak bağı oluyoruz

Kendi ayağımıza sıkıyoruz

Kendi ayağımıza çelme takıyoruz

Demiyoruz ki;

Zaman gelecek bizde eskiyeceğiz

Bizlerde yaptıklarımızdan dolayı

Eskileri olumsuz yâd ettiğimiz gibi

Bizleri de gün gelecek

Çelik çomak oynadığımızı tenkit edecekler

Boş laf ve eylemsizlikle veya

Olumsuz eylemlilikle tenkit edecekler.

Hayal konuşma

Hayal konuşmakla

Hayal kurmakla meşgulüz

Atıyoruz, tutuyoruz

Kendi kendimize yiğitlik taslıyoruz

 Nedeni niçini konuşmaya

Öfkemiz yetmiyor

Sanki samimi değiliz

Samimi düşünmüyoruz

Siyasi düşünüyoruz gibime geliyor

Suçu geçmişe yıkma

Suçu geçmişe yıkalım mı, yıkmayalım mı?

Ne farkeder ibret almadıktan sonra

Hiç ibret alınsaydı

Tarih tekerrür eder miydi?

Gerçekçi olalım

Bakın gerçekçi olalım

Gerçeği görelim artık

Nedir o gerçek

Birlik beraberliktir o gerçek.

Siyasi şuur ve görebilmektir

Hayıflananlardan, öfkelenenlerden,

Kızanlardan, eskiye suçu yükleme kolaylarından

Bir heyet kursak ve desek ki onlara

‘Bir çözüm üretin?

Sizi yetkili kıldık desek acaba

Hangi önerileri yapabilirlerdi?’

Hem doğru oturalım,

Hem de doğru düşünelim.

Eğri oturup doğru düşünmek mümkün değildir.

Tıp Fakültesi birincisi bir kızımızın

Rasim Özdenören den söylediği veciz söz gibi.

‘Hem bu deveyi güdeceğiz,

Hem de bu diyarda kalacağız.

Deve de bizim, diyarda bizim’ dediği gibi.

Deveyi güttükten sonra diyardan gitme hakkımız yoktur.

İmamoğlu Partisi

Bir siyasi grup CHP, İmamoğlu Partisi olmuş. Bekasını ona bağlamış, Başka bir soruna eğilmiyor, halkta bu durumu yadırgamıyor. Türkiye’nin % 25’ini buna klonlamış, nereye yönlendirilirlerse oraya yöneliyorlar. Bu durum acilen terkedilmeli. Diğer irili ufaklı partiler kendi dertlerine düşmüş, nerden ne koparacaklarını düşünmekten başka dertleri yok. CHP nin gönlünü ve politikasını hoş görüyorlar veya hoş tutuyorlar. CHP nin lehine olayları kavzaklamaktan öteye gidemedikleri gibi, akşam sabah kendi aralarında ittifak kurma hayaliyle yaşıyorlar. Ülke sorunlarını düşünmüyorlar. Ülke sorunları deyince akla Reis’i tenkit etmek veya onu alaşağı etmek zannediyorlar veya öyle öğütleniyorlar. Ne oldu onar on beşer milletvekili amortisiyle kendinize, partinize ülkenize ne kazandırdınız? Bu çelik çomak oynamaktan öteye geçmiyorsunuz?

Mutlak butlan

Halkın bir bölümünde de şöyle bir görüş oluşmuş durumda: ‘Eğer mutlak butlan çıkarsa; CHP eski yöneticilere devredilir. Her şeyi Devletten kırparak oluşturulan sermaye ile satın alacaklarına inananların elinden CHP kurtarılır, Belediyeler ha keza kurtarılır ve Ülke soyulmaktan kurtarılır’. Şu da eklenebilir; çarşambanın geleceği önceden bellidir. Olanlar olacakların habercisidir. Parça için doğru olan bütün içinde doğrudur bu bir fizik kuralıdır. Belediyelerdeki soygun ülke geneline yayılır ve Beka sorunu oluşur.

Hakikat şu

Reis ülkeyi iyi götürüyor. İçteki ve dıştaki sorunları ülkemiz lehine çözüyor veya çözmeye çalışıyor. Bu konuda partili partisiz Reise yardımcı olmaktan öte yol yok gibi gözüküyor. Bunu görmezden geldikten sonra hayıflanmanın hiç âlemi yoktur. ‘ABD destekli İsrail’in adım adım ilerlediğini, sıra bize doğru yöneliyor’ demenin de hiçbir manası yoktur. Hem Reis gitsin, hemide İsrail bize doğru yönelmesin demenin kıymeti harbiyesi olamaz. Bu ikisi bir arada olamaz. Reis giderse İsrail bize de yönelir, hatta daha öteye de geçmeye çalışır. Gerçekçi olalım. Ağız bükmeyelim halk tabiriyle kıvırttırmayalım. Onun için ‘Hemi bu deveyi güdeceğiz, hemi bu diyarda kalacağız, Devede bizim diyarda bizim’.

Emekliler ve dar gelirliler

Evvelki yazılarımın birinde demiştim ki; Emeklilere ve dar gelirlilere verin. Aksi takdirde CHP mahalli seçimde başarılı olursa, açlıklarını gidermek için çalıp çırptıkları miktar, emeklilere vereceğinizi katlar’ demiştim. Aynen oldu. Çaldılar çırptılar daha bunlar bildiğimi zin yarısı. Ülkemiz bundan çok zarar gördü.

Yine söylüyorum: Reis bunda doğru yönlendirilsin. Yine aksi takdirde maazallah iktidar olurlarsa ülkeyi sömüreceklerini görmemek öngörüsüz olmak demektir. Bu yükü emekliye ve dar gelirliye yüklememek lazım. Onları bu siyasi karar noktasından korumamız gerek mektedir. Bunun zamanlaması iyi yapılmalı. Hatta şimdiden ipuçları verilerek umutlandır mamız lazım onları.

Şayet bu sorun giderilmezse

En iyimser olarak şöyle sonuçlara gebe olabilir.

Bu günkü konjonktür ve CHP nin yerel seçimlerdeki başarısızlığı

Ve ülke yönetemeyecek bir kadro oluşturduğu görülürse:

Bu oylar belki CHP ye eskisinden daha az gider.

Yani geçenki durumdan daha az.

Ancak oy kullanmayan seçmen sayısını çoğaltabilir

İnsanları gönülsüzleştirebilir

Yine insanları umutsuzlaştırabilir

İnsanları yanlışa yönlendirme sorumluluğu taşınır

İstemeye istemeye yanlışa yönelmeye sebep olunur

Daha önemlisi de oylar küçük partilere dağılır

Böylece heba olur ve boşa gider.

Fonksiyonu azalır

Boş mermi durumuna düşer

Bu analizimiz dikkate alınmalı.

Selam ve dua ile…

Gecekondular, hâlâ düşük gelirli ailelerin yaşadığı, plansız yapılaşmanın izlerini taşıyan yerleşimler. Ancak son yıllarda bu mahallelerin çehresi de değişiyor. Bir yanda kentsel dönüşüm projeleriyle yıkılan evler, diğer yanda aynı mahallede yükselen yeni apartmanlar… Eski ile yeninin iç içe geçtiği bu alanlarda, insanlar yalnızca mekânla değil, değişimle de mücadele ediyor.

Komşuluk ilişkileri ise hâlâ bu hayatın omurgası. Ama artık dayanışma sadece kapı önlerinde değil, telefon ekranlarında da kuruluyor. Mahalle WhatsApp gruplarında iş ilanları paylaşılıyor, hasta olanlar için yardım organize ediliyor, kira sıkıntısı yaşayanlar için imece usulü destek toplanıyor. Bir tencere yemek hâlâ komşuya gidiyor ama yanında artık bir mesaj da düşüyor: “Bir ihtiyacın olursa yaz.”

Ekonomik gerçeklik ise daha da sertleşmiş durumda. Artan hayat pahalılığı, kiraların yükselmesi ve güvencesiz işlerin yaygınlaşması, gecekondularda yaşayanların yükünü ağırlaştırıyor. Bugün birçok kişi gündüz inşaatta çalışıp akşam motokuryelik yapıyor; kadınlar ev temizliğine giderken aynı zamanda evde paketleme işleri alıyor. Çocuklar ise kimi zaman okulla iş arasında sıkışıp kalıyor. Eğitim hâlâ bir çıkış yolu ama o yola ulaşmak her geçen gün zorlaşıyor.

Altyapı sorunları kısmen azalsa da tamamen ortadan kalkmış değil. Bazı mahallelerde internet erişimi bile temel bir ihtiyaç hâline gelmiş durumda; çünkü artık eğitim de, iş başvuruları da dijital. Ancak bu erişim her zaman mümkün değil. Birçok çocuk, online derslere telefondan bağlanmaya çalışırken; bazı evlerde hâlâ düzenli ısınma bir lüks sayılıyor.

Gecekonduların kültürel yapısı ise her zamankinden daha zengin. Özellikle son yıllarda göçle gelen farklı topluluklar, mahalle hayatına yeni renkler kattı. Aynı sokakta farklı diller konuşuluyor, farklı mutfaklardan kokular yükseliyor. Bayramlar, düğünler ve sokak arası etkinlikler artık çok daha çeşitli; bu da mahalleye yeni bir ortak yaşam kültürü kazandırıyor.

Tüm bu tablo içinde gecekondular, sadece “yoksul mahalleler” olarak okunamaz. Buralar, değişime rağmen dayanışmayı kaybetmeyen, zor şartlara rağmen birlikte ayakta kalmayı başaran insanların mekânı. Bugün belki daha fazla belirsizlik var, ama aynı zamanda daha fazla direnç de var.

Gecekondularda hayatı anlamak, bugünün şehirlerini anlamaktır. Çünkü bu mahalleler, kentin dışında değil; tam ortasında duran bir gerçeği hatırlatır: İnsan, en zor koşullarda bile bağ kurarak, paylaşarak ve birlikte var olarak yaşamayı sürdürür. Ve evet, hâlâ o dar sokaklardan güçlü, sıcak ve unutulmaz hikâyeler çıkıyor.

Hz.Ali ile Fatıma’nın evlilikleri sonrasında Peygamber (s.a.v), artık misafirlerin çifti yalnız bırakmaları gerektiğini gösteren bir işaret olarak ayağa kalktı ve Ali’ye: ‘Kendisi geri dönene dek karısına yaklaşmamasını söyledi. Bütün misafirler gittikten hemen sonra geldi.   Allah Resulünün dadısı Ümmü Eymen, Fatıma’yı Ali’nin evine götürüp teslim etti. Hz.Ali: ‘Fatıma geldi.  Evin bir köşesine oturdu. Ben de uzak köşesine oturdum. Bekledik… Ger değe girmeden önce Allah Resulü geldiler. Bir çanak su istediler. Dudaklarına götürdüler. Parmaklarını ıslatıp, Fatıma’nın başına ve göğsüne serptiler: ‘Allah sizi ve zürriyetinizi şeytandan korusun’ buyurdular. Hz.Ali’ye de aynı sudan serptikten sonra: ‘Allah’ın ismi ve bereketiyle zevcen senindir’ buyurdular. ‘Bir kapla su getirtti, abdest aldı. Hz.Ali ve Hz.Fatıma’nın göğsüne ve iki omzunun arasına serpti. Ve her ikisine dua etti.’ Ve âlemde en ahenkli çiftin evinden ayrıldılar. Peygamber Efendimiz iş taksimatı yaparken kızı Fatıma’ya ev işlerini, Aliye’de harici işleri tavsiye etti.

Peygamber, genç evlileri görmek için gitmiş idi,

Çok sevdiği Fatıma’dan bir kap ile su istedi:

Aldı iki avucuna üstlerine serpiverdi.

Onlara, her damlasından büyük rahmet, sıhhat erdi  (A.Köksal)

Baba evindeki destek şimdi yoktu

Fatıma evlenmeden önce babasının evinde onun hizmetinde olanlardan hep yardım görüyordu. Kardeşi Ümmü Gülsüm, Ümmü Eymen, Havle hanım Fatıma’nın yanında şimdi bu yardım eden ellerden hiç biri yoktu.   

Ali’nin omuzları Fatıma’nın elleri kabarmıştı

Aşırı fakirliklerini gidermek için Ali su çekiyor ve taşıyor, Fatıma ise buğday öğütüyordu. ‘Ellerim kabarıncaya kadar öğüttüm’ Benim de un öğütmekten ellerim kabardı’ dedi bir gün Ali’ye. Ali’de ona: ‘Ben de omuzlarım ağrıyıncaya kadar su çektim. Değirmen taşı dişemek, bilemekten göğsüm ağrır oldu.’ dedi. Hz.Fatıma hizmetçisizdi. Buğdayını eliyle öğütür, suyunu kendisi taşır.  Buğday öğütmekten elleri, su taşımaktan göğsü ağrır oldu. Fatıma’ nın, Allah Resulüne utancından söyleyemediğini Hz.Ali hissettirdi: ‘Acaba gazalardan alınan kadın esirlerden birini Fatıma’ya yardımcı veremez miyiz?’

Birlikte gittiler yardım istemeye

Ali: ‘Allah, babana birçok köle vermiş; git ve onlardan birisini hizmet etmesi için iste’ dedi. Fatıma, hizmetli olarak bir esir istemeye gitti. Ancak istemekten utandı. Fatıma gitti fakat isteyemeden eli boş döndü. Bunun üzerine ikisi birden gittiler istemeye. Daha sonra ikisi beraber gidip istediler. Fatıma’nın El değirmeni ile buğday çekip un öğütmekten kabarmış ellerini göstererek bir hizmetçi isteyince,   

Ashabı Suffanın ihtiyacını zor karşılıyorum

Peygamberimiz: ‘Kızım Ashabı Suffe’nin ihtiyaçlarını gideremediğim halde ben sana nasıl yardımcı bulayım’ demişti. Peygamberimiz Aleyhisselam’ Veremem! Ben onu satıp Ehli Suffa’yı geçindireceğim buyurdu. Peygamber (s.a.v): ‘Onları size verip de Ehli Suffe’nin aç kalmasını istemem. Sadece elimdekini ve avcumdakini satarak onları besleyebiliyorum’ dedi. ‘Ben daha Suffe Sahabelerini rahata kavuşturamadım. Böyle şey nasıl olur!’ buyur dular.

