ATO Başkanı Baran’dan Vergi Sisteminde Köklü Değişim Çağrısı

Ankara Ticaret Odası (ATO) Başkanı Gürsel Baran, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen ve vergiye yönelik çok sayıda düzenlemeyi içeren “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”ne ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Baran, üretim, yatırım ve ihracatı destekleyen düzenlemeleri olumlu bulduklarını belirtirken, Türkiye’nin ekonomik sürdürülebilirliği açısından artık “parçalı değişiklikler yerine kapsamlı bir vergi reformuna” ihtiyaç duyduğunu söyledi.
Baran, yeni düzenlemelerin Türkiye’nin uluslararası rekabet gücünü artırma, dış ticaret dengesini iyileştirme ve yüksek katma değerli üretimi destekleme açısından önemli bir adım olduğunu belirterek, özellikle artan petrol fiyatlarının oluşturduğu ek döviz ihtiyacının karşılanması açısından da düzenlemelerin önem taşıdığını ifade etti.
“Üretim ve yatırım ortamına pozitif katkı sağlayacağına inanıyoruz” diyen Baran, geçmiş dönemlerde yapılan kısmi düzenlemelerin uzun vadeli kalıcı sonuçlar üretmediğine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
“Türkiye’nin yatırım ortamının daha da güçlenmesi için öncelikli olarak atılması gereken adım, vergi sisteminin bütünsel reform anlayışıyla yeniden ele alınmasıdır.”
“Parçalı Düzenlemeler Sürdürülebilir Değil”
Vergi sisteminin sürekli değişikliklerle yönetilmesinin hem mükellef hem de kamu açısından ciddi sorunlar doğurduğunu ifade eden Baran, her yeni düzenlemenin sistem içinde başka ihtiyaçları ortaya çıkardığını söyledi.
Vergide ivedilikle kapsamlı bir reforma ihtiyaç olduğunu kaydeden Baran, üretimi, yatırımı, ihracatı ve kayıtlı ekonomiyi esas alan yeni bir yapı kurulması gerektiğini belirtti.
Baran, iş dünyasının yatırım planlarını kısa vadeli değil uzun vadeli yaptığını vurgulayarak, sık değişen mevzuatın öngörülebilirliği zayıflattığını ve yatırım kararlarını zorlaştırdığını söyledi.
“Vergi Sistemi Yamalı Bohçaya Döndü”
Türkiye’de halen yürürlükte bulunan Gelir Vergisi Kanunu’nun 60 yılı aşkın bir geçmişe sahip olduğuna dikkat çeken Baran, yıllar içinde yapılan çok sayıdaki değişiklik nedeniyle sistemin karmaşık hale geldiğini ifade etti.
Yaklaşık 20 yıl önce çıkarılan 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu ile kurumlar vergisinin yüzde 30’dan yüzde 20’ye düşürüldüğünü ve Türkiye’nin bu sayede rekabetçi ülkeler arasına girdiğini hatırlatan Baran, bugün ise yüzde 18 ile yüzde 30 arasında değişen farklı oranların uygulandığı karmaşık bir sistem oluştuğunu belirtti.
“Vergi sistemi adeta yamalı bohçaya döndü” diyen Baran, özellikle kurumlar vergisinde tek oranlı ve sade bir yapıya geçilmesi gerektiğini savundu.
“Dijitalleşmedeki Kolaylık Mükellefe de Yansıtılmalı”
Vergi Usul Kanunu’nun da günümüz ekonomik gerçeklerine tam anlamıyla cevap veremediğini belirten Baran, mevzuatta hâlâ kağıt döneminin izlerinin bulunduğunu söyledi.
Dijitalleşen ekonomiyle birlikte mükellef haklarının daha güçlü şekilde korunması gerektiğini ifade eden Baran, çağdaş vergi sistemlerinin temelinde güven, şeffaflık ve kolay uygulanabilirlik bulunduğunu kaydetti.
E-haciz Uygulamalarına Eleştiri
Baran, kamu alacaklarına ilişkin uygulanan e-haciz işlemlerinin işletmeler üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu da dile getirdi.
Borç tutarının üzerinde tüm banka hesaplarına uygulanan e-haciz işlemlerinin ticari faaliyetleri durma noktasına getirebildiğini belirten Baran, bu konuda daha dengeli ve sürdürülebilir bir sistem kurulması gerektiğini söyledi.
“KDV Sistemi Sadeleşmeli”
İş dünyasının uzun süredir gündeminde yer alan devreden KDV sorununa da dikkat çeken Baran, mevcut sistemin işletmeler üzerinde ciddi finansman yükü oluşturduğunu ifade etti.
Birden fazla oranın uygulandığı mevcut yapının sadeleştirilmesi gerektiğini belirten Baran, KDV iade süreçlerinin hızlandırılmasının da önem taşıdığını söyledi.
“Vergi Sistemi Sadece Gelir Toplama Aracı Olmamalı”
Vergi sisteminin yalnızca gelir toplamaya odaklanan bir yapı olmaktan çıkarılması gerektiğini vurgulayan Baran, sistemin üretimi destekleyen, yatırımı artıran, istihdamı koruyan ve rekabet gücünü yükselten bir anlayışla yeniden inşa edilmesi gerektiğini ifade etti.
Baran, kayıt dışılığı azaltan, vergi tabanını genişleten, dolaylı vergilerin yükünü hafifleten ve vergiye uyumlu mükellefi koruyan yeni bir yapının Türkiye ekonomisinin geleceği açısından kritik önemde olduğunu belirtti.
Reform Sürecinde İstişare Vurgusu
ATO Başkanı Baran, reform sürecinde iş dünyasının görüş ve beklentilerinin dikkate alınmasının önemine de dikkat çekti.
Kamu ile özel sektör arasında güçlü istişare mekanizmalarının kurulmasının Türkiye ekonomisinin sürdürülebilir büyümesine katkı sağlayacağını ifade eden Baran, bu kapsamda bir “Vergi Reform Komisyonu” oluşturulabileceğini söyledi.