Musa b.İmran’ın da döşeği yoktu

Fatıma bir gün: ‘Ne benim ve ne de, amcamın oğlunun, geceleri üzerinde uyuduğumuz, gündüzleri de, üzerinde kestirdiğimiz bir koç postundan başka döşeğimiz var!’ dedi. Peygamberimiz: ‘Ey Kızım! Sabret! Musa b.İmran da, zevcesi ile 20 yıl döşeksiz oturdu.  Veya 10 sene boyunca çuha parçasından ibaret bir döşekte yatmışlardır.’ Onların, pamuk tan yapılmış bir abadan başka döşekleri yoktu’ buyurdu.

Namaz sonundaki tesbihatın menşei

Ali ve Fatıma evlerine döndükleri gece, Peygamber (s.a.v) evlerine geldi yanlarına oturdu: ‘Size, benden istediğinizden daha değerli bir şey vereyim mi’ ‘Evet’ dediklerinde ise şunları söyledi: ‘Cebrail bana her namazdan sonra;

On defa Elhamdülillah

On defa Suphanallah

On defa Allahuekber deyin.

Yattığınız zaman da her birini

Otuz üçer defa tekrarlayın’ buyurdu.

Döşeğinize gireceğiniz zaman;

33 defa ‘Suphanallah’ diyerek tesbih ediniz.

33 defa ‘Elhamdülillah’ diyerek Allah’a hamd ediniz.

33 defada ‘Allahuekber’ diyerek Allah’ı tekbir ediniz’ buyurdu. 

Ali ileriki yıllarda ‘Bir kez bile onları okumayı ihmal etmedim’ derdi.

Diğer rivayet

Peygamber Efendimiz, zenginlerin mal ile sevap kazanmasına karşılık, fakirlere maddiyat la sınırlı kalmayan; teşbih, tahmid, tehlil (Allah’ı anma), iyiliği emretme ve güzel ahlak gibi her türlü hayırlı işin sadaka olduğunu belirtmiş, sabır ve kanaatle zenginlerin sevabına ortak olabileceklerini müjdelemiştir.

Ebu Zer’den rivayet: ‘Tesbih ve zikir, öncelikle; ‘Ey Allah’ın Resulü! Zenginler bütün sevap ları alıp götürüyorlar. Zira bizim gibi namaz kılıyor, bizler gibi oruç tutuyor ve ayrıca malları nın fazlasından da sadaka veriyorlar’ dediler.

Peygamber (s.a.v): ‘Allah size sadaka verme imkânı bahşetmedi mi (sanıyorsunuz)?

‘Her namazın ardından Otuz üçer defa Suphanallah, Elhamdülillah, Allahuekber’ diyerek tekbir getirirsin. Sonra bunları, ‘La ilahe illallahu vahdehu la şerike leh. Lehülmülkü ve lehülhamdü ve hüve ala külli şeyin kadir’ cümleleri ile bitirirsin. ‘Günahın denizin köpükleri kadar da olsa bağışlanır’

Her tespih sadaka,

Her tekbir sadaka,

Her tahmid sadaka,

Her tehlil sadakadır.

İyiliği emretmek sadaka,

Kötülükten sakındırmak sadakadır.

Hatta (her) birinizin eşiyle yatması bile sadakadır’ buyurdu.

Sahabilderin zenginlere imrenmeleri ve kendileri için hayıflanmaları karşısında Peygamber Efendimiz ‘Sadaka’ deyince sadece ‘İnfak’ değil, daha başka konuların da akla gelmesi gerektiğini açıklamıştır. Allah Teâlâ herkes için hayır yolları yaratmıştır. Hiç kimseyi hayır işlemekten alıkoymamıştır. İşte mesela;

Her tesbih (Suphanallah)

Her tekbir (Allahuekber)

Her tahmid (Elhamdülillah)

Her tehlil (La ilahe illallah)

Tesbih, tekbir, tahmid ve tehlil birer zikir ve dolayısıyla ‘nafile’ birer ibadettir.

‘Suphanallah’

’Elhamdülillah’,

‘Lâ ilâhe illâllah,

‘Allahuekber’ ve

‘Lâ havle velâ kuvvete illâ billâhi’l-aliyyi’l-azîm’ İfadeleriyle yapılır.’(H.Karaman)

Fakir sahabeler Efendimize gelerek ‘Bizim yaptıklarımızı duymuşlar zenginlerde yapıyorlar, aramızda fark kalmadı demeleri üzerine Efendimiz ‘Bu Allah’ın ikramıdır. Onu dilediğine verir’ buyurdu.

Kendisini diğerlerinden üstün gören zenginlere ‘Size ancak zayıflarınız sebebiyle yardım ediliyor ve rızık veriliyor, değil mi?’ buyurmuştur. (Buhari cihat 76) ‘Zenginlik, mal çokluğu değil dir; asıl zenginlik, gönül tokluğudur’ (Buhari Rikak 15) Hz.Ömer ‘Biz Hayber’i fethettiğimiz zamana kadar doğru dürüst doymuş değildik’ demesi sıkıntılı yılların özetiydi.

Sabah namazına kaldırdı

Peygamberimiz Aleyhisselam; altı ay, sabah namazına çıkarken Fatıma’nın kapısının önünde durup: ‘Ey Muhammed’in ev halkı! Haydi, namaza!’ buyurmuş ve Ahzab süresinin: ‘Ey Ehli Beyt! Allah, sizden günah kirini gidermek, sizi tertemiz yapmak ister!’ mealindeki 33.ayetini okumuştur.

Babaya benzerliği

Hz.Aişe: ‘Ben, Fatıma kadar sözü ve konuşması, Resulullaha benzeyen bir kimse görme dim. Yürüyüşü de Nebiyyi Muhterem Efendimize benzerdi. Ben, Fatıma’dan daha doğru sözlü bir kimse görmedim.’ Aişe’ye, ‘İnsanların, Resulullah’a en sevgili olanı kimdir?’ diye sordular. ‘Fatıma idi’ dedi. ‘Ya erkeklerden’ ‘Fatıma’nın kocası’ cevabını verdi.

Ebu Turab künyesi

Turab: Toprak, Ebu-Turab: Hz.İmamı Ali’nin lakabı. Buharinin Camiinde rivayet ettiğine göre; Bir gün Hz.Aliyi; Fatıma ile dargınlaşıp gittiği mescidde toprağa bulanmış olarak yattığını görünce: İki defa ‘Kalk Ebu Turap!’ diyerek üzerindeki toprağı silkmeye başladı. Hz.Ali ‘Ebu Turap’ diye çağrılmaktan hoşlanırdı.

Ammar b.Yasir’in rivayetine göre; Zülüşeyre seferinde Ammar b.Yasir ile Hz.Ali’nin Beni Müdlic’in hurma bahçesinde çalışmalarını izlerken uyumaları sonucu toprağa belendiğini görünce Resulullah’ın: ‘Sana ne oldu ey Ebu Turab’ diye kündelediğin rivayet edilmektedir.

Taberi Zülüşeyre Seferi için: ‘Bu, Peygamber’in (s.a.v), Hz.Ali’yi ‘Ebu Turap’ diye künye lediği gazadır. Bu isim ona şundan ötürü verilmiştir:

Peygamberimiz, Hz.Ali’yi talep etmiş bulamamış ve aramıştı. Bir ağaçlıkta yüzü toprağa dönük yatmış ve uyumuş buldu. Uyandırıp: ‘Kalk! Ya Eba Turab!’ dedi. Veya Kimileri şöyle rivayet etmişlerdir: ‘Hz.Ali o ağacın altında namaz da secde halinde olduğu için yüzü toprak olmuştu. ‘Ya Eba Türab! İyi ibadet ediyorsun!’ dedi. Hz.Ali onunla fahrederdi (övünürdü): ‘Peygamberimiz (s.a.v), beni sücudda (secdede) görerek bana ‘Ebu Türab’ diye çağırırdı.   

Peygamber ailesine zekât ve sadaka haramdır

Allah Rasulü’nün Ehli Beyt’ine zekât almak haramdır. Peygamberimiz Aleyhisselam: ‘Bir gün Hz.Hasan’ın çocukken Beytülmal’e ait zekât, sadaka hurmasından bir tanesini yediğini görünce: ‘Kaka! Kaka! Kaka!’ diyerek ağzından çıkarttırdı ve: ‘Zekât, sadaka bize; ne Muhammed’e, nede Muhammed’in hanedanına helal değildir!’ buyurdu. Hz.Hasan da hatıralarında bu olayı teyit etmiştir. Hz.Abbas’ın oğlunun zekât ve sadaka tahsildarlığı isteğini de geri çevirmiştir. Bir başka istekliye de şu cevabı verdi: ‘Biz bu işlere taliplileri tayin etmeyiz, layıkları getiririz’ buyurmuştur.

Selam ve dua ile…

Küresel ölçekte ekonomik dalgalanmaların derinleştiği, Türkiye’nin ise bu dalgalardan doğrudan etkilendiği bir süreçten geçiyoruz. Artan maliyetler, daralan bütçeler ve yükselen beklentiler… Böylesi bir tabloda yerel yönetimlerin performansı her zamankinden daha fazla önem kazanıyor.

İşte tam da bu noktada Altındağ Belediyesi, ortaya koyduğu yönetim anlayışı ve sürdürülebilir hizmet politikalarıyla dikkat çekiyor. İlçede hayata geçirilen sosyal destek projeleri, kentsel dönüşüm hamleleri ve altyapı yatırımları; sadece bugünü değil, yarını da planlayan bir vizyonun ürünü olarak öne çıkıyor.

Nitekim belediyenin faaliyet raporunda yer alan veriler, bu başarının somut karşılıklarını da ortaya koyuyor. 2024 yılının ilk üç ayında 106 milyon TL açıkla devralınan bütçenin, yıl içinde alınan mali disiplin tedbirleriyle kademeli olarak toparlandığı görülüyor. Altı ay sonunda 40 milyon TL’ye, dokuz ay sonunda ise 23 milyon TL’ye kadar gerileyen bütçe açığı, yıl sonunda tamamen sıfırlanarak önemli bir mali başarıya imza atılmış. Bununla da kalmamış 2025 yılında bütçe fazlası oluşmuş.

Veysel Tiryaki liderliğinde yürütülen çalışmalar, sınırlı kaynakların etkin kullanımıyla nasıl somut sonuçlar üretilebileceğini gösteriyor. Özellikle sosyal belediyecilik alanında atılan adımlar, dar gelirli vatandaşlara yönelik destek mekanizmalarının güçlendirilmesi ve yaşam kalitesini artıran projeler, yerel yönetimlerin kriz dönemlerinde nasıl bir rol üstlenmesi gerektiğine dair önemli bir örnek sunuyor.

2025 yılı verileri ise bu yönetim anlayışının daha da güçlendiğini ortaya koyuyor. Buna göre belediye, 3 milyar 798 milyon TL gelir elde ederken, 2 milyar 806 milyon TL gider gerçekleştirdi. Yatırımlara ayrılan 875 milyon TL’lik kaynakla birlikte yatırımın bütçe içindeki payı yüzde 31’e ulaşarak dikkat çekici bir seviyeye yükselmiş. Personel giderlerinin 1 milyar 402 milyon TL olarak gerçekleştiği tabloda, mali disiplin ve kaynak yönetimi dengesi korunarak bütçe fazlası verilmesi, yerel yönetim açısından önemli bir başarı göstergesi olarak öne çıkıyor.

Altındağ’da son yıllarda hayata geçirilen projelere bakıldığında; yeşil alanların artırılması, kültürel ve sosyal yaşam alanlarının çoğaltılması, eğitim ve gençlik yatırımlarının genişletilmesi gibi birçok başlıkta istikrarlı bir ilerleme görülüyor. Özellikle kentsel dönüşüm planlarıyla daha güvenli ve modern yaşam alanlarının oluşturulması ve öğrencilere tanınan imkanlarla birlikte, ilçede çok boyutlu bir kalkınma yaklaşımının benimsendiğini ortaya koyuyor. Bu tablo, yalnızca bir belediyecilik başarısı değil, aynı zamanda planlı ve kararlı bir yönetim anlayışının yansımasıdır.

Faaliyet raporunun Belediye Meclisi’nde kabul edilerek kamuoyuna sunulması ve bu sürecin şeffaflıkla yürütülmesi, ortaya konulan başarının kurumsal bir zemine oturduğunu da gösteriyor. Alınan sonuçlar, yalnızca rakamsal bir dengeyi değil; aynı zamanda güven veren bir yönetim anlayışını da işaret ediyor.

Bugün Türkiye’nin içinden geçtiği ekonomik süreçte, yerel yönetimlerin sorumluluğu daha da ağır. Bu noktada Altındağ’da ortaya konulan model; dayanıklılık, verimlilik ve toplumsal fayda ekseninde şekillenen bir başarı hikâyesi olarak öne çıkıyor.

Altındağ’ın bu performansı, yalnızca Ankara için değil, Türkiye genelinde de dikkatle takip edilmesi gereken bir örnek niteliğinde. Çünkü güçlü şehirler, güçlü bir ülkenin temelidir.

Ve bugün gelinen noktada Altındağ…

Sadece bir ilçe değil, aynı zamanda doğru yönetimin mümkün olduğunun güçlü bir göstergesi.

Ankara’nın ve Türkiye’nin gururu olmaya aday bir yerel yönetim modeli.

Kalın sağlıcakla...

Üretimden sağlığa, eğitimden şehir yönetimine kadar uzanan bu dönüşüm, Türkiye için sadece teknolojik bir adım değil; hız, verimlilik ve küresel rekabet gücünü yeniden tanımlayan stratejik bir kırılma noktası anlamına geliyor. Dünya, artık hızın tanımını yeniden yazıyor. Veri akışının saniyelerle değil anlarla ölçüldüğü, mesafelerin anlamını yitirdiği bir çağdayız. Türkiye ise bu dönüşümün gerisinde kalmayı değil, merkezinde yer almayı seçerek 5G ile birlikte yeni bir döneme güçlü bir adım attı. Artık yalnızca konuşan, mesajlaşan bir dünyada değiliz. Artık hızın sadece bir avantaj değil, bir gereklilik olduğu bir çağdayız. Ve Türkiye, bu çağın gerisinde kalmayı değil, tam merkezinde yer almayı seçti.

5G sadece daha hızlı internet demek değil. Bu, şehirlerin akıllandığı, üretimin hızlandığı, sağlık hizmetlerinin mesafeleri ortadan kaldırdığı, eğitimin sınır tanımadığı bir dünyanın kapısını aralamak demek. Gecikmenin neredeyse sıfırlandığı, verinin ışık hızına yaklaştığı bir sistemde artık zaman kavramı bile yeniden tanımlanıyor.

Düşünün…

Bir doktor, kilometrelerce uzaktaki bir hastaya anında müdahale edebiliyor.

Bir öğrenci, dünyanın en iyi üniversitelerinin sınıflarına kendi odasından bağlanabiliyor.

Ve tüm bunlar, artık bir hayal değil. Türkiye’nin 5G ile attığı bu adım, yalnızca teknolojik bir gelişme değil; aynı zamanda ekonomik, sosyal ve kültürel bir sıçramanın da habercisi.

Çünkü teknoloji sadece cihazları değil, zihniyetleri de dönüştürür. Hızlanan dünya, hızlı düşünen, hızlı üreten ve hızlı adapte olan toplumları öne çıkarır. Ancak burada asıl mesele sadece teknolojiye sahip olmak değil… Onu nasıl kullandığımızdır.

5G bize bir imkân sunuyor. Daha üretken olma, daha yaratıcı olma, daha bağlı ama aynı zamanda daha bilinçli olma imkânı… Bu yeni çağda mesele, hızın peşinden koşmak değil; hızın yönünü doğru tayin edebilmek. Çünkü hız, doğru kullanıldığında kalkınma getirir; yanlış kullanıldığında ise savrulma. Türkiye artık bu eşiği geçmiş durumda.

Ve şimdi asıl soru şu: “Bu gücü ne için kullanacağız?” Eğer cevabımız; üretim, bilim, eğitim ve insan odaklı bir gelecek ise… İşte o zaman 5G, sadece bir teknoloji değil, bir medeniyet adımı olur. Gelecek artık beklediğimiz bir şey değil. Gelecek, çoktan geldi. Ve biz… O geleceğin tam ortasındayız.

Geleceği doğru okumak ve ona yön verebilmek dileğiyle,

kalın sağlıcakla...

O an anladım ki Kudüs’e gelmek bir yolculuktan ibaret değil; insanlığın en eski duasına dâhil olmaktır. Çünkü bu şehirde göğe yükselen her ses—ezan, çan, dua—aynı hakikatin farklı yankılarıdır. Aynı gökyüzüne bakan üç inanç, aynı toprağın üzerinde birbirine değmeden ama birbirini inkâr etmeden var olmaya çalışır.

Kudüs, tarih boyunca nice medeniyetin izini taşıyan bir hafıza şehridir. Surları bir kitap gibi açılır; her taşında bir hikâye, her sokağında yarım kalmış bir cümle vardır. Beyaz taş evler, dar sokakların gölgesinde sadece serinlik değil, geçmişin sesini de saklar. Bugün ise bu kadim şehir, bir yandan bin yılların yükünü taşırken diğer yandan güncel bir gerilimin, kesintisiz bir mücadelenin içindedir. Adalet, özgürlük ve barış hâlâ ertelenmiş bir cümle gibi beklemektedir.

Mescid-i Aksa, yalnızca bir mabed değil, bir yöneliştir. Orada kılınan her namaz, sadece bir ibadet değil, aynı zamanda var olma iradesinin sessiz bir ilanıdır. Secdeler, göğe olduğu kadar yeryüzündeki adaletsizliğe karşı da yükselir. Bu yüzden Aksa, taşlardan çok inançla, sabırla ve direnişle ayakta durur.

Altın kubbesiyle Kubbetü’s-Sahra, gökle yer arasında asılı kalmış bir hatıra gibidir. Ancak o hatıraya yaklaşmanın bile bazen yasak olduğunu görmek, insanın içini derinden sarsar. Bir mekânın değil, bir hatıranın bile sınırlandırıldığı bir gerçeklikle karşılaşırsınız. Yine de bütün yasaklara rağmen, bu şehirde dua susmaz; çünkü Kudüs’ün ruhu, sınırları aşan bir hafızaya sahiptir.

Zeytin Dağı’ndan Kudüs’e bakmak, sadece bir manzaraya değil, zamana bakmaktır. Peygamberlerin izleriyle yürüyen bu coğrafyada, geçmiş ile bugün iç içe geçer. Dün fetihlerle, bugün direnişlerle anılan bu şehirde mücadele biçim değiştirir ama özü değişmez. Yine de en güçlü umut, zeytin ağaçlarının gölgesinde oynayan çocukların ellerindedir. Onların defterleri, bu şehrin geleceğine yazılan en sessiz ama en güçlü cümlelerdir.

Ağlama Duvarı’nda toplanan insanlar, farklı inançların ortak bir kırılganlıkta buluşabildiğini gösterir. Her elin değdiği taş, aslında aynı arayışın izini taşır: Anlaşılmak, affedilmek, huzur bulmak. Kudüs bu yönüyle, ayrılığın değil, derinde bir yerde hâlâ mümkün olan ortaklığın şehridir.

Bugün dünya, savaşların, ayrışmaların ve sert sınırların içinde savrulurken Kudüs, bütün bu karmaşanın ortasında insanlığa sessiz bir hatırlatma yapar. Burada yürürken sadece tarihi değil, insan olmanın yükünü ve sorumluluğunu hissedersiniz. Peygamberlerin mirası, bir inançtan öte bir ahlâk çağrısı olarak yankılanır.

Kudüs bana şunu öğretti: Bir şehir bazen bir coğrafyadan ibaret değildir. Bazen bir vicdandır, bazen bir soru, bazen de hiç bitmeyen bir duadır.

Bu yüzden Kudüs, bir varış değil; bir hatırlayıştır.

Hicretin ikinci yılında Mekke müşrikleri Ebu Süfyan’ın başkanlığında Bir ticaret kervanını Şam’a gönderdi. Resulullah (s.a.v) kervanın dönüşünü haber aldı. Kendilerini yurtları Mekke’den çıkarmış olan Kureyş’in kervanını vurmak istedi. Üç yüzden fazla arkadaşı ile yola çıktı. Fakat durumdan haberdar olan Ebu Süfyan Kervanı kurtarmak için Kureyş’e ‘yetişin’ haberini gönderdi. Diğer taraftanda yolunu değiştirerek kervanı kurtardı. Müşrikler bin kişilik bir ordu ile yola çıktılar. Müslümanlar artık kervanla değil Küreyişlerle karşılaşacaklardı. Ashaptan bir kısmı ‘Biz kervanı yakalamak için çıktık, Böyle bir savaşa hazırlıklı değiliz’ diyerek çekingenlik gösteriyorlardı. Sonuçta savaşmak üzere ittifak ettiler. Gerçekten de zafer Müslümanların oldu.

Bedir’e sebep olan Kervanın Şam’a gidişi

Bedir muharebesi, Önceden düşünülüp taşınılmış bir muharebe değildi. Rastgele büyük bir hadise oldu. Hicretin ikinci yılında Şam’a giden kervana Küreyiş kabilelerinden kadın erkek herkes sermaye ve mal koyarak katılmıştı. Herkes hisselerine göre ortak idiler. Üstelik kervandaki mallar; Muhacirlerin Mekke’de bırakmak zorunda kaldıkları ve Müşriklerin el koyduğu mal ve mülkler idi. Ticaret açısından kıymetli gördüklerini de Satmak üzere Şam’a götürmek istiyorlardı. Kısaca Müslümanların mallarıyla yine Müslümanları vurma planları yapılıyordu.

Savaş malzemeleri alacaklardı

Kervan 1000 deveden oluşuyordu. Bunda 50.000 dinarlık mal vardı. Kervanın tümü onların kontrolündeydi. Mekke’den Şam’a giden ve Bedir savaşına sebep olacak ticaret Kervanın daki malın çoğu Mekke’nin zenginlerinindi. Küreyiş kabilelerinden herkesin Sermaye ve mal koyarak katıldığı 50.000 dinar kadar sermayeli, 1000 develik mal yüklü büyük ticaret kervanı Şam’ın Gazze pazarına gönderilmişti. Bu servet, savaş için yığınak yapan Mekke için karşı konulmaz bir güç demekti. Ve bu güç, doğrudan Medine’ye karşı kullanılacaktı. İşin garip tarafı, gelen bu tehlike, Medine yakınlarından geçerek Mekke’ye ulaşacaktı. Müs lümanların, daha erken bir hamle ile önceden Bu tehlikeyi engelleme imkânları vardı. Büyük ticaret kervanının satılan malları karşılığında Harbe hazırlık için silah alınacaktı. Kervanın yola çıkarılmasındaki asıl maksat bu idi.

Kervan Ebu Süfyan tarafından yönetiliyordu

Kervanı müşriklerinden oluşan 70 kişi koruyordu. Ebu Süfyan’ın sorumluluğundaki Bu kervan mutlaka engellenmeliydi. Şam’a giden Küreyiş kervanına yetişmek üzere Resuli Ekrem Uşeyre denilen yere kadar gitmiş, Ancak Küreyiş kervanı kaçmıştı. Medine’ye geri dönmüştü. Fakat Ebu Süfyan, Suriye’den dönecekti. Allah dilerse, onları bu defa kaçırma yacaklardı.

Kervanın Şam’dan dönüşü                     

Mahreme b.Nevfel’in bildirdiğine göre; Şam’dan korku içinde yola çıktılar. Şam’dan epeyce mal alarak geri döndüler.  Dönüşleri duyuldu. Resulullah (s.a.v) Şam’dan döndüğünü işitti. Cebrail Peygamberimize ‘Zafer sizindir! Çıkın’ dedi.

Ganimet için ashabı heveslendirdi

Hz.Resul de bu haberi ashabına bildirdi. ‘Hazırlık yapınız! Ve hem sizlere müjde. Hak Teâlâ size Nusret vaat eyledi!’ dedi. Resûli Ekrem, o malları ganimet olarak Ele geçirme leri için, ashabı heveslendirdi.

Müşrikler de endişeliydi

Onların da Şam ticaret yollarını kesmek isteyeceklerini biliyorlardı. Ebucehil, zamanında Sa’d b.Muaz’ın Kâbe’yi tavafını engellemek istediğine Muaz’ın ‘engellersen bende sizin ticaret yolunuzu keserim’ dediğini unutmamıştı. Mekkeli müşrikler ticaret kervanları hakkın da Uyanık ve tedbirli olmaya çalışıyorlardı.

Öncü gönderdi

On gün önce; Talha b.Ubeydullah ile Said b.Zeyd’e, Küreyiş kervanını gözetleme görevi verildi. Talha ve Said Havran’da, yüksekçe bir yerden Kervanı gözetlemeye başladılar. İşte bu kervan Mekke’ye ulaşmamalıydı. Müslüman varlığının ağırlığını Hicaz’da hissettirme liydi. Resulullah düşmana karşı çıkılmak üzere Gönüllülerden oluşan 312 mevcutlu ordusuyla Şehrin dışına doğru yürüyüşe geçti. Kervan Bedir mevkkinde karşılanacaktı. Burası Mekke, Medine ve Şam’a giden Yolların birleştiği stratejik bir noktaydı.

Bedir civarına gözcü gönderdi

Peygamber (s.a.v) Medine’den hareketle Suriye’den Mekke’ye giden sahil yolu üzerindeki

Bedir’e yönelmişti. Kervanı Bedir’de yakalamak istiyordu. Henüz kervanın geçmediği haberi alındı. Peygamber de (s.a.v) kervanı gözetlemeye başladı. Safra yakınında Müttefik lerinden Cuheynelilerden Oraları iyi tanıyan iki adamı gözcü olarak gönderdi. Gözcüler Bedirde bir tepede konakladılar.

Kervanın gelişini öğrendiler

Gözcüler Bedir’e gelip develerini bir tepeciğe ıhtırdılar, Suyun başına vardılar. Araplar bir kervanın geleceği vakitte, Yol üzerinde yemek ve otlar hazır ederler, Onları kervan yolcu larına satarlardı. Gözcüler subaşına geldiklerinde, Orada bulunan iki kişi alacak verecek yüzünden Birlerini sıkıştırıyorlardı. Borçlu olan: ‘Yarın, ya da daha sonra kervan buraya gelir, O zaman bana iş çıkar, elimdekini satar, Sana olan borcumu öderim!’ dediğini işittiler. Subaşında bulunan Mecid de‘Doğru söylüyorsunuz’ demişti.  Su doldurup geriye döndüler. Dönüp bilgilendirdiler. İki gözcü Peygamber’e (s.a.v) kervanın ertesi gün Veya iki gün sonra geleceği haberini ulaştırdılar. Gözcüler bunları duyunca acele ettiler. Bir müddet daha kalmış olsalardı, Öncü olarak kontrola gelen Ebu Süfyan’ı göreceklerdi.

Ebu Süfyan haberi erken öğrendi 

Karşı tarafta Allah Resulünün hareketini haber aldı. ‘Müslümanlar kervanı ele geçirmek için yola çıkmışlar’. Ebu Süfyan, Şam’dan dönen kervandan önce suyun başına geldi. Öncü olarak gelen Ebu Süfyan suyun başındakilere: Bir yabancı görüp görmediğini’ sordu. Onlar da: iki yabancı develerini şu tepeciğe hayvanlarını Ihtırdıktan sonra su alıp gittiler’ dedi.

Hurma çekirdeği

Ebu Süfyan tepeciğe vardı, develerin kığılarını (kıhağını) aldı ezdi. Bir de baktı ki, onda hurma çekirdeği var! ‘Bu vallahi Medine yemleridir!’ dedi. Ebu Süfyan ve Amr İbn As yolda deve dışkılarını gördüler. Baktılar dışkının içinden hurma çekirdeği buldular. ‘Medine devesi hurma çekirdeği yer! Muhammed, yolumuzun üstündedir’ dediler. Kafileyi geri döndürdüler.

Kervanı kaçırırken Mekke’ye haberci gönderdi yetişin!

Mekke’ye haberci gönderdi:  ‘Yetişin’ mallarınızı koruyun. Kervanın yolunu değiştirdi. Hiç konaklamadan Kızıl Deniz sahilinden Bedir’e uğramadan Mekke’ye doğru yol aldı. Gönder diği haberci Mekke’ye varıp Küreyişi telaşa düşürmüştü. Mekke çalkalandı. Haliyle bu haber Kureyş’in infialine sebep oldu. Zira kervanda hemen hemen her ailenin malı vardı. Kureyşliler derhal toplandılar. Süratle hazırlığa başladılar. Savaşmak için elinde imkân olmayanlara zenginler imkân sağlıyorlardı. Hemen bin kişilik bir ordu toplandı. Mekke halkı da Ebu Cehil’le yola çıktılar.  

Müşrik ordusunun harekâtını öğrendi

Resuli Ekrem, Kureyş’in savaşmak için yola çıktığını haber almış ve işin rengi bir anda değişivermişti. Savaş niyetiyle yola çıkmamışlardı. Kervanın arkasından gidilse bu ordu ile karşılaşılma riski vardı. Geri dönülmek ise, utanılacak bir şeydi.

Ashabıyla istişare etti

Peygamber (s.a.v), devam etme veya geriye dönmek için bir karar verme gereğini hissetti.  Böylesine kritik bir noktada ashabının görüşüne başvurdu.

Efendimiz vaziyeti ashabına haber verdi,

‘Uğrunda can vermek kadar nimet mi var!’ demişlerdi.

Ya kervan ya Küreyiş ordusu

Allah Resulü sahabelerine: Küreyiş ordusu Mekke’den çıkmış, size doğru geliyor! Ne dersi niz? Allah iki nimetten birinin bizim olduğunu haber verdi, Ya kervan, ya Küreyiş ordusu.

Kervana meylettiler

Onlar da: ‘Biz kervan niyetiyle çıktık. Aksini bilseydik daha hazırlıklı çıkardık’ diyerek ker van tarafına meyil gösterdiler.

‘Hani, Allah, size iki taifeden (kervan veya Küreyiş ordusundan) birinin muhakkak sizin olacağını va’d etmişti. Siz ise, kuvveti ve silahı bulunmayanın (ticaret kervanının) size nasip olmasını arzu ediyordunuz. Hâlbuki Allah, emirleriyle, hakkı açığa vurmayı, kâfirlerin kökünü kesmeyi, hakkı yerleştirmeyi, batılı ortadan kaldırmayı istiyordu. Mücrimler hoşlanmasa da!’ (Enfal:7-8)

Kervan kaçtı Küreyiş ordusu geliyor

Peygamberimiz Aleyhisselamın yüzünün rengi değişti ve ‘Küreyiş ordusu Mekke’den çık mış size doğru geliyor! Kervan deniz sahiline doğru geçti gitti. Şu Ebu Cehil ise, üzerinize geliyor!’ buyurdu. Ya Resulullah! Sen kervana bak! Düşmanı bırak!’ dediler. Peygamberi miz (s.a.v) kızdı ayağa kalktı.

Muhacirler

Müşriklerin üzerine yürüyelim. Allah’ın emri ne ise biz ona uyarız ve seninle beraberiz. Dünyanın neresine gitsen, seninle beraber gideriz’. Biz, sana, İsrail oğullarının Yahudilerin Musa Aleyhisselama dediği gibi: ‘Sen ve Rabbin gidin savaşın! Biz muhakkak burada oturucuyuz!’ (Maide:24) demeyiz.

Mikdad da: ‘Ya Resulallah! Etrafında, demişti, biz

Düşmanlarla çarpışmağa, boğuşmağa amadeyiz! (A.Köksal, Peygamberimiz:138)

Medineliler Akabe’de, onu, kendi sınırları içinde korumak üzere söz vermişlerdi. Ancak kendi ülkelerinde koruyacaklardı. Acaba Medine dışındaki bir düşmana karşı da O’nu koru maya hazırmıydılar? 

Ensarın cevabı  

Ensar namına Sa’d bin Muaz ‘Ey Allah’ın Resulü!  Bizim başımız, canımız, malımız senin yoluna feda olsun. ‘Al bizi ne yana dilersen sür’ dedi. Kur’an’ın ifadesiyle ‘Ölümün ağzına girmeyi’ (Enfal:5-6) seve seve göze alıyorlardı. Neticede savaşmak konusunda ittifak ettiler ve gerçekten de Bedir de zafer Müslümanların oldu.

O sırada Muaz oğlu Sa’d kalktı silkinerek

Demişti: ‘Ya Resulallah! Bize, ne can, ne ten gerek!

Allah’a and içerim ki emredersen şimdi bize

Bir an bile düşünmeden atılırız hep denize! (A.Köksal, Peygamberimiz:138)

Öyleyse haydi yürüyünüz ileri

Sa’d b.Muaz’ın sözleri üzerine Peygamberimiz Aleyhisselam: ‘Haydi, yürüyünüz ileri. Şimdiden düşmanı yenilmiş bir halde görüyorum’ buyurdu. Bedir’e doğru ilerliyorlardı. İşte Küreyişin tek tek düşüp uzanacağı yerleri şimdiden görür gibiyim.

Ebu Süfyan kervan kurtuldu geri dönün 

Ebu Süfyan, ticaret kervanını kurtardığı zaman, Küreyişe Ordunun geri dönmesi için haber gönderdi. Ben selametle Mekke’ye geldim, geri dönünüz!’ dedi. Geri dönmediler. Allah Müslümanlara büyük bir zafer nasip etti. 1400 yılın örsü idi, bu zafer.

İran konusu Humeyni ve ekibi Şahı devirmesinden sonra dünyada gündem oldu ve ön plana çıktı. Şahsen benim o zamanda da bu zamanda da İran için kafam ve düşüncem fulü idi. Tarihi geçmişi, ağır mezhepçilikleri, Ehlibeyt konusundaki aşırılıkları ve anlayış farklılığımız, Dört Halifeler arasında başta Hz. Ömer olmak üzere ayrımcılık yapmaları, Yavuz Sultan Selim - Şah İsmail çekişmeleri, Ehli Sünnet dışı sayılmaları ila ahir…

Genel Perspektif

Genel Perspektife, büyük resme baktığımızda; her ne sebeple olursa olsun ümmet birliğini, Halkı Müslüman olan devletlerin işbirliğini dayanışmalarını savunduğumuzu da belirtmek isterim.

İran konusunda bakış açımızda da küçük ayrıntılardan ziyade genel bakışımızın İran lehine artı tolerans olarak değişme göstermektedir. ‘İran şöyle böyle, ABD ve İsrail ile danışıklı dövüş yapıyorlar’ diye süre gelen bir görüşün de kıymeti harbiyesinin kalmadığı anlaşılmaktadır. Yahu bu nasıl bir danışıklı dövüş ki; adamların Başbakan ve bakanlarının uçağı düşürülüyor. Dini liderleri Ali Hamaney, Genelkurmay başkanı, savunma Bakanı, devrim Muhafızları komutanı, Eski Cumhurbaşkanı ve kırk sekiz üst düzey general ve yöneticileri katlediliyor. Ayrıca Hamaneyin aile fertlerinin yarıdan çoğu öldürülüyor. Böyle danışıklı dövüş mü olur. Buna gizli anlaşma mı denilir. El insaf yahu. Bu tamamen anlaş masız bir savaştır.

Uyutuldular

Yalnız ABD ve İsrail müzakere yapıyoruz diye İran’ı kandırdı ve oyaladı. Meğer o zamanlar hazırlıklarının eksiğini tamamlıyorlarmış. Zaman kazanma taktiği oynuyorlarmış. İran da, savaş olmaz ihtimali ile daha ağırdan alıyormuş.

Siyaseten baktığımızda rahmetli HOCA ve REİS’İN İran konusunda paralel düşünce ve görüş içerisinde olduklarını da aşikâr etmek lazım. Ne yapılması lazım geldiğine dair geçmiş düşünceleri takdire şayandır.

Bu günlerde özellikle sosyal Medyada Hoca’nın ve Reis’in ne yapılması gerektiğine dair anlatım videolarını izlemekteyiz. İsrail’e ve dünyaya karşı ümmeti Muhammed’in ortaklaşa hareket etmeleri ve birleşmelerini söylediklerini gerekliliklerini görmekteyiz. Bu genel tavsiyelerin ve olması lazım gelenlerin kuvveden fiile çıkarılması asıl eksikliğimiz olsa gerek.

Şu anda dünyada ve özellikle mazlum coğrafya da, mazlum milletlerin hakkını savunmada Reis maşallah kuvve den fiile çıkarma konusunda eşi benzeri az görülen bir mücadele içerisindedir. Öyleyse bu olguya arka çıkmamız lazım. Aksi lafta kalır ve havanda su döv müş olunur.

Zamanında Milli Harp Sanayimizi kurmamız lazım. Ağır sanayii de öyle. Elektro Mekanik sanayie geçmemiz gerekli dediğimiz günler oldu ve geride kaldı. CHP nin başbakanının Uçak fabrikasını yaktırdığı halk arasında söylenegelmektedir. Yetmişli yıllarda CHP li vekillerin Hoca’nın attığı temelleri söküp arabalarının bagajına koyup Ankara’ya getirdik lerini hatırlayacak yaştayız.

Şimdi Savunma sanayimiz özlediğimiz noktaya doğru yol almaktadır. Daha da güçlü olacağımızın müjdesini herkes birbirine söylemektedir. Gazze, İran, bu savaşlar gözlerimizi daha da büyük açmamızın gerekliliğine işaret etmektedir. Bir biz değil dünya devletleri de bu kanaate varmışlardır. Amma ABD korkusundan film icabı içinden söylemekteler.

Trump ağa, yani Modern ağa daha da yani demokrasi ağası, hürriyet, özgürlük, adalet, görevi ehline verme ağası ila ahir. Hep tekil konuşuyor. ‘Yaptım ettim’ gibi. Venezüella faydalı bir hükümet kurduklarını, İran da lider seçiminindi kendilerinin dışında olamaya cağını ifade etmektedir.

İçerinin arındırılması çok önemliydi

Terörsüz Türkiye sloganı ile yapılan hareketin çok doğru olduğu şimdi daha iyi anlaşılıyor. Yöneticilerimizin öngörüleri isabetli oldu. İçeriyi arkamızı dönebileceğimiz şekilde arındır mamız desteklenecek bir hareket oldu. Bu konuda yan çizenler veya ağırdan alanlar veyahut gönülsüzlük gösterenler yanıldılar. Hangi ad altında olursa olsun, ayrıcalıklı hare ketler milli menfaatlerimize zarar veriyor. Terörsüz Türkiye’nin dışındaki gelişmeleri irdele yecek olursak: ‘Birlik olamıyoruz diye Arap ve İslam devletlerini suçluyoruz. Doğru: Uyum suzluk yapanları tekli Trump kararnamesiyle görevden alırlar. Bunu bildikleri için ABD ve İsrail korkusu Arap toplumunu kalleş, sözüne güvenilmeyen topluluklar durumuna düşürdü.

Biz ne yapıyoruz

Biz hala siyaset yapıyoruz. CHP nin eteğini toplamada, döküntülerini yerine koyma ve eksiğini tamamlamakla meşgulüz. Demiştik, dediydik demek üzereydik diye eskilerin sözler ini ön plana çıkararak bir gruba puan toplama peşindeyiz. Rahmetli Hoca’nın söyledikleri önerdikleri, öngörüleri çok güzeldi hep beraber yaşadık. Ama geride kaldı. Şimdi uygulama zamanı bunları savunma sanayinde Reis yapıyor. Terörsüz Türkiye öngörüsünden dolayı Reis alkışlanıyor. Ancak muhalefetin öngörüsüzlüğünü Reis önleyemiyor. Oysa Hoca’nın tavsiyelerini bir bir yerine getiriyor Reis. O zaman Reis’in etrafında kenetleneceğiz. Demez ler mi; Arap devletlerini haklı olarak suçluyorsunuz. Ancak devletin ali menfaattarı için Reise destek niye vermiyorsunuz. Ele talkın vereceğinize ya içeride CHP den üç beş mebus amorti alabilir miyiz diye ümmetin menfaatlerini göz ardı edemezsiniz. Siz daha kendi içinizde birlik olamıyorsunuz.

Vur abalıya (Araplara)

Bizim gençlik yıllarımızda, istiklal harbinden sonra, ümmetin kandırıldığı, aldatıldığı, oyuna getirildiği kanaatiyle; ‘harbi biz yaptık, biz şehit olduk, biz kazandık. Sonucunda devrim duvarı üstümüze yıkıldı, devrimlerin altında biz kaldık ezildik’ tezini savunurken; Atatürk’e bir şey diyemeyenler İsmet İnönü’ye vururlardı. İsmet İnönü’yü ‘Vur abalıya’ cinsinden günah keçisi haline getirilirdi. Devrimi tenkit ederken bile adil davranılamıyordu. Neden. Korku belasından. Onlar nasıl o zaman İngilizlerin baskısı ve korkusuyla hareket ettikleri için masum sayılamazlar ise. Bu günde Araplar ve İslam dünyası Amerika korkusundan kispete vuruyorlar ise bunlar da o kadar masum değiller elbette. Arapları suçlamada da sanki adil davranmıyoruz galiba.

Biz içimizde adilmiyiz

Arapları suçlamak en kolay iş. Biz içimizde birlik miyiz? Kendi kendimize bir öz eleştiri yapalım: Ecevit’in Clinton’un karşısında duruş resmini hatırlayanlarınız vardır elbette. İşte Reis’e kadar bizim yöneticilerimiz önce İngilizlere karşı, sonra ABD ye karşı aynı durumdaydı. Yani Arapların Trump’ın karşısında durdukları gibiydi. Reis ile bu değişti. En azından eşit davranış biçimi oluşturuldu. Şu anda gönlünüzden geçen CHP yi işbaşına getirmek için çalışan ortaklara sözüm. O zaman Araplara dönersiniz, Ecevit’in duruşuna geri dönersiniz. Bunları bildiğiniz halde bu gayretiniz niye. Adil olmak gerekirse Dik duran bir yöneticiye kavuşmuşken, eski tarzlara geri dönmek gayreti adil mi sizce. Nasrettin Hoca’ya sormuşlar ayı ne yapıyorsunuz? Diye. Kesip kesip yıldız yapıyoruz demiş. Otuz aydan kırk bayram çıkardığımız gibi. Sırtınız kaşınsa parti kuruyorsunuz ve konuşurken ‘Küçük dağları ben yarattım, büyüklere de tesirim oldu’ diyerek böbürleniyorsunuz. Önce kendinize adil olun. Hakikaten öylemizsiniz. Estek misiniz köstek misiniz? Cüceyi dev yapmanın âlemi var mı? Önce kendimizi tarif ederken adil olalım. Nejat Uygur’un ‘Donumu çaldılar’ tiyatrosundaki gibi olursunuz. ‘Yamalığı da İngiliz kumaşı idi’ diyor. Vazgeçin bu CHP ye İngiliz kumaşı yamalığı olmak için parti kurmalarından. Hatta kurulanları da kapatın. Dünya masrafı var 81 il 980 küsur ilçe bir o kadar belde. Değer mi bu kadar parayı harcamaya yamalık olmak için.

Bir sözüm de özgürlükçü gençlere

İttihat ve Terakkinin üç unsuru vardı;

Adalet, Müsavat (eşitlik), Hürriyet.

Genç liseyi bitirip Üniversiteye geçince aynen İttihat ve Terakkici gibi oluyor:

‘Adalet, Eşitlik, Hürriyet’ diye.

Asi oluyorlar. Karşıt oluyorlar, isyankâr oluyorlar. Ne kadar olumsuzluk varsa onu benim siyor ve savunuyorlar. Bunları temel hakları sayıyorlar. Yürüyüş yapıyorlar, toplantılar, protestolar yapıyorlar. Ayrıcalıklarını gösteriyorlar. Adeta kendilerine hak sayıyorlar.

Maoculuk bitti

Lenincilik bitti

Kominizim bitti

Kapitalizm çöktü

Savunacağınız sistem kaldı mı?

Sadece uçkur sistemi kaldı.

O da zaten serbest.

Neyin savunuculuğunu yapacaksınız artık.

Sizlerde adil değilsiniz. Hem de hiç adil değilsiniz.

Eskiden solcular ABD ye karşı idiler. Büyüyünce de kapitalist olurlardı. Sizde bu adalet sizliği adalet saymanızı, bizim dindar muhafazakârların gençliğinden ve akillerinden öğrendiniz. Sizleri de fazla suçlamamak gerek. Bakın İBB de trilyona yakın yolsuzluk oluyor; bizim dindar kesimin gençliğinden Akillerinden bir soluk çıkıyor mu: âdete Lal kesiliyorlar. Pısıyorlar. Kafalarını kuma gömüyorlar üç beş amorti mebus için uşak olmaya dünden razılar da onun için. Sizler iyi kötü bazen ‘bu kadar da olur mu canım demeye getiriyorsunuz’ ama bizimkilere bakınca elinizin kolunuzun zihniniziniz dermanı kalmıyor. Yoksa özgürlükçü gençlik İBB yolsuzluğuna bigâne kalırlar mıydı? Onlarca yürüyüş, toplantı, nümayiş, gösteri yaparlardı yoksa. Bizim pısırıkları, İngiliz yamalıkları örnek almasalardı veya bizim yamalıklılar onlara örnek olmasalardı.

Bugün yaşanan gelişmeler, yıllardır biriken stratejik gerilimlerin patlama noktasıdır. İran’ın nükleer programı, İsrail’in güvenlik doktrini, ABD’nin Ortadoğu politikası ve bölgedeki vekalet savaşları, bu büyük çatışmanın temel zeminini oluşturmuştur.

Uzun Yılların Birikimi

İran ile Batı dünyası arasındaki gerilimin kökleri 1979 İran İslam Devrimi’ne kadar uzanır. Devrimin ardından İran’ın Batı karşıtı ideolojik çizgisi, özellikle ABD ve İsrail ile ilişkileri tamamen kopma noktasına getirmiştir. İran yönetimi, İsrail’i Ortadoğu’da meşru bir devlet olarak tanımamış; İsrail ise İran’ı varoluşsal bir tehdit olarak değerlendirmiştir.

Bu karşılıklı güvensizlik zamanla askeri ve stratejik bir rekabete dönüşmüştür. İran’ın balistik füze kapasitesini artırması, nükleer programını geliştirmesi ve bölgedeki silahlı gruplarla kurduğu ilişkiler, İsrail ve ABD açısından ciddi bir güvenlik sorunu olarak görülmektedir.

İran ise kendisini kuşatma altında hisseden bir devlet olarak savunma kapasitesini artırdığını savunmakta ve özellikle İsrail’in askeri üstünlüğüne karşı caydırıcılık oluşturmaya çalışmaktadır.

Vekalet Savaşlarından Doğrudan Çatışmaya

Ortadoğu’da uzun yıllar boyunca İran ile İsrail arasındaki mücadele doğrudan savaş şeklinde değil, vekalet savaşları üzerinden yürütülmüştür. Lübnan’da Hizbullah, Irak’ta İran’a yakın milis gruplar, Suriye’de rejim güçleri ve Yemen’de Husiler, İran’ın bölgesel etki alanını genişleten unsurlar olarak görülmüştür.

İsrail ise özellikle Suriye’de İran’a ait askeri hedeflere yönelik operasyonlarla bu etkiyi sınırlamaya çalışmıştır. Ancak son gelişmeler, artık vekalet savaşlarının yerini doğrudan askeri çatışma riskinin aldığını göstermektedir.

Bu durum, Ortadoğu’daki güvenlik mimarisinin köklü biçimde değişebileceğine işaret etmektedir.

İsrail’in Güvenlik Doktrini

İsrail’in güvenlik stratejisinin temelinde “önleyici saldırı” doktrini bulunmaktadır. Bu doktrine göre İsrail, varlığına yönelik potansiyel bir tehdidin ortaya çıkmasını beklemek yerine tehdidi daha oluşma aşamasında ortadan kaldırmayı hedefler.

Geçmişte Irak ve Suriye’deki nükleer tesislere yönelik saldırılar bu stratejinin somut örnekleri olarak gösterilmektedir. İran’ın nükleer kapasiteye ulaşması ise İsrail açısından kabul edilemez bir güvenlik riski olarak görülmektedir.

Bu nedenle İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonları, yalnızca taktiksel bir saldırı değil; aynı zamanda uzun vadeli güvenlik stratejisinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir.

ABD’nin Rolü

ABD açısından İran meselesi yalnızca bölgesel bir güvenlik sorunu değildir. İran aynı zamanda Washington’un Ortadoğu’daki müttefikleri olan İsrail ve Körfez ülkeleri için de önemli bir tehdit olarak görülmektedir.

ABD’nin bölgedeki askeri varlığı, enerji yollarının güvenliği ve müttefiklerinin korunması gibi stratejik hedefler, İran ile yaşanan gerilimde Washington’un aktif rol oynamasına neden olmaktadır.

Ancak ABD kamuoyunda uzun süredir devam eden savaş yorgunluğu, Washington yönetimini doğrudan büyük bir savaşın içine girmekten de alıkoyan önemli bir faktördür.

Küresel Etkiler

Ortadoğu’da yaşanan her büyük kriz, küresel ekonomi üzerinde doğrudan etkiler yaratmaktadır. İran’ın bulunduğu coğrafya, dünya enerji ticaretinin en kritik noktalarından biridir. Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı, küresel petrol taşımacılığının önemli bir bölümünün geçtiği stratejik geçiş noktalarıdır.

Bu nedenle İran ile yaşanacak geniş çaplı bir savaşın enerji fiyatlarını yükseltmesi, küresel enflasyonu artırması ve dünya ekonomisinde yeni bir belirsizlik dalgası yaratması muhtemeldir.

Enerji piyasalarındaki dalgalanma, özellikle Avrupa ve Asya ekonomileri açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.

İran İç Siyaseti

Böylesi bir çatışmanın İran iç siyaseti üzerinde de önemli etkileri olacaktır. İran siyasi sistemi, dini liderlik, cumhurbaşkanlığı ve Devrim Muhafızları gibi farklı güç merkezlerinden oluşmaktadır.

Savaş ortamı genellikle devlet otoritesini güçlendiren bir etki yaratırken, uzun süren çatışmalar ekonomik ve sosyal baskıları da artırabilir. İran toplumunda yaşanabilecek ekonomik zorluklar ve siyasi gerilimler, ülke içinde yeni tartışmaları beraberinde getirebilir.

Bölgesel Güç Dengesi

Ortadoğu’da yaşanan her büyük kriz, bölgesel güç dengelerini yeniden şekillendirme potansiyeline sahiptir. Türkiye, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Mısır gibi bölgesel aktörler, İran ile İsrail arasındaki gerilimi dikkatle izlemektedir.

Bu ülkelerin atacağı diplomatik ve askeri adımlar, çatışmanın kapsamını doğrudan etkileyebilir. Özellikle bölgesel ittifakların yeniden şekillenmesi, Ortadoğu’nun geleceğini belirleyen önemli faktörlerden biri olacaktır.

Yeni Bir Ortadoğu mu?

ABD–İsrail ile İran arasındaki gerilim, yalnızca bir askeri kriz değil; aynı zamanda Ortadoğu’nun geleceğini şekillendirecek büyük bir dönüm noktasıdır.

Bölge uzun yıllardır istikrarsızlık ve çatışmalarla anılsa da bugün yaşanan gelişmeler, yeni bir jeopolitik düzenin habercisi olabilir. Bu düzenin nasıl şekilleneceği ise yalnızca askeri gelişmelere değil, diplomasiye, ekonomik dengelere ve uluslararası güçlerin stratejik tercihlerine bağlı olacaktır.

Ortadoğu’nun kaderi, çoğu zaman olduğu gibi yine büyük güçlerin hesaplaşmaları ile yerel dinamiklerin kesiştiği noktada belirlenmektedir.

Milletlerin karakterini yoğuran, kolektif ruhu mayalayan metinler vardır; duyulduğunda insanın içini titreten, ezberlenmese bile ruhuna sinen, bir inanç gibi taşınan sözler… İstiklâl Marşı da işte bu metinlerin en güçlüsüdür. Bir asır boyunca hiçbir başka eser onun kadar sevilmemiş, onun kadar sahiplenilmemiştir. Bunun sebebi yalnızca büyük bir şiir oluşu değil, milletçe üzerinde birleştiğimiz bir varoluş beyannamesi, bir ahit hâline gelmesidir.

İstiklâl Marşı için düzenlenen yarışmaya katılan yüzlerce şiir içinden beklenen o gür ses bir türlü gelmedi. Çünkü o sesin sahibi olan kalemin sahibi, Mehmet Âkif, yarışmaya hiç uzanmamıştı. O, "Milli bir destan parayla yazılamaz," diyerek, millî bir işe para ödülü karışmasını doğru bulmadığı için şiir göndermemişti. Ancak Meclis'teki vatanseverler ve o dönemin Maarif Vekili (Milli Eğitim Bakanı) Hamdullah Suphi Tanrıöver, biliyorlardı ki bu marşı ondan başkası yazamazdı. Yoğun ısrarlar ve para ödülünün kaldırılması (veya kendisine verilmeyeceğine dair güvence) üzerine görev onun omuzlarına yüklendi. Sorumluluğun ağırlığını derinden hissederek, tarihin kendisine verdiği bu görevi iki gün gibi kısa bir sürede yerine getirdi ve bu büyük destanı milletine hediye etti. Milletin o günkü yoksulluğuna rağmen, kazandığı büyük para ödülünü dahi hayır kurumlarına bağışlaması, onun karakterinin ve davasına olan bağlılığının en büyük mührüdür.

Şiir, 12 Mart 1921’de, dönemin en kritik günlerinde Meclis kürsüsünde Hamdullah Suphi Bey tarafından okundu. Metin salonu dalga dalga bir coşkuyla kapladı. Meclis üyeleri dizelere katılarak coşkun bir ruh birliği sergiledi. O günlerde millet ya var ya yok olma mücadelesi veriyordu ve bu şiir, cephedeki askerin, gerideki ananın, tüm milletin inancını ve direniş ruhunu en berrak hâliyle taşıyordu. Meclis büyük bir çoğunlukla, Âkif’in mısralarında kurtuluş meşalesini yaktı.

İstiklâl Marşı, yazıldığı andan itibaren herkesin ortak sesi, ortak nefesi oldu. Bayrakla birlikte en güçlü kutsal bağımız hâline geldi. Marşın dili, kolay ve sade değildir; uzun mısraları, derin anlam katmanları ve aruzu vardır. Fakat belki de tam bu yüzden, milletin yüzyıllık çilesini, umudunu, imanını ve direnişini bu kadar güçlü taşıyabilmiştir. En karanlık zamanlarda bile marşın coşkun mısralarının içinde zaferin o kaçınılmaz ışığı sezilir: “Hakkıdır, Hakk’a tapan, milletimin istiklâl!” Bu mısra teslimiyetin değil, hak edilmiş bir zaferin müjdecisidir.

Yüz yılı aşkın bir süre geçti. Anayasalar değişti, hükümetler, kurumlar, kanunlar değişti, hatta ülkenin adı bile değişme tartışmaları yaşadı. Ama İstiklâl Marşı değişmedi. Çünkü o, sadece bir milli marş değil; o, bu milletin kendi varlığıyla, inancıyla, şehitleriyle ve geleceğiyle yaptığı manevi bir sözleşmedir. O, bizi "Asım'ın Nesli" olma idealine çağıran Mehmet Âkif'in, tüm zorluklara rağmen imanı ve umudu asla kaybetmeme vasiyetidir.

Mehmet Âkif’in vefat yıl dönümünde, kendi hayatını da tıpkı şiirleri gibi onurlu bir şekilde, ancak büyük bir yoksulluk içinde tamamlamış olan o büyük şairi rahmetle anarken; İstiklâl Marşı'nın bize hâlâ aynı sarsılmaz gücü verdiğini bir kez daha idrak ediyoruz. Eğer bu marş olmasaydı, eğer Mehmet Âkif gibi bir dâhi şairimiz bulunmasaydı, kim bilir hangi ses bize bugün hâlâ bu kadar kuvvet verebilirdi? Şükran ve minnetle...

Bizim köyde ağzı yabana misafir odamız vardı. Babam rahmetli, Fevzi Çakmak ve Kazım Karabekir’in resimlerini odanın duvarına asardı. Onları çok severdi. Hz.Ömer’in adaletini getireceğim dediği için Osman Bölükbaşı’nın Millet Partisine oy verirdi.

Son devir tarihine yani Osmanlının Tanzimat ve Abdülhamid döneminden Cumhuriyetin ilanı ve devamı sürece ait benimde meraklarım vardı. Hatta ufak bir denemem oldu. Son devir tarihi ile ilgili. Cumhuriyeti kuran Osmanlının son komutanları hakkında az çok bir bilgimiz vardı. İki konu hakkında yeterli bilgi edinememiştim.

Birincisi dedemin devlette neden görev almadığı

Dedem rahmetli Hacı Molla (Kurnaz) Medrese mezunu 20 yıl kayseri de medrese tahsili görmüş. Ve devlette görev almamış mütevazı olarak köyünde yaşamış. Arkadaşlarından Belediye Başkanı, Kaymakam, Müftü ve Nüfus Müdürü olanları babam söylemişti. Birkaç kere götürmüşler görev vermişler ama geri gelmiş. Yerköy Tren yolunun yapımında görev vermişler iş bitince geri köyüne dönmüş. 1944 de vefat etmiş. Devlette neden görev kabul etmediği?

İkincisi Fevzi Çakmak konusunda babama itirazım

Babama itiraz ederdim. Fevzi Paşa hakkında. ‘Yok, oğlum O dindar adam’ derdi. Atatürk ve İsmet Paşa dönemlerinde kesintisiz yaklaşık 21 yıl Genelkurmay Başkanlığı yapmıştı. Maraşal hakkında zihnimde çekinceler vardı. Çekincelerim nedir bu makaleyi onun üzerine yazdım. Ancak bu günlere nasip oldu.

Fevzi Çakmak hem Türk Yunan harbinin kazanılmasında hem cumhuriyetin inkılaplarının yerleşmesinde. Atatürk'ün ve İnönü’nün iktidara gelişinde tarihi roller oynamış bir şahsi yettir. Hem muhafazakâr hem inkılapçı bir görüntü verir. Bu bir tezat mıdır yoksa aslında her şey bir oyundan mı ibarettir? Türkiye Cumhuriyeti ilk Genelkurmay başkanıdır. Arnavut asıllı olduğu söylenir. Cesur ama itaatkâr bir asker. Böyle tanınmıştır. Mütareke zamanın da önce Genel Kurmay Başkanı ve Harbiye nazırı olmuştur.

Padişah bu devirde Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşlarına padişaha itaat etmeleri için nasihat vermek dinlemezler ise tevkif etmek üzere Fevzi Çakmak Paşayı Anadolu’ya gönderdi. Fevzi Çakmak Sivas’a geldi. Burada Kazım Karabekir ile görüştü. İbrenin ne tarafa olduğunu iyi anladı ve geri döndü. Sonra 1920 senesinde İstanbul’un işgali üzerine yine sultan vahdettin arzusuyla Anadolu’ya geçti ve Anadolu ve Ankara hareketi nin içinde yer aldı. Mustafa Kemal Paşa önce Fevzi Paşa’nın geldiği gibi İade edilmesini istedi ama daha sonra İstanbul Hükümeti’nin Harbiye nazırı. Kendisine katılmasının bir itibar getire ceğini, bir saygınlık getireceğini düşünerek emrini geri aldı. Atatürk Mecliste konuşma yaparken, Fevzi Paşa’nın Ankara’ya gelmekte olduğunun haberini vermiş ve Tren Garında karşılanmasını istemiştir.

İstanbul’da padişahla yaptığı son görüşmeyi ve padişahın Ankara hareketi hakkındaki görüşlerini mecliste anlattı. Çünkü o zamana kadar. Ankara hareketine sempati duyanlar bir taraftan da padişaha karşı mı geliyoruz acaba? Padişahın bu hareket hakkındaki fikri nedir diye merak ediyorlardı. Fevzi paşa burada padişahı Ankara hareketinin yanında göstererek bunların da kalbini celp etmeye muvaffak olmuştur. Aynı zamanda siyaseti de iyi bildiği anlaşılıyor. Fevzi paşa Kozan milletvekili olarak meclise girdi.

‘İstiklal harbinin büyük komutanlarından biridir. Osmanlının son döneminde de, ordu içerisinde saygın biridir. Askeri başarılarından dolayı Meclis tarafından iki kişiye Mareşallik verilmiştir. Mustafa Kemal Paşa Sakarya muharebesinden sonra, Fevzi Çakmak Paşa Büyük Taarruzdan sonra, Mareşal olmuşlardır. Yunan ordusu Ankara’ya yaklaştı. Bunun ardından verdiği bir kanun teklifiyle kendisinden daha düşük. Kıdemli olan Mustafa Kemal Paşa’nın hem gazi olmasını hem de Mareşal unvanı almasını temin etti. Fevzi Çakmak. Sonraki Dumlupınar muharebesi vesilesiyle Mareşal olabilmiştir.

Öteki Fevzi Çakmak

Fevzi Çakmak, zaferden sonraki bütün hareketlerinde Mustafa Kemal Paşa’yı kayıtsız şartsız desteklemektedir, desteklemiştir. Onun planladığı inkılapların icrasını nasıl Başba kan sıfatıyla ismet İnönü yürüttü ise. Fevzi Çakmak da elinde tuttuğu orduyu, bu inkılaplara bir destek gücü olarak kullanmıştır. Yani ordu gücüyle inkılaplara destek vermiştir. İşte bu ikisi yani ismet İnönü ve Fevzi Çakmak, Atatürk inkılaplarının yerleşmesinde iki şahsiyettir. Toplantılarda Atatürk yalnızca Fevzi çakmağın fikrini sorardı, onun görüşünü alırdı. Emsal siz sadakati sebebiyle kuzu paşa diye tanınmıştır. Atatürk vefat ederken yerine Fevzi Çak mak’ın geçmesini arzu ediyordu. 

Aralarında zımni bir ittifak mı vardı?

Birbirlerinin pozisyonlarını garanti etmek suretiyle

Zımnen ikili bir ittifak oluşturmuşlardı.

Mustafa Kemal Paşa Devletin başı,

Fevzi Paşa Ordunun başı.

Mustafa Kemal Paşa ölünceye kadar

Onu Genelkurmay Başkanlığında tutmuştur.

Sonrasında İsmet Paşanın Reisi Cumhur seçilmesine

Katkı veren Fevzi Paşa Onunla da birlikteliği sürdürmüştür.

1944 de İsmet Paşa Fevzi Paşayı İngilizlerin baskısı ile yaş haddinden emekli etmiştir.

Kuzu Paşa

Ordu içerisinde ‘Kuzu Paşa’ diye anılan bu kişiliği son dönemde, Cumhuriyet döneminde özellikle tek parti döneminde Türk tarihi üzerinde, son derece belirleyici ve stratejik hayati etki meydana getirmiştir. Dindar bir kişiliğe sahip olduğu bilinen Fevzi Paşa, zamanında yapılan İslam ve din düşmanlığına zerre kadar itiraz etmemek suretiyle. Fevzi Çakmağın tavrı basit bir sessizlikten ibaret kalmamıştır.

Dindarlığı ile de göz doldurmuştur. Dini terbiyesini annesinin babası olan Varnalı Müftü Hacı Bekir Efendi’den almıştır. Fevzi Çakmak dayısının kızı Fitnat hanımla evlendi ve bundan 2 tane kızı oldu. Mareşal’in dindar birisi olduğunu dindar bir görüntü verdiğini söyle miştik. Nakşibendi şeyhi küçük Hüseyin Efendiye bağlı olduğu söylenir. Hatta kabri de ona çok yakındır Eyüp’te. Onun zamanında orduda askerlere benim dinim adıyla manzum dini kitaplar, bastırılıp dağıtılmıştır. Fevzi Çakmak, Cumhuriyet devrinde her zaman çekinilen birisi olmuştur. Herkes Mareşal ne der? Korkusunu taşımıştır. Atatürk bile bir iş yaparken şimdi sınav mareşali iknaya geldi.

Gericilikle suçlanmasının aksine

Murat Sertoğlu Mareşal Çakmak'ın hatıralarını anlatan kendi ağzından anılarından Adnan Çakmak yakını Hürriyet gazetesi 2 Mayıs 1975 tarihli nüshası sayfa 3'ten naklettiğine göre: 

Fevzi Paşa: ‘Beni gericilikle suçlayanların bir şeyden daha haberleri yoktu. O da M.Kemal Paşa’nın yaptığı bütün inkılapları gerçekleştirmeye kalkışmadan önce benimle uzun boylu konuşup tartıştığı idi. Bu inkılaplardan çoğunu herkesten önce öğrenen ilk defa ben oluyor ve destekliyordum. Kemalpaşa beni ne kadar yakından tanırsa tanısın telkin altında kalma sı normaldi. Nitekim şapka inkılabında bunu hiçbir şekilde kabul etmeyeceğim yolunda kendisine o kadar ısrarla telkinde bulunmuşlar ki üçüncü kişiler, bir ara buna İnanır gibi olmuş. Şapka inkılabını kabul etmeyeceğime dair, etrafın telkin etmeleri, ilanına benim başımda şapka ile geldiğimi başyaveri Rusihi bey haber vermesi üzerine M.Kemal Paşa ‘Şapka inkılabı muvaffak olmuştur efendiler’ demiştir. Çünkü şapka Osmanlı'dan beri devam edegelen toplumun kültür kültürel bilinçaltında küfür alameti. Bu bakımdan Şapka İnkılabı yapıldığı dönemdeki bu algı itibariyle son derece ciddi bir inkılaptır

Dindarlığı kendini, sessizliği insanları ilgilendirir

Fevzi Çakmağın kişisel günlük hayatına baktığınız vakit dindar bir Müslüman görünümü vardır. Namazını kılar orucunu tutar zina etmez içki içmez kumar oynamaz şeriatın açıkça haramdır dediği kişisel fiilleri işlemez. Bu yaşayışından ziyade Fevzi Çakmağın mesela yaşadığı dönemde yapılan din düşmanlığı karşısındaki bu sessizliği insanları ilgilendiriyor. Fevzi Paşa’nın da makam sendromu yaşadığı sanılmaktadır. Koltukta rahat oturabilmek.

Bir konuda iki farklı görüş

Fevzi Paşa, M.Kemali evine davet ettiği zaman, kâmil manada bir içki sofrası kurardı. Fevzi Paşa’nın da katıldığı sohbetlerde Atatürk sofrada müskirat bulundurmazdı. Bu iki farklı görüşü zihnimde tam ayrıştıramadım henüz.

Gaziantep ziyareti

Fevzi Çakmak’ın. İnkılap hareketine verdiği destek nazara alınırsa. Dindarlığındaki sami miyeti zaman zaman şüpheyle karşılanmıştır, sorgulanmıştır. Fevzi Çakmak Antep’e gelmişti o zaman bütün hoca efendiler, onun etrafında toplandılar. O günlerde dindarların yaşadığı sıkıntıları Ona şikâyet ettiler. Bu not aldı. Sonradan o hocalar birer birer zamanın hükümeti tarafından cezalandırıldı. Fevzi Çakmak Paşa’nın Antep ziyaretine özellikle o çevrenin dindarları çok sevinmişler. İleri gelen ulema kesiminin talebi ile de bir toplantı yapıyorlar. Paşayı da dindar bildikleri için, O’na sorunlarını anlatmışlar. Paşa bir kâğıt kalem alarak sorunları ve söyleyen kişiler not almış. Sorunlarıyla ilgileneceği imajı vermiş onlara. Dönünce listeyi hükümete vermiş, hükümette onları cezalandırarak gereğini yapmıştır. Bu ben de sizdenim sözü Fevzi Çakmak’ın adeta mottosu olmuştur.

Abdül Hâkim Arvasi ile görüşmesi

1939 da kızı Muazzez veremden vefat etti. Eyüp Sultan’da defnettirdi. Dönüşte Kaşgari tekkesine uğradı. Damadı Burhan Toprak’ın şeyhi olan Seyyid Abdül Hâkim Arvâsi ile görüştü. Abdülhakim Arvâsi kendisine çay ikram etti ve bu sırada büyük bir cesaretle İnönü hiçbir şey iken hiçbir şey değilken. Siz onun Cumhurreisi yaptınız. Korkarım ki bunun mesuliyeti size aittir demiştir. Bu söz Fevzi çakmakta İnönü’ye karşı bir soğukluk hazır etmiştir. Bu temelden soğukluk daha evvelden de vardır ama bu bazı şeyleri daha iyi görmesini temin etmiştir. Yaş haddine girince. Vazife müddetini uzatmak elindeyken ismet İnönü bunu yapmadı. 1944 te kendisini emekliye sevk etti. Fevzi çakmağa bu çok ağır geldi. O ölene kadar bu makamda durmayı, kendisinde bu haysiyeti görüyordu, umuyordu.

Emekli edilince

Makam arabası alındı. Genelkurmay Başkanı'na yapılan kömür tahsisi kaldırıldı. Hatta Atatürk’ün kendisine hediye ettiği tapulu evini bile boşaltması istendi. Gizli komünist olduğunu bile yaydılar. Hastayken ismet İnönü kendisini ziyaret etmek istedi ama kabul etmedi. 1945 senesinde Demokrasiye geçiş üzerine Fevzi Çakmak muhalifler arasında yer aldı ve politikaya girdi. 1946 seçimlerinde Demokrat Parti listesinden müstakil İstanbul milletvekili seçilerek tekrar meclise girdi. Celal Bayar 1945te, demokrasiye geçiş için bir söz verdi, bir taviz verdi. ‘Devri sabık yapmayacağız. Yani eskilerden hesap sormaya cağız’ dedi. Bu söz üzerine İnönü demokrasiye geçişi kabul etti. Ve parti kurulmasına izin verdi. Fevzi Çakmak bunu haber alınca. Kendisini danışıklı bir dövüş içinde gördüğünde partiden istifa etti. Millet partisini kurdu. Millet partisi bugün Milliyetçi Hareket Partisi nüvesini teşkil ettiği söyleniyor. 10 Nisan 1950 tarihinde vefat etti. Yani demokrat Parti’nin iktidara gelişini göremedi. Buna da ‘kaderin bir sillesi’ denilebilir.

Necip Fazıl’ın ziyareti

Fevzi Paşa emekli edilince Necip Fazıl, bir grup arkadaşı ile kendisini evinde ziyaret etmiş ler. Necip Fazıl ‘Elinde bunca yetki varken, dine ve dindarlara yapılan bu zulme neden razı oldunuz’ mealinde bir soru soruyor. Fevzi Paşa ‘Ben Yeniçeri değilim’ diye cevap verdiği görülüyor.

Vasiyeti üzerine

Eyüp sultana, kızının ve dedesinin yanına gömüldü. Ailesi naaşının sonradan devlet mezar lığına nakledilmesine karşı çıkmıştır. Muhaliflerince öldürüldüğü rivayeti de vardır. Çakmak vefat ettiğinde radyo matem yapmadı. O gün oyun havaları çaldı. Bu milleti galeyana getirdi. Cenazesi 10 binlerce gencin katıldığı siyasi bir gösteriye siyasi bir mitinge dönüştü. Böylece Fevzi Çakmak kalabalıkların sırtında Eyüp’e götürüldü. Bu da iktidarın gözünü çok korkuttu. Demokrat Parti iktidarının da bir habercisi oldu.

Selam ve dua ile…

Not: Prof.Dr. Ekrem Buğra Ekinci ve Said Alpsoy’un çalışmalarından faydalanılmıştır.

Yaptığı sorulacak

Büyük gün yaklaşıyor

Hak nizam kurulacak’

Derdik, zamanın behrinde

İmanın şartı altı

Allaha iman

Meleklere iman

Kitaplara iman

Peygamberlere iman

Ahirete iman

Kader ve kazaya iman

İslam’ın şartı beş

Kelimei şehadet

Salat-Namaz

Zekât

Savum-Oruç

Hac

‘Her yapanın yaptığı sorulacak’ cümlesini kullanış biçimine bakarsak dünyada yaptıkları mız veya yapılanlar sorulacak manası çıkıyor. Bu slogan sanırım ‘Selamet’ zamanındaydı. Her ne ise. Yani demek isteniyordu ki ‘şayet iktidar olursak’.

Birde ferdi olarak şahısların insanların bu dünyada yaptıklarından dolayı ahirette sorgula nacağına da vurgu yapılıyordu. Müslümanlara sorgulanacakları hatırlatılıyordu. Buna göre ibadetimize ve teatimize riayet edelim. Müslüman dindar muhafazakâr insanlara dünyada yaptıklarından dolayı ahirette sorgulanacakları hatırlatılıyor ve ikaz ediliyordu.

Bu gün Müslümanlara sorarsak yukarıya aldığımız şartlardan sorgulanacağız anlayışı

Hâkim. Elbette öyle doğru olan da budur. Biz bunları yaparsak;

Allaha iman edersek

Meleklere iman edersek

Kitaplara iman edersek

Peygamberlere iman edersek

Ahirete iman edersek

Kader ve kazaya iman edersek

Kelimei şehadet getirirsek

Namazımızı kılarsak

Orucumuzu tutarsak

Zekâtımızı verirsek

Hacca gidersek

Ahirette sorgulanacağımız sorgudan başarıyla çıkarız. Cenneti ve ebedi hayatı kâmil mana da hak etmiş ve umduklarımıza da nail olmuş oluruz.

Kabirde ilk sorulacak sorular

İnsan öldüğü zaman, dünyada işlemiş olduğu, iyilik veya kötülük, büyük veya küçük her amelinden sorguya çekilecektir. İyilik işlemişse karşısında mükâfat (armağan) görecektir. Kötülük işlemişse, karşılığında azap (ceza) görecektir. Hesap gününün ilk merhalesi, kabirdir. ‘Fe men ya’mel miskale zerretin hayren yereh. Ve men ya’mel miskale zerretin şeran yereh’ (Zilzal:7-8) ‘Kim zerre kadar iyilik yaparsa mükâfatını, Kim zerre kadar kötülük işlerse cezasını görür.’

Rabbin kimdir? Rabbim Allah’tır

Dinin nedir? Dinim İslam’dır

Peygamberiniz kimdir? Hz. Muhammed (s.a.v)

Kitabın: Kur’an

Ahirette ilk sorulacak sorular

Namaz

Farzlardan varsa eksiği

Nafilelerle tamamlanır.

Ömrünü nerede tükettiği

İlmini nerede kullandığı

Malını nereden kazandığı

Malını nereye harcadığı

Gençliğini nerede yıprattığı

Sonra kul, diğer amellerden de bu minval üzere sorguya çekilir

O gün, mazlumun zalimden alınmadık hiçbir hakkı kalmayacaktır.

Daha nelerden sorgulanırız

Siyasi, sosyal, ekonomik ve benzeri sorgulandığımız insanoğlunun yaşadığı alanlarda vardır elbette. Eski zamanlarda ‘O gün, mazlumun zalimden alınmadık hiçbir hakkı kalma yacaktır’ demiştik ya. Şunu da derdik; ‘Hakkını bilenin hakkı muhakkak alınacak. Bu da ne ki: Hakkının var olduğunu bilmeyenlerin bile hakkı alınıp verilecek.’

Nerde bir kötülük görülürse

Önce elimizle

Sonra dilimizle

Daha sonra kalben buğuz ederek

Bu da müdahalenin en zayıfı

Kendimizin yaptığı kötülüğü görürsek, ona bu üç unsurdan hangisi ile müdahale edeceğiz. Yoksa örtecek miyiz? İşte kıyamet burada kopuyor. Hoca Nasrettin rahmetullaha kıyameti sormuş hanımı: ‘Hanım sen ölürsen küçük kıyamet. Ben ölürsem büyük kıyamet’ demiş. Diğer konularda olduğu gibi kıyametin küçüğünü de, büyüğünü de kendimizden uzak tutuyoruz. Dışarıda değerlendiriyoruz. Burada kendimizi sorgulamamız lazımdır derim. ‘Ölmeden önce ölünüz’ deniliyor ya. ‘Hesaba çekilmeden kendinizi hesaba çekiniz’. Bu taraklarda hiç bezimiz yok. Ancak durmadan dışımızdakileri eleştiriyoruz. Kendi kusuru muzu hezenimizi görmüyor, elin gözündeki saman çöpünü büyütüyoruz. Bu durum ferdi planda da, kurumsal planda da böyledir.

Ölünceye kadar

Ömrümüzü nerede tükettiğimiz, malımızı nereden kazandığımız, malımızı nereye harca dığımız, gençliğimizi nerede yıprattığımız, İlmimizi nerede kullandığımız, Sonra kul, diğer amellerden de bu minval üzere sorguya çekilir.

Bilindiği üzere CHP nin sicili bozuk

Eskilerin anlattığına göre;

İslam elifbasini kaldırıp

Latin alfabesine çevirmesi

Kuranı yasaklaması

Ezanı Türkçe okutması

Camileri kapatması

Hatta satması

Ahıra çevirdiği de olmuştur

Anayasadan ‘Dini islamdır’

İbaresini kaldırması

Birçok âlimi astırması

Ulucanlara kıyması

Şimdi kıymeti kalmayan

Şapka devrimini yapması

İla ahir… Saymakla bitmez.

Bu ve benzer konulardan dolayı halk CHP yi 1950 den sonra tek başına iktidara getirme miştir. Peki, bu CHP yi iktidara getirmek için çalışmaktan sorgulanmayacak mıyız? Bunu bize dünyada ve ahirette sormayacaklar mı?

Birçok parti kuruldu, kuruluyor

Şöyle bir bakalım, hemen hemen hepsi aynı. Bir ombudsmanlık kuruluna havale edilse, ‘bunlara gerek yok, fazlalık, israf var gereksiz’ diyebilir. Halk zaten oy verirken Ombuds manlık görevini yapıyor. Kuruluş gayelerine göre de hareket etmiyorlar zaten. Ana varlık sebepleri, dışlanmışlık, yeteri kadar imkânlardan istifade edememek. Makam ve mevkileri elinden alınanlar veya verilmeyenler bu yola başvuruyorlar. Benzer sebeplerle ayrışan ve kurumsallaşan hiçbir partinin büyüdüğü geliştiği serpildiği görülmemiştir. Bir tane de örneği yoktur. Ne İsa’ya ne Musa’ya yaranamadıkları gibi, kendilerinin de, tarftarlarınında sorgu lanmalarına sebep oluyorlar. Daha da hırslanıyorlar; şer ittifakları yaparak hem kendilerini hem taraftarlarını inkâr ediyor ve incitiyorlar. Kişilikleri ve şahsiyetlerini utanır bücür hale düşürüyorlar. Ederlerinden daha az pahaya davalarını satıyorlar. Birer birer baktığımızda temiz çocuklar. Hırs peştamalının altına girince hoşnutsuzlaşıyorlar. Kendilerini de davala rını da küçültüyorlar marjinalleştiriyorlar ve etraflarında kemikleşmiş klikler kalıyor. Onları da ona buna kin ve nefretle bakar hale getiriyorlar.

Öyle hırslanıyorlar ki, Ülkenin geleceğini tehlikeye düşürecek iç ve dış mihraklarla çuvala giriyorlar ve onların menfaatlerine alet oluyorlar. Freni boşalmış araba gibi, raydan çıkmış tren gibi, delirmiş derecesinde hata ve günah işliyorlar. Kendilerine tabi olanları da aynı suça ortak ediyorlar. Geçen Cumhurbaşkanlığı seçimlerde Cumhuriyet tarihinde olmamış bir iş becerebileceklerdi maazallah. Allah bu milleti korudu.

İşte bu nokta Yunusun:

‘Sırat sırat dedikleri kıldan ince,

Kılıçtan keskin’ dedikleri noktadır.

Bunun hesabı sorulmayacak mı?

Bu şerlerden sorgulanmayacak mıyız?

Dünyada ve ahirette hesaba çekilmeyecek miyiz?

Kabirdeki ilk sorulacak sorulara eklenmese bile

Ahirette ilk sorulacak sorular sınıfına girecek elbette

Ben bunları niye yazıyorum?

Ümmeti dostları dindarları

Muhafazakârları ve diğer kişileri

Böyle bir suçtan arınmaları için söylüyorum.

Sözümü yabana atmayın

Olaya particilik gözüyle bakmayın

Reisi devirmeye çalışanlarla birlikte olmayın

Reis bizim yüz yıllık hasretimizdi

Öyle değimliydi

Demez miydik?

‘Başımıza Mukri musalli

Bir yönetici gelsin

Cumayı kıldırsın’

İki elim yakanızda

Söylediklerim

Altın değerinde

Sözler ve doğrular

İyiliği emretme

Kötülükten arındırmadır

Bunu bilen bilir…

Selam ve dua ile…

Çoğu kişi yapay zekâyı soyut bir yazılım gibi düşünür. Oysa yapay zekâ modelleri, binlerce güçlü işlemcinin aynı anda çalıştığı veri merkezlerinde hayat bulur. Bu sistemler yoğun şekilde ısınır ve aşırı ısınmayı önlemek için gelişmiş soğutma altyapılarına ihtiyaç duyar. İşte bu noktada su devreye girer.

Yapay zekâ doğrudan su kullanmaz; ancak onu çalıştıran sunucuların soğutulması için büyük miktarda suya ihtiyaç duyulur. Ayrıca tüketilen elektriğin üretim süreçlerinde de su kullanımı söz konusudur. Yani ortada dolaylı ama gerçek bir su ayak izi vardır.

Bilimsel ve sektörel tahminlere göre ortalama bir yapay zekâ sorgusu, veri merkezi soğutması ve enerji üretimi dahil edildiğinde mililitre seviyesinde bir su tüketimine karşılık geliyor. Tek başına bakıldığında bu miktar önemsiz görünebilir. Ancak kullanım ölçeği büyüdüğünde tablo dramatik biçimde değişiyor.

Dünya genelinde büyük yapay zekâ sistemlerine her gün milyarlarca sorgu gönderiliyor. Bu yoğun kullanımın toplam su karşılığı ise artık 'damla' ile değil, milyonlarca litreyle ifade ediliyor.

Ortalama tahminler üzerinden yapılan hesaplamalara göre:
Günlük su tüketimi: yaklaşık 10–30 milyon litre
Aylık su tüketimi: yaklaşık 300–900 milyon litre
Yıllık su tüketimi: yaklaşık 3,5–11 milyar litre

Bu veriler; veri merkezlerinin soğutulması ve enerji üretimi için gereken dolaylı su kullanımını kapsayan küresel tahminlerdir. Gerçek miktarlar kullanılan teknolojiye, veri merkezlerinin bulunduğu ülkelere ve enerji kaynaklarına göre değişebilir. Ancak hangi hesaplama yöntemi kullanılırsa kullanılsın, ortaya çıkan sonuç nettir: yapay zekâ ciddi bir su tüketim ekosisteminin parçasıdır.

Dünya, iklim değişikliği nedeniyle giderek daha sıcak ve daha kurak bir döneme giriyor. Birçok ülkede baraj seviyeleri düşüyor, tarımsal üretim zorlaşıyor, içme suyu kaynakları baskı altına giriyor. Su artık yalnızca bir doğal kaynak değil, aynı zamanda stratejik bir güvenlik meselesi haline geliyor.

Tam da böyle bir dönemde, hızla büyüyen yapay zekâ teknolojilerinin su tüketimi yeni bir tartışma başlatıyor: Dijital konforumuz için ne kadar doğal kaynak harcıyoruz?

Elbette yapay zekânın sağladığı faydalar büyük. Ancak bu teknolojilerin altyapısı, su ve enerji gibi sınırlı kaynaklara dayanıyor. Özellikle kuraklık riski taşıyan bölgelerde kurulan veri merkezleri, yerel su kaynakları üzerinde ek baskı oluşturabiliyor.

Asıl mesele yapay zekâdan vazgeçmek değil; onu daha verimli ve sürdürülebilir hale getirmek. Geleceğin rekabeti sadece daha akıllı yapay zekâ değil, aynı zamanda daha az kaynak tüketen yapay zekâ olacak.

Yapay zekâ gözle görülmez bir teknoloji gibi algılansa da arkasında son derece fiziksel bir gerçeklik var: enerji tüketen, ısınan ve soğutulmak için suya ihtiyaç duyan dev sistemler.

Bugün küresel ölçekte yapay zekâ için harcanan su, tek başına dünya su krizini yaratacak seviyede olmasa da, hızla büyüyen dijital ekosistem düşünüldüğünde iklim değişikliği ve kuraklık çağında göz ardı edilemeyecek bir çevresel etki oluşturuyor.

Dijital geleceği inşa ederken artık yalnızca teknolojik ilerlemeyi değil, bu ilerlemenin doğaya olan maliyetini de hesaba katmak zorundayız. Çünkü ekranın arkasındaki her akıllı cevap, görünmeyen bir doğal kaynak tüketiminin sonucu.

Hat, tezhip, minyatür ve ebru alanında önemli isimlerle ortak çalışmalara imza atan dostumuzla arada bir görüşerek çalışmasıyla ilgili teferruatlı bilgiler yanı sıra yeni projeleri üzerine de fikir teatisinde bulunuruz. Biraz eskilerden söz ederek devam edelim. Türkiye Büyük Millet Meclisi Basın-Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanı görevine atandığımda İhlas Suresi yazılı hattı Alim Korkmaz makam odama astığında duygulanmıştım. Dostlarımdan bazıları bu güzel hattı evime götürmemi ifade etmelerine kulak asmamış çalışma odamızın duvarında görünür bir yerde asılı bırakmıştım. 15 Temmuz 2016 hain darbe girişimi gecesinde TBMM’ye ilk bombanın tesiriyle çalışma odamız savaş alanı haline gelmiş, her taraf delik deşik olduğu halde hat yazılı levhamızın sadece çerçevesi zarar görmüştü. Birkaç gün sonra TBMM Genel Sekreter Yardımcısı görevine başladığımda yeni odamızın başköşesine o gece gazi olan hat levhamızı asmıştık.

Sanat, inancın estetik hüviyet kazanmasıdır diyen Alim Korkmaz ‘Ahmet Yesevî kitabını almaya gelebilirsin’ diye aradığında vakit geçirmeksizin soluğu Akademik Sanat Yapım Merkezi’nde aldım. Hattat Avni Nakkaşoğlu ile tanıştırdığında iş yerinde odamın duvarındaki hattın sanatçısı ile birlikte olduğumu anlamıştım. Bana ayrılan kitabın iç kapağına adımı ve soyadımı değişmez harflerle yazınca şükranlarımı arz etmiş, bu sanatçı ile yolumuz hiç kesişmediği için de üzülmüştüm. Ankara’da açtığı kişisel sergisine davetli olduğum halde iş yoğunluğu bahanesiyle gitmemiştim. Onunla ilgili olarak bilgi topladığımda büyük bir sanatçı ile farklı görüşme imkânını kaçırdığımdan üzüntüm bir kat daha arttı.

1961 Kerkük’te gözlerini dünyaya açan Avni Nakkaşoğlu güzel sanatlara istidadı sebebiyle bu alanda yüksek tahsil görerek 1984 yılında Bağdat Güzel Sanatlar Akademisi’nden mezun olmuş. Kamış kaleme olan sevdası onu Kerkük-İstanbul, İstanbul-Kerkük arasında yolculuk yaptırmış. Hat sanatına başlarken çok acılar çeken sanatçı yıllar geçtikçe iltifat görüp Uluslararası Hat Yarışmalarında ödüller kazanmış.  Sülüs-nesih kıtalar, celi sülüs levhalar ve hilye-i şerifler yazmış bulunan hattatımızın hilyelere karşı özel bir alakası var. Onlarca, belki yüzlerce hilye yazmış, yeni tasarımlar geliştirmiş. Hilye yarışmalarında muhtelif kategorilerde ödüller kazanmış, müzelerin envanterine girmiş.

Irak, Türkiye, Azerbaycan, Kırgızistan, Özbekistan ve Rusya Federasyonu’nda inşa edilmiş bulunan pek çok camiinin mihrap, kubbe ve kuşak yazılarını hazırlayan Nakkaşoğlu’nun hatları, Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan başta olmak üzere pek çok devlet büyüğümüzün koleksiyonunda da yer bulmuş.

Ankara’ya kamış kaleminden neş’et eden avaz ile bir iz bırakmanın gayretinde olan sanatkâr, bu toprakların insanlarının asırlar boyunca hat sanatına ve sanatkârlarına sahip çıktığını ifade ederek, hattın mücerred bir sanat olarak algılanmamasını; Hz. Ali’nin hattatlar nezdinde malum olan meşhur sözünde belirttiği gibi “Hat sanatının devamının İslâm dinini yaşamakla mümkün olduğunun” altını çizmektedir.

Miraç Kandili: Resulullah’ın urucu günü olan Recep ayında kutlanan ‘Miraç Gecesi-Leyletul-Miraç-Miraç Kandili.’ (M.Hamidullah:2/1084-1085) En büyük mucize (Mirac) ile Allah onu göğe çekip almış ve kendisini huzuruna kabul ederek şereflendirmiştir.”(M.Hami dullah:1/119-120)

Leylei Mirâc: ’Mirac gecesi, Hz. Muhammed’in göğe çıktığı gece ki, Recep ayının 27 sine rastlayan kandil gecesi.’(F.Develioğlu: Lügat) ‘İsra ve Mirac, Nübüvvetin 12.yılı 27 Recep ayı ve Miladi 622.’ (M.Emin Yıldırım, atlas:118-140-424)

‘Yirmi yedi Receb altı yüz yirmi,

Efendim göklere çıktı o gece,

Hiç vahyi görenle görmeyen bir mi?

Ötelerde öte baktı o gece.’  (Hüseyin Gümüş)

Leylei İsra: ‘Hz. Peygamberin miraç gecesi’(F.Develioğlu: Lügat):78)

‘Kulunu (Muhammed Aleyhisselam) ayetlerimizden bir bölümünü kendisine gösterelim diye bir gece Mescid-i Haram’dan çevresini kutsal kıldığımız Mescid-i Aksa’ya götüren (Allah) her türlü eksiklikten uzaktır. Şüphesiz O, her şeyi işiten, her şeyi bilendir.’ (İsra:1)(M.Hamdi Yazır-meal)-(A.Köksal:1-2/541)-(S.Suruç:266) 

‘İsra, Allah’ın kesin olarak gerçekleşen emirlerinden biridir. Allah Teâlâ dilediği ayetleri gös termek için, onu dilediği gibi, dilediği şekilde geceleyin yürüttü. Öyle ki bu gece Resulullah (s.a.v), Allah’ın kudretinden açıkça gösterdiği şeyleri bizzat müşahede etti. Sonra da bunları ümmetine anlattı.’(İbn İshak:393) ‘İbn Hişam: Resulullah (s.a.v), geceleyin Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya götürüldü. Bu Kudüs’teki Beytül Makdis’dir.’(İbn İshak, İbn Hişam:2/48)

‘İsrâ…‘Gece giden’…Kur’ânda ismi;

                        Bir yolcu… İsrâ…

Zamandan, mekândan azattır cismi;

                        İlâhi ibrâ…”’(N. Fazıl:72)

‘Bu gece

Göğe çıkma mucizesi

Miraç gecesi’ (Sezai Karakoç:91-92)

Arif Nihat Asya’ya göre mirac, hem Allah’ın katına çıkma hem de oradan geri dönme bakı mından aslında iki mucizedir.

‘Hem Tanrı’yadır muhabbetin hem bizedir…

Zaten bizi sen gözetmezsen kim gözetir?

Ey en büyük insan, göğe çıkman ayrı;

Oradan yere dönmen, ayrı bir mucizedir.’ (A.Nihat Asya)

Mirac: İslam’a göre Peygamberin göğe yükselerek, Allah’ın huzuruna kabul edilmesidir.

 ‘Yükseğe çıkış aracı demektir.’(A.Köksal:1-2/539) ‘Mirac kelimesi ise bu yolculuğun ardından Resulullah’ın, yüksek gök tabakalarına çıkarılması; sonra insan, cin, melek ve diğer mahlûkatın bilgilerinin tükendiği sınıra ulaştırılması anlamındadır. Bunların tümü bir gece içinde olmuştur.’(R.el-Buti:136) ‘Allah yeryüzünde görevlendirdiği sevgili Peygamberini şereflen dirmek istemiş ve onu kendisine çağırmış, Semavat’a yükseltmiş, Huzur’a kabul ve ilahi bir söyleşiden sonra Resulullah Muhammed (s.a.v) tekrar yeryüzüne döndürmüştür.’ (M.Hamidullah:1/129) ‘Mirac, Resulullah’a (s.a.v) verildiğinden mübarek ismine ‘Sahibül Mirac’ denilmiştir.’ (K.Davut:357)

‘Ah Efendi’m, Sahibü’l-Mirac olan Cevher nebi’ (M.Ali Eşmeli)

‘Seven, sevilenle buluşmak diler;

                    En mahrem meclis…

‘Geceleyin beni alıp gittiler…’

                    Ne güzel hâdis!’ (N.Fazıl:72)

‘Allah Resulünün yükseklikler âlemine urûç etmesi… Derece derece ötelerin sırlarına ermesi… Nihayet (son) un son haddini de (sınırını da) geçmesi ve hadsizlik (sınırsızlık) ufkuna varması… Bütün nispet ve kıyasların, içinde kaynayıp yok olduğu ve ulvi bir nur ahenginden ibaret kaldığı vahdet çağlayanına girmesi… Allah’ı görmesi, Allah’la konuş ması, Allah’tan emir alması… Miraç, kelam aynasında budur ve bunda Allah’a mekân ve istikamet tayini yoktur.’(N.Fazıl:239)

Miracı haber veren sahabeler

‘Başlarında, Hz. Ali ve Ömer bulunan, en şanlı ve eminlerden yüzlerce Sahabînin imza larını taşıyıcı ‘İsra’ hâdisi katidir; ‘nassa bitişiktir.’ (N.Fazıl:241) “Çünkü kesin delillerle, kati haberlerle (yani nassı kati’) ile ve Kur’an ile sabit olmuştur.”(K.Davud:357) İsra ve miraç, Kur’an ve sahih sünnetle sabit mütevatir bir mucizedir. Asım Köksal Hoca, İslam tarihinde (cilt:1-2/541-542); İsrâ ve Mirac mucizesini rivayet eden erkek ve kadın otuz iki sahabe ismine yer vermiştir. (Araştırmacı S.Kurnaz) ‘ez-Zurkani’ye göre, birbirinden az veya çok teferruatlı bilgi veren en az 45 sahabe, Mirac konusunda bize bilgi vermektedir.’(M.Hamidullah:1/134) “Mirac hadisesi muharrircin imamlarından Kütübi sitte içinde çeşitli yollarla, yirmi yedi kadar ashabı kiram hazretlerinden tahriç ve rivayet edilmiştir.”(K.Davut:263)

‘İbn İshak: Peygamber’in (s.a.v) gece, Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya götürülmesi Abdullah b.Mesud, Ebu Said el-Hudri, Hz.Aişe, Muaviye b.Ebi Süfyan, Hasan b.Ebi’l Hasan el-Basri, İbn Şihab ez-Zühri, Katade ve ehli ilimden olan başkaları ve Ebu Talib’in kızı Ümmi Hani’den rivayetler vardır. Onlardan her biri Resulullah’ın (s.a.v) gece götürül düğünde durumuna dair anlatılan şeylerden bir kısmını ondan haber veriyorlardı. Subhanehu ve Teâlâ ayetlerinden Murad ettiği şeyleri ona göstermek için dilediği şekilde onu gece götürttü. Murad ettiği şeyleri ayan beyan bir şekilde ona gösterdi.’(İbn İshak, İbn Hişam:2/48-49)

İsra ve miracı inkâr

“Miracın; Mescidi Haram’dan Mescidi Aksa’ya kadar olan kısmı, ayetle sabittir ki, münkiri (inkâr eden) kâfir olur. Mescidi Aksa’dan Sidretül Münteha’ya kadar olan kısmı, haberi meşhurla sabittir ki, münkiri dâl ve mudil (Hak yoldan sapan ve saptıran) olur. Sidretül Münteha’dan ila maşallah (Allahü Teâlâ’nın dilediği yerlere) haberi âhâd ile sabittir ki, münkiri mübtedi (Bidat ehli) olur.”(Fazilet Neşriyat:82) “İsra ve Mirac mucizesi, güzide Sahibiler tarafından Peygamberi mizden nakledilmiştir.” (S.Suruç:1/267)

Mescidi Aksaya varış

‘Aldı gitti Mustafa’yı Cebrail

Önüne düştü ona oldu delil    

 Yolda çok türlü acayip gördü hem

Geldi Kudüs’e erdi ve vurdu kadem.’ (S.Çelebi:108)

‘Mekke’den Kudüs’e binilen Burak,

Çevresi mübarek Kudüs ilk uğrak.’ (Yaşar Alpaslan)

‘Mescidi Aksa Süleyman (a.s) tarafından inşa edilmiştir.’ (L.Şentürk, ilmihal, diyanet:247) ‘Mescidi Aksa: Filistin toprakları içerisinde, en önemli İslam mescitlerinden biri, iki kıbleden ilki. Günümüzdeki hali, Abdülmelik b. Mervan, Hicri 72/Miladi 691 yılında yaptırmış olup, kutsal Kudüs bölgesinin içinde yer almaktadır. Mescidin iç avlusunda İsra ve Mirac gecesi Resulullah’ın (s.a.v) üzerinden semaya yükseldiği mübarek Kubbetus-Sahra da bulunmak tadır.’(M.Emin Yıldırım, atlas:142) ‘Mescidi Aksa: Kudüs mescididir. Diğer adı: Beyti Maktis’tir. Yeryüzün de ilk defa Kâbe, ondan sonra Mescidi Aksa bina edilmiştir.’(S.Suruç:1/472)

Şairlerimizden Sezai Karakoç Hızır’la kırk saat isimli manzum esrinin Miırac bölümünde: ‘Mekke sokaklarının sessizliğe gömüldüğü, cinlerin Kur’an dinlediği, istiridyelerin açıldığı, genç kadınların sütlerinin arttığı gecenin bir saatinde, Hz. Peygamber, Mekke’den Kudüs’e gelir. Kaya, O’nun bineğine rahat binmesi için hazırlanmıştır. Öte yandan Hz.İsa, Hz.Musa, Hz.İbrahim, Hz.Yusuf, Hz.Bünyamin, Hz.Süleyman, Hz.Davud, Hz.Eyyub, Hz.Lut, Hz.Zülküf kendi kimlikleriyle Mescidi Aksa’ ya gelmiş ve O’nu beklemektedirler. Hz. Muhammed’in imamlığında peygamberler ve melekler namaz kılarlar.